5 Μαΐ 2011

Ταινίες 5ης Μαΐου 2011..

Του Νέστορα Πουλάκου

Αυτή την εβδομάδα κάνουν πρεμιέρα στις αίθουσες έξι ταινίες και κυκλοφορεί μια επανέκδοση. Στις μεν πρεμιέρες, θα δεις και γκαζωμένο μπλοκμπάστερ και αριστούργημα από την Κίνα. Στη δε επανέκδοση, την πρώτη της σεζόν, θα ξαναθυμηθείς τι εστί φασισμός μήπως και σου έχει περάσει από το μυαλό έστω και φευγαλέα. Ταινία της εβδομάδας είναι το "Chongqing blues" του Κινέζου σκηνοθέτη Ξιάουσουαι Γουάνγκ, που ξέρεις από τις ταινίες "Ο ποδηλάτης του Πεκίνο" και "Εμπιστεύσου την αγάπη". Βαθιά ανθρώπινη ταινία, γεμάτη σιωπές, που ψάχνει να βρει το μάταιο στη ματιά σου. Στον "Αληθινό φασισμό", το ντοκιμαντέρ του 1965 σε σκηνοθεσία Μιχαήλ Ρομ, θα ξαναθυμηθείς ή και θα μάθεις τι δεν πρέπει να ξαναγίνει. Το πάθημα του ολοκληρωτισμού έχει γίνει μάθημα. Και αν έχεις αντιρρήσεις επ’ αυτού, ας δεις την ταινία μπας και συνέλθεις. Το γκαζωμένο "Μαχητές των δρόμων: Ληστεία στο Ρίο" είναι το τέταρτο σίκουελ της γνωστής σειράς ταινιών μαγκιάς-κορμιών γυναικείων και αντρικών-ταχύτητας "Fast and Furious". Έσκισε κάθε εισπρακτικό ρεκόρ στις Η.Π.Α., και έρχεται τρεχάτο στην Ελλάδα για να τινάξει την μπάνκα στον αέρα. Με το Αργυρό Λιοντάρι έφυγε από την περυσινή Μόστρα της Βενετίας "Η τελευταία ακροβάτις της Μαδρίτης", η νοσηρή -στα όρια της ψυχοπάθειας- σπλάτερ παραβολή του ισπανικού εμφυλίου, από τον Άλεξ ντε λα Ινγκλέσια. Στη μεγάλη νικήτρια του φετινού Φεστιβάλ Γαλλόφωνου Κινηματογράφου, την "Ατίθαση Λίλι" της Φαμπιάν Μπερτό, θα δεις μια άνευρη ιστορία λίγο μπαναλιτέ, με τις μεστές ερμηνείες των Σενιέ-Κρούγκερ (με τις οποίες μια συνομιλία την κάναμε, έτσι και ανατρέξεις εδώ). Για τον "Ανήλικο δολοφόνο" πολύ θα ‘θελα να σου γράψω, μια και τον Γκράχαμ Γκρην λατρεύω και την πρώτη διασκευή του βιβλίου έχω δει, όμως εντέλει πολύ θα ‘θελες να σου γράψω και δεν στην κάνω τη χάρη. Πες μου εσύ τη γνώμη σου. Όσο για "Το κορίτσι του Σαλέ" ούτε λόγος. Και μόνο που διάβασα την υπόθεση, σα να έγειρα.

Chongqing blues (8/10)

Μια και είναι γνωστό ότι δεν συχνάζω στις Κάννες, το συγκεκριμένο αριστούργημα το αγνοούσα. Ξέρω, βέβαια, τον Ξιάοσουαϊ Γουανγκ και τις εξαιρετικές ταινίες του "Ο ποδηλάτης του Πεκίνο" και "Εμπιστεύσου την αγάπη". Στο "Chongqing blues" βλέπεις την ανθρώπινη ματαιότητα στο πρόσωπο του Μπινγκμπινγκ Φαν, ο οποίος δίνει μια ερμηνεία που σπάει καρδιές. Και να φανταστείς ότι μονάχα οι σιωπές του, οι περιπλανήσεις του, το βλέμμα του που χάνεται στο άπειρο, αρκούν. Πατέρας ναυτικός γυρίζει μετά από χρόνια στην πόλη που έχει εγκαταλείψει το γιο του. Μαθαίνει, όμως, ότι έχει σκοτωθεί σε συμπλοκή με αστυνομικούς. Και προσπαθεί να πιάσει την ιστορία από την αρχή, να βρει την άκρη του νήματος, ν’ ανακαλύψει τις αιτίες τους γεγονότος. Κυρίως, όμως, ψάχνει να βρει το δικό του λάθος. Το γιατί της εγκατάλειψης. Η περιπλάνηση στην αυτογνωσία είναι αυτή η ταινία του Γουάνγκ. Και παρόλο που είναι φεστιβαλική, δεν πήρε κανένα βραβείο και είναι κρίμα. Και στην Ελλάδα προβάλλεται ένα χρόνο μετά, και κάπως στα μουγκά. Στο λέω: πραγματική μυσταγωγία είναι η θέαση της. Να τη δεις, γιατί πρόκειται για ταινία ανθρώπινη, με όλη τη σημασία της λέξης, χωρίς ν’ αναπαράγω το κλισέ.

Ο αληθινός φασισμός (8/10)

Είναι σπουδαίο το ντοκιμαντέρ του Μιχαήλ Ρομ καθότι όντως αποτελεί πραγματικό αντιφασιστικό μάθημα. Χωρισμένο σε δυο μέρη, και σε δεκαπέντε -αν θυμάμαι σωστά- κεφάλαια, σου παραθέτει επίκαιρα, ντοκουμέντα, φωτογραφίες, μαρτυρίες, αφηγήσεις, άφθονο υλικό της φασιστικής ιδεολογίας όπως δομήθηκε, εξελίχθηκε και ολοκληρώθηκε από τον Χίτλερ. Αυτό που επιτείνει το συναίσθημα σου είναι και η στιβαρή, υποβλητική αφήγηση, που γίνεται μελοδραματική, αλλά και παγερή, ειρωνική και πικρόχολη, αστεία και ζοφερή καμιά φορά. Το θεωρώ σπουδαίο αυτό το ντοκιμαντέρ. Είναι υπόδειγμα. Είμαι μάθημα ιστορικό. Και κινηματογραφικό. Και πολιτικό. Και καλλιτεχνικό. Και να ξεπεράσεις, όπως έκανα, την ταμπέλα της Μοσφίλμ, και της σοβιετικής χρηματοδότησης, και της αντιαμερικανικής / αντιδυτικής / αντικαπιταλιστικής στάσης που υιοθετεί σε στιγμές του, εν ολίγοις έτσι και ξεπεράσεις το προπαγανδιστικό που διαθέτει κατά της δύσης (χωρίς να μιλάει φυσικά για τον σταλινικό ολοκληρωτισμό), τότε θα απολαύσεις ένα αριστούργημα κινηματογραφικό.

Μαχητές των δρόμων : Ληστεία στο Ρίο (5/10)

Η έκρηξη της μπρουταλίνης στην αποθέωση της. Μαγκιά, κλανιά, και κώλο φινιστρίνι, που λένε. Κάπως έτσι είναι και με τη σειρά ταινιών "Fast and Furious". Τσίτα γκάζια, άντρες με σμιλευμένα σώματα και τατουάζ, ωραίες γυναίκες σε ψηλοτάκουνα, η μουσική δυνατά, και τα πειραγμένα αμάξια στο χαβά τους. Η ιστορία θέλει την γνωστή παλιοπαρέα, μετά την απόδραση του τσιφ-Βιν Ντίζελ-δεν ξέρω να μιλάω-αλλά βογκάω, να κάνει τη μεγάλη ληστεία στην καρδιά του Ρίο, σε μεγαλοαπατεώνα επιχειρηματία που ρουφάει το αίμα των φτωχών, πλην τίμιων (;), που ζουν στις φαβέλες. Στο τέταρτο σίκουελ του, το "Fast and Furious" γίνεται όντως και πάλι ταινία δράσης. Διασκέδαση μέχρι τα μπούνια, ποπ κορν, και τα συναφή ξέρεις. Σα να είχε ξεχειλώσει το αυτοκινητιστικό πανηγυράκι και τώρα να ξαναπαίρνει τα πάνω του. Ο λόγος είναι ότι επί του ανύπαρκτου, παιδαριώδους και απλοϊκού σεναρίου που έχει, στήνεται μια κανονική γιορτή βουής, κρεσέντου και έκρηξης της αδρεναλίνης. Ακόμη θυμάμαι την πρώτη ταινία της σειράς, που την είχα δει σε σινεμά της Γλυφάδας. Δυο πράγματα παραμένουν ίδια από τότε, με την έξοδο μου από την αίθουσα: τα αυτιά μου να βουΐζουν για ώρα, και ο Βιν Ντίζελ που εξακολουθεί να έχει προβλήματα ορθοφωνίας.

Η τελευταία ακροβάτις της Μαδρίτης (5/10)

Ένα ερεβώδες της ψυχής που γίνεται αποκρουστικό, μια υποβλητική ατμόσφαιρα που γεμίζει από σπλάτερ σκηνές, είναι αυτή η ιστορία του Άλεξ ντε λα Ινγκλέσια που σε στιγμές της αγγίζει τη νοσηρότητα. Μια αρρώστια που γίνεται υπερβολική όσο και να θες να υπερθεματίσεις την ισπανική δικτατορία του Φράνκο. Θλιμμένος κλόουν με ψυχικά τραύματα, από τη φασιστική δολοφονία του πατέρα του, διεκδικεί το κορίτσι (την ακροβάτισσα), την αγάπη, και έναν καλύτερο κόσμο. Ώσπου τα παίρνει στο κρανίο, όπως ακριβώς στο λέω, και τότε όποιον πάρει ο χάρος. Ο ισπανικός εμφύλιος και η δικτατορία, ως φόντο, χρησιμοποιούνται προσχηματικά. Εντέλει αυτό που μένει είναι μια αλόγιστη βία στα όρια της νοσηρής διασκέδασης. Εντάξει, και σκηνοθετικά και ατμοσφαιρικά ο ντε λα Ινγκλέσια παίρνει άριστα, γι’ αυτό και το Αργυρό Λιοντάρι στη Βενετία. Κατά τα άλλα, ίσως θα πρέπει να κλειστεί μαζί με τον Ταραντίνο στο ίδιο ψυχιατρείο.

Ατίθαση Λίλι (4/10)

Η ταινία της Μπερτό παρουσιάζει την κλασική γαλλική παθογένεια: έξυπνη ιδέα, αδιάφορη εκτέλεση. Ωραίο και το φραμπαλιζέ περιτύλιγμα, μια και η φωτογραφία της ταινίας είναι καθαρή και ηλιόλουστη, χαρακτηριστική θα την πω. Κατά τα άλλα, όμως, απογοητεύεσαι από το απόσταγμα, το αποτέλεσμα. Οι δυο πρωταγωνίστριες, οι όμορφεςκαι λαμπερές Κρούγκερ (που ερμηνεύει τη μεγάλη αδερφή, τη σοβαρή) και Σενιέ (που κάνει την ατίθαση και ανώριμη Λίλι), παίζουν όπως μπορούν βάσει ενός -όλο τρύπες- σεναρίου. Σαν και οι ίδιες να είναι κάπως προβληματισμένες με το όλο σκηνικό μου φάνηκαν, κάπως μαγκωμένες, σα να μην ήξεραν τι έπρεπε να παίξουν και να κάνουν. Εντέλει, αυτό που σου μένει από την "Ατίθαση Λίλι", τη μεγάλη νικήτρια του φετινού Φεστιβάλ Γαλλόφωνου Κινηματογράφου, είναι μια απελευθερωτική αίσθηση εντελώς αυτοσχεδιαστική. Τίποτε παραπάνω.

*Τα κείμενα δημοσιεύτηκαν στο κινηματογραφικό portal www.sevenart.gr (5-5-11).