29 Οκτ 2009

Ο φασισμός ως πολιτική και βασική αρχή ζωής..


Του Νέστορα Πουλάκου
npoulakos@apogevmatini.gr

Η λευκή κορδέλα


Δραματική, αυστριακής/ γερμανικής/ γαλλικής παραγωγής, σε σκηνοθεσία Μίκαελ Χάνεκε, με τους Ούλριχ Τουκούρ, Σουζάνε Λόταρ.


Σ’ ένα μικρό αυστριακό χωριό, τα παιδιά, οι οικογένειές τους, ο πάστορας, ο δάσκαλος, ο γιατρός βρίσκονται όλοι στο επίκεντρο. Όμως, ανεξήγητα περιστατικά συμβαίνουν, κάτι σαν μια απροσδιόριστη τιμωρία, αναστατώνοντας τη ροή της καθημερινότητας.


Οι συμπεριφορές είναι συγκεκριμένες. Χαλκευμένες από αγριότητα, σκληραγωγημένες με σθένος, η μικρή κοινότητα επιβιώνει μεταξύ σφύρας και άκμονος τα χρόνια πριν το ξέσπασμα του οδυνηρού Α’ Παγκοσμίου Πολέμου. Οι κάτοικοι της βρίσκονται στο επίκεντρο με τις σχεσιακές τους συμπεριφορές να καταδεικνύουν την τραγικότητα της φυλής τους. Από τα 3χρονα παιδιά στους γέροντες του χωριού και από τα σχολιαρόπαιδα στον πάστορα και τον κοινοτάρχη, τον προύχοντα και τον δάσκαλο. Όλοι τους αφηγούνται το προσωπικό τους δράμα. Πως «εκπαιδεύτηκαν» από ένα κοινωνικό κατεστημένο που ρέπει στον «φασισμό». Ως στάση ζωής κυρίως, όχι ως πολιτική θέση απαραίτητα. Πως η βία στα ζώα, στους συγγενείς και τις γυναίκες, στους ημέτερους άνδρες και τα μικρά παιδιά, στα χωράφια και τα ασθενικά πλάσματα, καθοδηγείται από την αντίληψη του δυνατότερου, του «καθαρότερου», του πλουσιότερου, του πιο υγιή, του πιο έξυπνου. Πως η έννοια της εκδίκησης και οι απανθρωπιές της κακίας οδηγούν προς τον απόλυτο εξευτελισμό.
Ο Μίκαελ Χάνεκε είναι ο σημαντικότερος Ευρωπαίος σκηνοθέτης (χωρίς υπερβολή) και δημιούργησε την πιο άρτια ταινία της καριέρας του. Ένα απόλυτο masterpiece της ιστορίας του κινηματογράφου. Αποδομώντας το σύνολο των ηλικιών, των τάξεων και των θεσμών, των φύλων και των ανθρώπων ενός χαρακτηριστικού προπολεμικού χωριού της πατρίδας του εξήγησε απλά και κατανοητά το μεγάλο βάρος που φέρει ο αυστριακός λαός : την υφέρπουσα φασιστική ιδεολογία που έχει ως αντίκτυπο τον ίδιο τον συνάνθρωπο. Από την αποδοχή του Χίτλερ έως την άνοδο του συγχωρεμένου Χάιντερ πριν από λίγα χρόνια. Ως πολιτική αλλά και βασική αρχή ζωής. Τρία βραβεία στις Κάννες, εκ των οποίων ο μεγάλος Χρυσός Φοίνικας. Αδιαμφισβήτητα η ταινία της δεκαετίας!

Νομοταγής πολίτης


Μυστηρίου, αμερικανικής παραγωγής, σε σκηνοθεσία Φ. Γκάρι Γκρέι, με τους Τζέραλντ Μπάτλερ, Τζέιμι Φοξ, Βαϊόλα Ντέιβις.


Ο Κλάιντ Σέλτον είναι ένας καλός οικογενειάρχης του οποίου η γυναίκα και η κόρη δολοφονούνται άγρια κατά τη διάρκεια μίας ληστείας στο σπίτι τους. Μετά την αδυναμία της δικαιοσύνης να τους τιμωρήσει όπως τους πρέπει αποφασίζει ο ίδιος να εκδικηθεί τους πάντες.


Στην αγία οικογένεια δεν χωρούν αδικίες. Ούτε διπλωματικές ντρίπλες και δικανικοί ελιγμοί. Τα του καίσαρος τω καίσαρι. Άπαντες οφείλουν να μπουν στη θέση τους ώστε ν’ αποδοθεί το δίκαιο και να επικρατήσει ο νόμος του «καλού». Άπαξ και τα παραπάνω δεν εφαρμοσθούν, η συνέχεια δεν θα είναι χριστιανική αλλά βάσει των αρχέγονων ανθρώπινων ενστίκτων. Οφθαλμός αντί οφθαλμού.
Η επιτυχία του Γκρέι («The Italian Job») έγκειται στη σύνθεση της ιδιόμορφης ψυχασθένειας του καλού οικογενειάρχη, που θα τα «σαρώσει» όλα εν προκειμένω στ’ όνομα της εκδίκησης. Το συγκεκριμένο προφίλ ενταγμένο στο θρίλερ μυστηρίου και διανθισμένο μ’ έντονα στοιχεία φαντασίας χάνει την ουσία του εν τέλει. Ταινία που δεν προσπερνιέται έτσι απλά. Βέβαια ξεχνιέται σχετικά σύντομα.

Άλλες ταινίες


Το «Στο βάθος κήπος» σε σκηνοθεσία Κλεάνθη Δανόπουλου, ελληνικής παραγωγής, με τους Βασίλη Μαυρογεωργίου και Ηλέκτρα Τσακαλία, είναι μια μαύρη κωμωδία που έκανε πρεμιέρα στις αίθουσες την Τρίτη. Δύο νέοι, ερωτευμένοι και γεμάτοι χαρά άνθρωποι, που δεν πιστεύουν στο «μάτι», τη «μαγεία» και τα «βουντού», βρίσκονται μπλεγμένοι μ' ένα πτώμα στον κήπο τους, με την αστυνομία στην αυλή τους και με τη Μαφία μέσα στο ίδιο τους το σπίτι. Ευχάριστη εγχώρια κομεντί, με χαρισματικούς θεατρικούς ηθοποιούς στους κύριους ρόλους, βασισμένη σε μια ενδιαφέρουσα ιστορία. Μολοντούτο η κινηματογραφική «απογείωση» δεν έρχεται ποτέ και το γέλιο δεν βγαίνει καθόλου αβίαστα. Σαν κάπου να χάλασε η «συνταγή». Όμορφες ερμηνείες από την Ηλέκτρα Τσακαλία και τον Λαέρτη Μαλκότση. Το ντοκιμαντέρ «This is it» σε σκηνοθεσία Κένεθ Ορτέγκα, αμερικανικής παραγωγής, έκανε την παγκόσμια πρεμιέρα του χθες και θα προβάλλεται μόνο για λίγες εβδομάδες ώστε να οδηγηθεί στην αγορά του dvd. Μια behind-the-scenes εικόνα του βασιλιά της Ποπ Μάικλ Τζάκσον καθώς εξέλισσε, δημιουργούσε και έκανε πρόβες για τις ήδη sold-out συναυλίες του που θα ξεκινούσαν αυτό το καλοκαίρι στην O2 Arena του Λονδίνου. Καλύπτοντας στιγμές από τον Απρίλιο μέχρι και τον Ιούνιο 2009, το φιλμ βασίστηκε σε 100 και πλέον ώρες backstage υλικού και παρουσιάζει τον Μάικλ Τζάκσον καθώς κάνει πρόβες για το σόου «This is it» πριν τον προλάβει ο θάνατος. Δεν πραγματοποιήθηκε δημοσιογραφική προβολή. Ο «Μπάρι και οι ντίσκο-σκώληκες» σε σκηνοθεσία Τόμας Μπορχ Νίλσεν, δανέζικης και γερμανικής παραγωγής, είναι ένα ευφυές κινούμενο σχέδιο για τους μικρούς μας φίλους. Ο Μπάρι το σκουλήκι, μια μέρα συνειδητοποιεί το πεπρωμένο του : θα γίνει ο τραγουδιστής του μεγαλύτερου συγκροτήματος ντίσκο στον κόσμο, που θα ονομάζεται «Ο Μπάρι και οι ντισκο-σκώληκες». Προβάλλεται μεταγλωττισμένο στα ελληνικά.


Η λευκή κορδέλα *****

Νομοταγής πολίτης **

Στο βάθος κήπος *

This is it -

Ο Μπάρι και οι ντίσκο-σκώληκες -


*Το κείμενο δημοσιεύτηκε στην καθ. εφημερίδα "Απογευματινή" (φύλλο 29-10).