14 Απρ 2011

Ταινίες 14ης Απριλίου 2011

Του Νέστορα Πουλάκου

Αυτή την εβδομάδα κάνουν πρεμιέρα στις αίθουσες επτά ταινίες, που όλες τους έχουν το ενδιαφέρον τους, δηλαδή θα δεις καλό και ποιοτικό σινεμά κι όχι καμιά μεγάλη φανφάρα. Ταινία της εβδομάδας είναι ο "Carlos", η τηλεοπτική βερσιόν των πεντέμιση ωρών που κέρδισε τη Χρυσή Σφαίρα και έγινε κινηματογραφική κοντά στις τρεις ώρες. Ένα άψογο αριστοτεχνικό πορτρέτο του περίφημου τρομοκράτη των δεκαετιών 1970 και 1980 θα δεις, δια χειρός Ολιβιέ Ασαγιάς. Το ένα από τα δυο καρτούν που θα σε διασκεδάσει είναι το "Τσίκο & Ρίτα", που συνδυάζει τζαζ, χορό, έρωτα, και μπόλικη Κούβα. Για ένα αισθησιακό αλλά μελό κινούμενο σχέδιο πρόκειται, που σε πηγαίνει πίσω στη δεκαετία του 1950. Ενώ η "Πανικούπολη", βελγικής παραγωγής, μόλις 75 λεπτών, απευθύνεται σε πιο παιδιά (και σε ενήλικες βέβαια) και δείχνει ένα άλογο, έναν καουμπόι και έναν Ινδιάνο να βιώνουν παρανοϊκές καταστάσεις. Στο "Εδώ & εκεί" θα δεις μια γλυκιά, βαθιά ανθρώπινη ιστορία μετανάστευσης. Από τη Νέα Υόρκη στο Βελιγράδι, ένας ξεπεσμένος μουσικός της τζαζ θ’ ανακαλύψει τον έρωτα και την πραγματική ζωή. Την κριτική θα στη γράψει ο Δηράκης. Στην "Ασυμβίβαστη γενιά", ένα δράμα ανήλικων συμμοριών θα περάσει στην οθόνη σου, μια κλασικού τύπου βρετανική ιστορία δηλαδή. Αν και ποντάρει πολλά ο σκηνοθέτης στην ψυχοσύνθεση του πιτσιρικά ήρωα του, εντούτοις τα στερεότυπα και τα κλισέ του πνίγουν την ιστορία. Περισσότερο ως παρωδία της ίδιας του της ιστορίας παρά ένα ως ένα καινούριο καλό θρίλερ να δεις το "Scream 4", στο οποίο πιο πολύ γελάς παρά τρομάζεις. Ο Κρέιβεν καινοτόμησε πάλι. Για το "Hop" δεν σου γράφω, καθότι με τρίτο καρτούν στη σειρά όγκωσα ο άνθρωπος. Δες το μόνος σου και πέρνα μια βόλτα μετά από το SevenArt για να μου πεις τη γνώμη σου.

Carlos (8/10)

Πολύ ξεχωριστή και η περίπτωση του Κάρλος όπως και της ταινίας ή τηλεοπτικής σειράς, πάρτην όπως θες. Το μόνο σίγουρο είναι ότι η δουλειά του Ασαγιάς είναι καταπληκτική, και θα ζήλευε ο κάθε κινηματογραφικός σκηνοθέτης. Με στιγμές σαν κι αυτή του "Carlos" αναθεωρείς τις απόψεις σου περί τηλεόρασης. Καταρχάς, να σου πω ότι είδα και την τηλεοπτική βερσιόν των πεντέμιση ωρών (που κέρδισε τη Χρυσή Σφαίρα) και την κινηματογραφική των περίπου τριών. Στα σίγουρα η δεύτερη χάνει μόνο και μόνο από τη γλαφυρότητα της πρώτης. Εσύ, όμως, επειδή την κινηματογραφική θα δεις και σε αυτή θα δώσεις τα λεφτά σου, μάθε ότι και καλό μοντάζ έχει γίνει και άρτια είναι η σύνδεση των (πολλών, φυσικά) σκηνών. Μπορεί ο Ασαγιάς να μην έχει επενδύσει όσο θα έπρεπε στους ηθοποιούς του, μια και δεν πρόκειται να δεις ερμηνεία που να σε μαγέψει (ακόμη και του Ραμίρεζ που υποδύεται τον Κάρλος), εντούτοις έχει καταφέρει να σου περάσει όλο το κλίμα της διεθνούς τρομοκρατίας δυο -καυτών- δεκαετιών και να σου αφηγηθεί με μια ψυχρή αποστασιοποίηση τη φιγούρα ενός χαρισματικού, γοητευτικού αλλά αμφίσημου ανθρώπου (το αρνητικό είναι ότι δεν εμβαθύνει όσο θα έπρεπε στη σίγουρα ενδιαφέρουσα ψυχολογία του). Ο Κάρλος ήταν ο τυχοδιώκτης που άρπαξε από τα μαλλιά μια ολόκληρη ψυχροπολεμική, αρκούντως ιδεολογική εποχή, και έγινε το καλύτερο πιόνι στη σκακιέρα πολλών, δήθεν επαναστατικών, κρατών και οργανώσεων. Γοητευμένος και ο ίδιος από τη μαρξιστική θεωρία, σπουδασμένος πολύ και μορφωμένος, πίστεψε στην ένοπλη πάλη και την τρομοκρατία. Και όντας άνθρωπος τολμηρός, διψασμένος για φήμη και χρήμα, πλαισίωσε πρώτα την παλαιστινιακή τρομοκρατία που ήταν στα ντουζένια της τη δεκαετία του 1970, και έπειτα έγινε ο νούμερο ένα τρομοκράτης και έμπορος όπλων στην Ευρώπη (και όπως έχει φανεί διατηρούσε σχέσεις και με τις δικές μας οργανώσεις, τον ΕΛΑ και την 17Ν). Ο Κάρλος βρίσκεται τα τελευταία 15 χρόνια φυλακισμένος στη Γαλλία, έχοντας δικαστεί για ελάχιστα από τα τρομοκρατικά του (ή εγκληματικά του) χτυπήματα. Τα ισόβια, όμως, παραμένουν. Και για την ταινία αυτή φέρει τις αντιρρήσεις του, φυσικά. Σου αναφέρω όλα τα παραπάνω καθότι, ναι μεν η ταινία του Ασαγιάς είναι το άρτια λεπτομερειακό πορτρέτο ενός «ειδώλου», αλλά ουσιαστικά πρόκειται για μια ολοκληρωμένη δημοσιογραφική και ιστορική έρευνα, που θα ζήλευε το κάθε ντοκιμαντέρ. Και αυτό είναι το μεγάλο συν του "Carlos": Ότι κατάφερε να αποδώσει παραστατικά όλη τη δράση και τη ζωή του ανθρώπου που απασχόλησε τον κόσμο επί τρεις δεκαετίες, και ο οποίος πετάχτηκε στα «σκουπίδια» μόλις η «επανάσταση» τελείωσε.

Τσίκο & Ρίτα (7/10)

Μπορεί να αγγίζει το μελόδραμα, μπορεί και να σαπουνοπερίζει (στην Ελλάδα το λέμε και φωσκολίζει), όμως το "Chico & Rita" είναι από τα αρτιότερα animation που έχω δει τον τελευταίο καιρό, και από τεχνικής και αισθητικής άποψης (σκηνοθεσία, φωτογραφία-σχέδιο, μουσική) και από σεναριακής πλοκής. Η ιστορία είναι απλή. Εν συντομία. Στην Κούβα του 1948, ο νεαρός πιανίστας Chico γνωρίζει την -επίσης- νεαρή συνοδό πλουσίων, μα και εξαιρετική τραγουδίστρια και χορεύτρια Rita. Ένας παθιασμένος έρωτας ακολουθεί, που βαστά χρόνια και εκτείνεται από την Κούβα ως τις Η.Π.Α. και τη Γαλλία. Στην ουσία παρακολουθείς έναν έρωτα με πολλά εμπόδια, που με τα χρόνια μετουσιώνεται σε βαθιά αγάπη. Άλλωστε, αυτό θέλουν να καταδείξουν στο feelgood τέλος το τρίο των σκηνοθετών, μεταξύ των οποίων είναι ο βραβευμένος Φερνάντο Τρουέμπα ("Belle époque") και ο Χαβιέ Μαρισκάλ, ο άνθρωπος πίσω από τα πετυχημένα σχέδια των Ολυμπιακών της Βαρκελώνης. Ότι παρά τα χρόνια που περάσανε, παρά τα χίλια εμπόδια, μάτια που δεν βλέπονται πιο πολύ τρελαίνονται και ουδέποτε λησμονιούνται. Μια ταινία για την αποθέωση της αγάπης, μια ιστορία για τη δύναμη του έρωτα εις το διηνεκές. Βέβαια, πέρα από την ιστορία, αυτό που ξεχωρίζει το άρτια σχεδιασμένο animation "Chico & Rita" είναι η jazz διάθεση του. Η διάσταση που δίνεται από την Κούβα στη Νέα Υόρκη και το Παρίσι, μέσω μιας διαρκούς jazz υπόκρουσης, μιας αυθεντικής μουσικής σύνθεσης του Μπέμπο Βαλντέζ. Στο διάνθισμα, όμως, ακούς και Θελόνιους Μονκ και Ντίζι Γκιλέσπι και Τσάρλι Πάρκερ και Τίτο Πουέντε. Άλλωστε όλους αυτούς τους βλέπεις και live, τρόπον τινά, μια και σχεδιάστηκαν και παίζουν στην ιστορία της ταινίας. Θρύλοι της jazz σε μια μουσική ταινία γεμάτη έρωτα, πάθος, χορό και λίκνισμα αρκούντως εντυπωσιακό. Ένα animation για μεγάλα παιδιά είναι το "Chico & Rita", για εραστές, επαναστάτες και ονειροπόλους. Γυρισμένο για τη δεκαετία του 1950, αναδεικνύει το υπέροχο, το ατμοσφαιρικό, το ποιητικό, και καταδεικνύει το συντηρητικό, το ακραίο, το εξωαποδώ (ρατσισμός, κουβανική επανάσταση, ταξικές διακρίσεις).

Πανικούπολη (6/10)

Για ένα όμορφο, καλαίσθητο καρτούν πρόκειται, που είναι διασκεδαστικό και δεν αφορά μόνο παιδιά, αλλά βλέπεται ευχάριστα και από ενήλικες. Μάλιστα, είναι τόσο αστείοι οι χαρακτήρες του, τα τρία πλαστικά παιχνίδια -το άλογο, ο ινδιάνος και ο καουμπόι-, που θα έχεις σχηματισμένο ένα μόνιμο χαμόγελο μια και η σπιρτάδα και η γρηγοράδα με τις οποίες κινούνται τους κάνουν αυτόματα καρικατούρες. Είναι και μικρής διάρκειας, μόλις 75 λεπτών, επομένως αμέσως γίνεται μια πολύ καλή, χαλαρή επιλογή οικογενειακής διασκέδασης μες στις γιορτές που έρχονται. Η παραγωγή του είναι βελγική, που είναι μεγάλη έκπληξη μια και η κινηματογραφία αυτή δεν σε έχει συνηθίσει σε τέτοιες επιλογές. Και βέβαια βγαίνει με τη γνωστή ελληνική χρονοκαθυστέρηση των δυο ετών. Από κει και πέρα, δεν έχω να σου πω κάτι άλλο, ούτε με χρειάζεσαι. Τρέξε και δες το. Αξίζει.

Ασυμβίβαστη γενιά (5/10)

Οι Βρετανοί διέθεταν από πάντα μια πολύ ιδιαίτερη ματιά στις ιστορίες ανηλίκων, που έχουν να κάνουν με συμμορίες, βία και τσαμπουκάδες. Αυτή η τάση τους έχει γεννήσει πάμπολες τέτοιες ταινίες, και η "Ασυμβίβαστη γενιά" του Πήτερ Μούλαν, ηθοποιού που ξέρεις από το "Trainspotting" και σκηνοθέτη που έχει κάνει το έξοχο "The Magdalene Sisters", δεν διαφέρει και πολύ από ό,τι έχεις δει μέχρι τώρα. Το σημαντικότερο, ίσως, κομμάτι της ταινίας είναι ότι παίζει με την ψυχολογία του πιτσιρικά, την αμφιταλάντευση του αναφορικά με το σχολείο, την οικογένεια, την ένταξη του στις συμμορίες. Εκεί, μπαίνεις στη ψυχοσύνθεση του μικρού και προσπαθείς να βιώσεις και εσύ τη μάχη που δίνει μέσα του, σε αυτή την ηλικία (αν και στα "Γλυκά δεκάξι" ο Λόουτς σου έδινε πιο γεμάτο αυτό το συναίσθημα). Κατά τα άλλα, βλέπεις ένα αναμάσημα στερεοτύπων. Σχολείο (νταήδες και καλά παιδιά), οικογένεια (αλκοολικός πατέρας, μπινελίκια, ατίθασος αδερφός), γειτονιά (επικράτηση του πιο δυνατού), συμμορίες (ο ίδιος βρώμικος κόσμος). Ο Μούλαν δεν πρωτοτυπεί. Παρά κάνει μια ταινία στα πρότυπα και βάσει της ματιάς του Λόουτς. Τέλος, να τονίσω και τη διαφωνία μου με τον ελληνικό τίτλο. Καταρχάς, έχει ξαναδοθεί σε ταινία σχολείου/μαθητή/βίας (του 1995 με τη Μισέλ Φάιφερ ως δασκάλα), και εν συνεχεία δεν αντικατοπτρίζει κανένα ασυμβίβαστο καμιάς γενιάς, όπως τουλάχιστον τη δείχνει η ταινία η ίδια.

Scream 4 (5/10)

Το ξέρεις ότι με το "Scream" ο Κρέιβεν αναθέρμανε, έδωσε μια άλλη πνοή στο πεθαμένο θρίλερ τρόμου, τη δεκαετία του 1990. Άλλωστε, ο Αμερικανός σκηνοθέτης είναι γνωστός για τις μεγάλες του επιτυχίες στον κινηματογράφο τρόμου τον οποίο και έχει αναστήσει ουκ ολίγες φορές. Κάτι βέβαια, που δεν έχει καταφέρει μέχρι στιγμής την τελευταία δεκαετία, μια και οι αναβιώσεις των παλιών ταινιών του συνήθως έχουν πλαδαρά αποτελέσματα. Γι’ αυτό, ίσως, στην περίπτωση του "Scream" αποφάσισε να μην κάνει ούτε reboot ούτε remake. Αλλά να συνεχίσει το μύθο του ghost face στη νεότερη γενιά της ίδιας πόλης, να της αφαιρέσει τον πολύ τρόμο και να της προσθέσει γέλιο. Ουσιαστικά ο Κρέιβεν παρωδεί την ίδια του την (κλασική) ιστορία, και παίρνει μαζί του και ένα σωρό άλλες ταινίες (σαν το "Saw"). Σα φάρσα, δηλαδή, καταλήγει αυτό το τρίτο σίκουελ. Μια και κλασικό θρίλερ δεν θα δεις, παρά μόνο ψήγματα τρόμου υπάρχουν, λίγα ίχνη από αυτή την ανατριχίλα. Μα να ξέρεις ότι με την ψυχή σου θα γελάσεις. Σε σημεία μάλιστα γίνεται εντελώς αποθεωτική η ταινία. Εντέλει στη συγκεκριμένη ταινία δίνω ψήφο εμπιστοσύνης για ένα και μόνο λόγο: την τολμηρότητα του Κρέιβεν να διακωμωδήσει την ίδια του την ιστορία, και τη διαρκή του ανησυχία για ανανέωση του είδους του θρίλερ με κάθε τρόπο.

*Τα κείμενα δημοσιεύτηκαν στο κινηματογραφικό portal www.sevenart.gr (14-4-11).