6 Δεκ 2007

Πρωτοπορία στον Ελληνικό Κινηματογράφο : "Ερόικα" του Μιχάλη Κακογιάννη (1960)

*Η συγκεκριμένη στήλη βασίζεται στη σειρά διαλέξεων του καθηγητή Θεωρίας της Λογοτεχνίας, Νοελληνικής Γλώσσας και Λογοτεχνίας, Συγκριτικής Φιλολογίας και ιδρυτή του Κέντρου Ποίησης για την Πρωτοπορία και τον Διαπολιτισμικότητα, κου Παναγιώτη Μποσνάκη. Οι διαλέξεις πραγματοποιούνται στην Ε.Τ.Ε.Κ.Τ.-Ο.Τ., στα Εξάρχεια, κάθε Τετάρτη στις 19.00, αρχής γενομένης από τις 7/11.

Η μετέωρη ματιά του Μιχάλη Κακογιάννη στον κινηματογράφο, κάπου εδώ αρχίζει.. Όπως και ο Νίκος Κούνδουρος, αφήνουν πίσω τον νεορεαλιστικό κινηματογράφο της δεκαετίας του '50 και ξεκινούν να προβάλλουν τη δική τους ματιά στο σελιλόιντ, με τα μοντερνιστικά στοιχεία να κυριαρχούν, πλέον, στις ταινίες τους! Ο Μιχάλης Κακογιάννης κάνει τη δική του αρχή στα 1960, δυο χρόνια από τη ταινία "Το Τελευταίο Ψέμα".. Μεταφέρει, άψογα, το εκπληκτικό αλλά και δύσκολο μοντερνιστικό μυθιστόρημα "Ερόικα", από τα διαμάντια της ελληνικής λογοτεχνίας του 20ου αιώνα, του σπουδαίου λόγιου και πεζογράφου Κοσμά Πολίτη. Φωτογραφία από τον άγγλο Λασσάλυ, μουσική από τον Κουνάδη, δίνουν την απαραίτητη ώθηση, στη χαμένη αθωώτητα των μαθητών του Ναυπλίου, λίγα χρόνια μετά την απελευθέρωση, και με τις μεγάλες δυνάμεις(Μ. Βρετανία) παρόντες, για να αγαπήσουν, να παίξουν, να κλάψουν και να προβληματιστούν. Η ταινία κέρδισε βραβεία στο Φεστιβάλ Θεσσαλονίκης και προτάθηκε για τη Χρυσή Άρκτο στο Φεστιβάλ του Βερολίνου. Είναι διάρκειας 90 λεπτών και αγγλόφωνη, πρώτη ταινία του Κακογιάννη, μια τακτική γλωσσολογική, που θα διατηρήσει ο μεγάλος κύπριος δημιουργός μέχρι την "Ιφιγένεια" του 1977. Πρωταγωνιστούν οι έλληνες ηθοποιοί Αλέξανδρος Μαμάτης, Νικηφόρος Νανέρης, Πάνος Γκούμας, Τασώ Καββαδία, Γιάννης Βόγλης, Γιάννης Πιλάβιος και Φαίδων Γεωργίτσης και οι άγγλοι ηθοποιοί Jenny Russell, Patrick O' Brian, Marie Ney και Jane Cobb.

Ο Μιχάλης Κακογιάννης γεννήθηκε στην Κύπρο το 1922. Μεγάλωσε με το αγγλικό πρότυπο εκπαίδευσης, για αυτό και σπούδασε στο Λονδίνο, στο Old Vic Theater, θεατρικές και κινηματογραφικές σπουδές. Μέλος της Ακαδημίας των Καννών στα 1959, προτάθηκε για τρία Όσκαρ(το 1965) όπως επίσης και για BAFTA, στις Κάννες, στο Βερολίνο και στις Χρυσές Σφαίρες. Κέρδισε αμέτρητα βραβεία στο Φεστιβάλ Θεσσαλονίκης, ενώ μεγάλη του διάκριση τα δυο του βραβεία στις Κάννες, το 1962, για την "Ηλέκτρα". Ασχολήθηκε πολύ με το θέατρο ενώ πέρασε και από την αμερικάνικη τηλεόραση, στα 1974 με το "The Story of Jacob and Joseph". Στον κινηματογράφο εμφανίστηκε στα 1954 με το εκπληκτικό "Kυριακάτικο Ξύπνημα", με την Έλλη Λαμπέτη και τον Δημήτρη Χορν. Ένα δίδυμο ηθοποιών, που θα χρησιμοποιήσει και σε άλλες δυο ταινίες της εποχής "Το Κορίτσι με τα Μαύρα"(1956) και "Το Τελευταίο Ψέμα"(1958). Μαζί με την ονειρική "Στέλλα"(1955), που πρωταγωνίστησαν η Μελίνα Μερκούρη και ο Γιώργος Φούντας, ο Μιχάλης Κακογιάννης συμπληρώνει το κουαρτέτο ταινιών του για τον νεο-ρεαλιστικό ελληνικό κινηματοφράφο. Με το "Ερόικα" το 1960, ξεκινά τις αγγλόφωνες ταινίες και τις μεγάλες διεθνείς παραγωγές που θα τον τιμήσουν στο εξωτερικό. Στα 1961, πραγματοποιεί τη μοναδική ιταλόφωνη ταινία του "Il Relitto", η οποία είναι και δυσεύρετη! Στα 1962 ξεκινά η σπουδαία τριλογία του για την αρχαία τραγωδία, με την "Ηλέκτρα" του Ευρυπίδη(ηθ. Ε. Παππά, Γ,. Φέρτης, Μ. Κατράκης, Α. Κατσέλλη), που συνεχίζεται στα 1971 με τις "Τρωάδες" και ολοκληρώνεται στα 1977 με την "Ιφιγένεια", όπου και ξαναγυρίζει στην ελληνική γλώσσα. Ενδιάμεσα, πραγματοποίησε τη μεγάλη επιτυχία του με τον "Αλέξη Ζορμπά"(1964), στο ομώνυμο βιβλίο του Νίκου Καζαντζάκη, με πρωταγωνιστή τον Άντονυ Κουίν και μουσική Μίκη Θεοδωράκη, που κέρδισε τρια Όσκαρ. Επίσης την αμερικανο-βρετανο-ελληνική παραγωγή "Όταν τα Ψάρια Βγήκαν στη Στεριά"(1967) και το ντοκυμαντέρ για την Κύπρο "Aττίλας '74"(1975). Μετά και το κλείσιμο της τριλογίας, ο Μιχάλης Κακογιάννης πραγματοποίησε άλλες τρεις ταινίες μέχρι την απόφασή του να αποσυρθεί στα 1999, όταν και πραγματοποίησε τον "Βυσσινόκηπο", βασισμένο στο ομώνυμο θεατρικό του Άντον Τσέχωφ. Προηγουμένως είχε προβάλει δυο σύγχρονα δράματα : την "Γλυκιά Πατρίδα" του 1987 και το "Πάνω, κάτω και Πλαγίως" του 1993.

Διαβάστε παλιότερα άρθρα-ταινίες της στήλης :
- Ντανίλο Τρέλες του Σταύρου Τορνέ http://vakxikon.blogspot.com/2007/11/1985_15.html
- Οι Βοσκοί του Νίκου Παπατάκη http://vakxikon.blogspot.com/2007/11/1967.html *Ν.Ι.Π.