21 Ιαν 2011

Ταινίες 20ης Ιανουαρίου 2011

Του Νέστορα Πουλάκου

Αυτή την εβδομάδα κάνουν πρεμιέρα στις αίθουσες επτά ταινίες, από βραβευμένες στις Χρυσές Σφαίρες μέχρι παιδικά δράματα και από χαρακτηριστικά σινεφίλ θέματα έως καινούριες ελληνικές παραγωγές. Και σημείωσε ότι σήμερα θα μάθεις και τους πρώτους οσκαρικούς υποψήφιους, που έχεις δει ή θα δεις στην Ελλάδα. Ταινία της εβδομάδας είναι το "The Fighter", που κέρδισε δυο Χρυσές Σφαίρες δεύτερων ρόλων. Μια ταινία μεταξύ sports movie και biopic, που συγκινεί και προβληματίζει παραμένοντας όμως πιστή στα κλασικά χολιγουντιανά πρότυπα, τα οποία έχεις κουραστεί να βλέπεις τόσα και τόσα χρόνια. Δεν θα παρακολουθήσεις δηλαδή ένα ακόμη "Οργισμένο είδωλο", θα θαυμάσεις όμως τον Κρίστιαν Μπέιλ σε έναν πολύ ξεχωριστό ρόλο. Οι "Σιωπηλές Ψυχές" του Ρώσου Αλεξέι Φεντορτσένκο που έφυγε με δυο βραβεία από τη Μόστρα της Βενετίας 2010, προβάλλει ένα οδοιπορικό αυτογνωσίας και επιστροφής στις ρίζες. Οι σιωπές της ταινίας σε βοηθούν στο να πιάσεις και το νόημα της, η αλλοπρόσαλλη κινηματογράφηση της όμως σε πετάει συνεχώς εκτός. Για δες το και πες μου μετά. Μια από τα ίδια και με τις "Νύχτες του Πασκάλ" του Ούγγρου Σάμπολτς Χαϊντού, που με τη βοήθεια του Μπέλα Ταρ έφτιαξε ένα εικαστικό διαμάντι που ζήτημα είναι να μπορέσεις να κάτσεις να το παρακολουθήσεις χωρίς να σε πιάσουν τα νεύρα σου. Με φόντο την παράνομη διακίνηση γυναικών προς εκπόρνευση, επιτυγχάνεται εντέλει ένα σουρεαλιστικό (κλασική έκφραση) αμάλγαμα απ’ ό,τι μπορείς να σκεφτείς. Μουσικές, φωτογραφία και τα συναφή σε μαγεύουν, για τα υπόλοιπα δεν παίρνω και όρκο. Για το παιδικό δράμα εκ Γεωργίας, "Η άλλη όχθη", προπέρσινης παραγωγής, που έχει τσιμπήσει ουκ ολίγα διεθνή βραβεία σε φεστιβάλ, δεν σου γράφω κριτική ακόμη καθότι έχει καθυστερήσει να συναντηθεί το οπτικό μου πεδίο με αυτό. Ζήτημα που πιστεύω ότι θα λυθεί λίαν συντόμως. Κάνε λίγη υπομονή, λοιπόν. Μια υπομονή που δεν θα δείξεις για την αμερικανική κομεντί "Το δίλημμα" του Ρον Χάουαρντ, με τους Βινς Βον, Κέβιν Τζέιμς, Τζένιφερ Κόνελι και Γουινόνα Ράιντερ, που προβλήθηκε στους δημοσιογράφους όταν στην Αθήνα απεργούσαν ακόμη και τα ελικόπτερα (από τα Μέσα Μαζικής Μεταφοράς). Και δυο ελληνικές παραγωγές για το παντεσπάνι έχει η εβδομάδα: αφενός τα "45 τετραγωνικά" του Στράτου Τζίτζη (χθες σου έγραψα και για την πρώτη ταινία της γυναικείας τριλογίας του, το "Σώσε με"). Ένα αληθινό επίκαιρο για τη νέα γενιά, που «πεινάει» και αρχίζει και κλωτσάει, εντελώς απογυμνωμένο και με την εξαιρετική ερμηνεία της Έφης Λογγίνου. Μπράβο στο κορίτσι. Αφετέρου το ελληνοαμερικανικό δράμα "Το πέταγμα του κύκνου" σκηνοθεσίας Νίκου Τζίμα (στην επιστροφή του στα κινηματογραφικά θρανία έπειτα από -σχεδόν- 30 χρόνια, βέβαια κράτα ότι ο "Άνθρωπος με το Γαρύφαλλο" είναι δικός του), που απέφυγα με ελιγμούς να το δω, κι έτσι συντάκτης της ομάδας του SevenArt θ’ αναλάβει την αποστολή αυτή.

The Fighter (6/10)

Δεν πρόκειται να δεις ένα ακόμη "Οργισμένη είδωλο" ή έστω κάτι σαν τον "Παλαιστή" (με τον Αρανόφσκι να βρίσκεται στην παραγωγή του "The Fighter"), θα απολαύσεις όμως μια σειρά ερμηνειών που τσακίζουν. Όπως, και πρωτίστως, εκείνη του Κρίστιαν Μπέιλ, που από ήρωας γίνεται πρεζάκι και τούμπαλιν. Της Μελίσα Λεό, που παίζει την εκνευριστική μάνα σπάζοντας τα νεύρα και τα πιάτα γύρω της. Του Μαρκ Γουόλμπεργκ, που είναι ο μποξέρ με τα δεμένα -από την οικογένεια- χέρια. Της Έιμι Άνταμς, που παίζει το όμορφο τρελιάρικο χαριτωμένο κορίτσι πνιγμένο στις εσωτερικές του αποτυχίες. Οι δυο πρώτοι, ο Μπέιλ και η Λεό, τσίμπησαν τις Χρυσές Σφαίρες δεύτερων ρόλων, αποδεικνύοντας ότι σε μια ταινία, μεταξύ sports movie και biopic, πνιγμένη στους ακαδημαϊσμούς και τα χολιγουντιανά στερεότυπα, μπορείς να αφήσεις τους ηθοποιούς να ξεδιπλωθούν με την άνεση και την ησυχία τους. Το "The Fighter" και συγκινεί και προβληματίζει και σε τσαντίζει και σε αγωνιά. Είναι μια καλή ταινία, για να το πω απλά. Σου αρκεί;

45 τετραγωνικά (5/10)

Ήταν δεν ήταν επιδίωξή του, ο Στράτος Τζίτζης, αν και θέλησε να μιλήσει για τους οικονομικούς περιορισμούς της νέας γενιάς που την κρατούν σιδηροδέσμια, εγκλωβισμένη, καθηλωμένη και τσακισμένη στο καναβάτσο, εντέλει έκανε μια ταινία παντιέρα για τη γενιά των 700 (ή 500, επίσης πάει και πιο κάτω) ευρώ. Ως δεύτερη ταινία της τριλογίας του «για τη γυναίκα στο αστικό τοπίο» είναι τα "45 τετραγωνικά", φαντάζομαι θα θυμάσαι που σου έγραψα χθες για το -προ δεκαετίας- "Σώσε με", το οποίο και άνοιξε τη σειρά. Και τι θα δεις σε αυτά τα "45 τετραγωνικά"; Μια εξαιρετική ερμηνεία από την Έφη Λογγίνου, την πρωταγωνίστρια, η οποία και παίρνει την ταινία όλη πάνω της και την κατευθύνει με τρόπο σκληρό, τραχύ μα επιδέξιο, χάρη στο ταλέντο που διαθέτει και είναι μπόλικο. Θα δεις ακόμη, μια ταινία εντελώς γυμνή -στα όρια του ντοκιμαντέρ. Βασική επιδίωξή του ήταν αυτή, όπως μου λέει και ο Τζίτζης στη συνέντευξη που παραχώρησε και εσύ διάβασες στο SevenArt πριν λίγες μέρες. Πράγμα που αν το καλοσκεφτείς, δεν κάνει απαραίτητα καλό στην ταινία, μια και ο ακραιφνής ρεαλισμός δεν έβλαψε μεν, δεν ευνόησε δε το ταμπεραμέντο μιας fiction μέθης. Κατά τα άλλα, θεωρώ ότι τα "45 τετραγωνικά" αποκτούν την αξία που τους αναλογεί χάρη στο επίκαιρο του θέματός τους. Θα δεις πολλά από εσένα εκεί και από τους ανθρώπους γύρω σου, και αν είσαι και ο πιτσιρικάς under 30 μπορεί και να κάνεις τη δική σου επανάσταση μετά το πέρας της ταινίας, ξεκινώντας ας πούμε από το σπίτι σου, την οικογένειά σου.

Σιωπηλές ψυχές (5/10)

Το σιωπηλό, το ήρεμο και το συνειδητοποιημένο ταξίδι αυτογνωσίας και επιστροφής στις ρίζες της πατρίδας με αφορμή το θάνατο της γυναίκας του ενός, που μπλέκει τα πράγματα και με τον φίλο του που τον ακολουθεί, είναι αυτή η ταινία του Φεντορτσένκο. Την οποία τη λάτρεψαν οι κριτικοί του κόσμου και της έδωσαν το βραβείο FIPRESCI στη Μόστρα της Βενετίας 2010, για τη μυσταγωγία που διαθέτει και στη προσφέρει απλόχερα για να μπεις στο σύμπαν της. Ένα σύμπαν, που μπαίνεις και δε μπαίνεις, μια και ο Φεντορτσένκο δεν είναι και σίγουρο ότι θέλει να σε βάλει ή να μη σε βάλει. Η άρτια εικαστική του διάθεση δε συνάδει με την αλλοπρόσαλλη σκηνοθετική του απόφαση, με τα συνεχή μπρος-πίσω, τις μεταβάσεις από το ένα θέμα στο άλλο χωρίς προειδοποίηση που και με αυτή να γίνεται δεν δικαιολογείται πάντα αλλά αφήνεται στην τύχη του. Με ένα θέμα που οι Ρώσοι έχουν αποδείξει ότι κατέχουν δεκαετίες τώρα, δηλαδή το συνδυασμό απολογίας μιας ζωής, συνειδητοποίησης του τώρα και αγάπης και έρωτα των εδαφών που σε έθρεψαν, ο Φεντορτσένκο θα μπορούσε να σε ταξιδεύει για καιρό. Δεν το κάνει, όμως, μια και ο ίδιος χάνεται στη δίνη του τι ήθελε ακριβώς να κάνει.

Νύχτες του Πασκάλ (4/10)

Θα δεις μιας επιτηδευμένη, παραγεμισμένη, τραβηγμένη από τα μαλλιά, σουρεαλιστική εξτραβαγκάντσα από την Ουγγαρία, που κέρδισε εντυπώσεις, σχόλια και κουβέντες μαζοχισμού και προκλητικότητας στην περυσινή Μπερλινάλε. Με τη βοήθεια του Μπέλα Ταρ στο σενάριο και τα λοιπά, ο Ούγγρος Σάμπολτς Χαϊντού φτιάχνει ένα εικαστικό διαμάντι, γεμάτο από μουσικές, σκηνικά πειράματα και μια φωτογραφία, που σε μαγεύει. Ναι, όλη αυτή η εικόνα είναι μια μαγεία. Εκεί που ξεκινάει το αλλοπρόσαλλό του είναι στο κάτι σαν σενάριο που διαθέτει. Και ο τρόπος που σου το δίνει. Υποτίθεται ότι μιλάει για το trafficking γυναικών από τις ανατολικές χώρες στη δυτική Ευρώπη, αντ’ αυτού βλέπεις ένα συνεχές μεθυστικό όργιο ξύλου, σεξ, out of space κουβεντών και άλλα αντί άλλων σκηνών. Ναι, οκ, έξυπνο και πετυχημένο το μπουρδέλο των μαζόχων στην Αγγλία, εκεί που τα κορίτσια γίνονται ηρωίδες της λογοτεχνίας για να ικανοποιούν τους λεφτάδες και τους κώλους τους. Μα στο λέω να το ξέρεις ότι και τα νεύρα μου έσπασαν κατά διαστήματα και ένα ταρακούνημα το είχα μέσα μου αν τελικά όλα αυτά είναι όνειρο ή πραγματικότητα, φαντασία ή μια ψυχωτική φαρσοκωμωδία.

*Τα κείμενα δημοσιεύτηκαν στο κινηματογραφικό portal www.sevenart.gr (20-1-11).