1 Σεπ 2011

Ταινίες 1ης Σεπτεμβρίου 2011

Του Νέστορα Πουλάκου

Αυτή την εβδομάδα κάνουν πρεμιέρα στις αίθουσες επτά ταινίες, που μπορεί να μην είναι πρώτης γραμμής όμως θα βρεις εκείνη που θα σου αρέσει στα σίγουρα, καθώς και δύο επανεκδόσεις κλασικών ταινιών. Κι όλα αυτά στη σκιά του Φεστιβάλ της Βενετίας. Ταινία της εβδομάδας είναι η βρετανική μαύρη κωμωδία "Εκτός Νόμου & Χρόνου", με την καταπληκτική ερμηνεία του Μπρένταν Γκλήσον. Θα σου θυμίσει σε πολλές στιγμές την αξεπέραστη "Αποστολή στην Μπριζ". Στο μπλοκμπάστερ "Ο πρώτος εκδικητής: Captain America" θα δεις μια άξια μεταφορά κόμικ της Μάρβελ στη μεγάλη οθόνη, στην οποία και το πρώτο μέρος της ιστορίας και το δεύτερο της δράσης θα σε αποζημιώσουν. Το χαμηλόφωνο μα και άρτιο "Post Mortem" είναι η σινεφίλ πρόταση της εβδομάδας, κι έρχεται από τη Χιλή ένα χρόνο από την παγκόσμια πρεμιέρα της. Σκοτεινή φωτογραφία, αριστοτεχνική κάμερα, κι η λογική της αφαίρεσης, θα σε μπάσουν στη σαπίλα της δικτατορικής Χιλής. Η πρώτη ελληνική ταινία της σεζόν λέγεται "DOS: Μια ιστορία αγάπης από την ανάποδη" και σου φέρεται κάπως… ανάποδα, μεταξύ Αθήνας και Βαρκελώνης. Πρόκειται για μια αρκετά μπερδεμένη ιστορία που χάνεται στους τόνους της επιτήδευσης, και στο μπούκωμα της καλής τεχνικής. Μια ακόμη σινεφίλ ταινία που προκαλεί για να προκαλεί, χωρίς να έχει κάτι ουσιαστικό να σου πει, είναι το ντεμπούτο του Ρομέν Γαβρά, γιου φυσικά του σπουδαίου Έλληνα σκηνοθέτη, "Θα έρθει η μέρα και για μας". Θα σου πρότεινα να την αποφύγεις με ελαφρά πηδηματάκια. Χωρίς κριτική σου έχω την κωμωδία "Άγιος με το ζόρι", παρόλο που έχει ένα σκασμό αστέρια πρώτης γραμμής (Πηρς Μπρόσναν, Εντ Χάρις, Μαρίζα Τομέι, Γκρεγκ Κίνεαρ, Τζένιφερ Κόννελι). Βλέπεις, η εταιρεία διανομής της την βγάζει κάπως άτσαλα και την τελευταία στιγμή. Ακόμη, στα σινεμά βγαίνει και η παιδική ταινία "Barbie: Σχολείο για πριγκίπισσες". Άνευ κριτικής φυσικά και αυτονόητα. Για το "Τελευταίο Μετρό", μια από τις τελευταίες ταινίες του Φρανσουά Τρυφώ, που έχει γίνει και κλασική, με τους Ζεράρ Ντεπαρντιέ και Κατρήν Ντενέβ, σου γράφει ο Πετιμεζάς. Μια από τις καλύτερες ταινίες του Τρυφώ που έχω δει. Ρομαντική και τρυφερή, με φόντο τον πόλεμο. Πολύ ενδιαφέρον έχει και η ταινία του Γουίλλιαμ Γουάιλερ "Οι Ψίθυροι", που αποτελεί ριμέικ της ταινίας "Σκιές που περνούν" παραγωγής 1936 του ίδιου σκηνοθέτη. Με τις Ώντρευ Χέμπορν και Σίρλευ Μακλέιν, ο Γουάιλερ απελευθερώνεται από τα «δεσμά» της ηθικής Αμερικής του Μεσοπολέμου, και μιλάει ανοιχτά για τον λεσβιασμό. Και πάλι ο Πετιμεζάς θα σου μιλήσει για το παλιό καλό Χόλιγουντ.

Εκτός νόμου και χρόνου (6/10)


Πανέξυπνη κωμωδία της βρετανικής σχολής που παίζει με τα κλισέ, τα τοπικά ιδιώματα, και τα εσωτερικά αστεία που φτάνουν όμως και σε λαούς όπως τον δικό σου (σε αντίθεση με τις γαλλικές κωμωδίες, που όταν το κάνουν αυτό δυσκολεύεσαι να παρακολουθήσεις). Στα πρότυπα της "Αποστολής στην Μπριζ" αν θυμάσαι, ο ΜακΝτόνα αξιοποίησε στο μέγιστο τον Μπρένταν Γκλήσον, ο οποίος σε μια εξαίσια ερμηνεία σε κάνει να ξεκαρδίζεσαι στα γέλια. Άλλωστε, υποδύεται έναν ατσούμπαλο αρχιφύλακα επαρχιακής πόλης, που του αρέσουν οι πόρνες, τα ναρκωτικά, τα καλά λεφτά και το ποτό, καθώς και οι παράνομες ενέργειες για την επιβολή του νόμου. Όλα τα παραπάνω, έτσι και τα βάλεις στο μπλέντερ της παρωδίας κι όχι της τυπικής αμερικανικής αστυνομικής ταινίας, έχεις ένα κράμα γέλιου, εξυπνάδας και συναισθήματος άνευ προηγουμένου. Στα συν της ταινίας του ΜακΝτόνα είναι οι ήσυχοι ρυθμοί της, η ερμηνεία του Γκλήσον, και φυσικά η σκηνοθεσία της που σε κάνει να μπεις στην ταινία αμέσως. Στα πλην βάλε το κατά τόπους αδύναμο σενάριο, που και καλό τέλος δεν έδωσε, και παραπάνω χιούμορ χρειαζόταν για να απογειώσει την ιστορία, και μερικές κοιλιές έκανε. Παρολαυτά αξίζει της προσοχής σου.

Ο πρώτος εκδικητής : Captain America (6/10)

Αυτή μάλιστα, είναι μια καλή μεταφορά κόμικ στον κινηματογράφο. Σε αντίθεση με ό,τι σου έγραφα για το "Green Lantern", το "Captain America" παραμένει και πιστό στη μεταφορά του, και περιπέτεια σου προσφέρει, και ιστορία για να μη βαριέσαι, και κυρίως δεν καταντά υπερβολικά φλύαρο ή πολύ θορυβώδες. Αυτή η παραγωγή της Μάρβελ, που ήρθε απευθείας από το ιστορικό αρχείο της, αποτελείται από δύο μέρη τα οποία είναι ισοδύναμα μεταξύ τους. Το πρώτο σου διηγείται τη γέννηση του Κάπτεν Αμέρικα, χωρίς να σε κουράζει. Αντιθέτως, αν και με πολλά κλισέ, η σκηνοθεσία του Τζόνστον σου κρατά το ενδιαφέρον σαν το παλιό καλό καιρό του Χόλιγουντ. Και το δεύτερο μέρος, σου απλώνει τη δράση του Κάπτεν Αμέρικα στη διάρκεια του Β’ Παγκοσμίου Πολέμου, και στον πόλεμο κατά των Ναζί. Αυτό το κομμάτι παρόλο που δεν σε εντυπωσιάζει, στέκεται στο ύψος των περιστάσεων και αποζημιώνει τη διασκέδασή σου. Εν ολίγοις, αν και ακραία προπαγανδιστικό, το "Captain America" είναι από τα καλά μπλοκμπάστερ της νέας κινηματογραφικής σεζόν. Δεν σου περνά αδιάφορο, ούτε και σε εκστασιάζει όμως.


Post Mortem (6/10)


Έτσι και διαβάσεις τις κριτικές αυτής της εβδομάδας, στα σίγουρα θα καταλάβεις τι σημαίνει σινεφίλ ταινία από όλες τις απόψεις. Το "Post Mortem" του Λαρέν, αυτή η χιλιανή παραγωγή του 2010 που παίχτηκε στο περυσινό Φεστιβάλ της Βενετίας, είναι μια κλασικού στυλ σινεφίλ ταινία που διαπνέεται από κλίμα αφαιρετικό στον απόλυτο βαθμό. Εκεί που σε ιντριγκάρει ο Λαρέν είναι στην ουσία της κινηματογράφησης του. Κι εδώ υπάρχει αποθέωση της τεχνικής. Η σκοτεινή, υγρή φωτογραφία που σε πάει πίσω στη Χιλή του πραξικοπήματος του Αλιέντε. Και κυρίως η σκηνοθεσία του Λαρέν με τη στατική του κάμερα, και τα μακρόπνοα πλάνα του. Το βασικό όπλο του Λαρέν βέβαια, είναι οι ηθοποιοί του. Ειδικότερα ο πρωταγωνιστής του, ο Κάστρο, είναι μια καταπληκτική φιγούρα (φέρνει στον Μουρίκη) με μια εξαίσια εκφραστικότητα. Εν γένει, οι ηθοποιοί παίζουνε με τις σιωπές, τους κενούς χώρους, μες στα κατεστραμμένα τοπία και τα πτώματα. Η ταινία του Λαρέν είναι χαμηλόφωνη. Δεν θα σε ταρακουνήσει, τουλάχιστον όμως θα σε εντυπωσιάσει με τις εικόνες της, την οικονομία στο λόγο της, και τη συνολική αφαίρεση στο οτιδήποτε υπάρχει σε αυτή. Με λίγα στοιχεία (και λόγια) ο Λαρέν σου αφηγείται μια ιστορία πάθους σε ιστορικό φόντο, και σου προσφέρει ένα τέλος που σε αφήνει άφωνο (όπως είναι και ο πρωταγωνιστής του).


Θα έρθει η μέρα και για μας (3/10)


Δεν ξέρω αν πρέπει να κλάψω, να γελάσω, να τσιμπιέμαι παντού ή να ξεράσω με την ταινία του γιου Γαβρά. Ο οποίος και καλά κάνει να με «παίζει» έτσι, αφού καθώς διαβάζω στο βιογραφικό του, βασική του ασχολία διαχρονικά είναι να προκαλεί καθ’ οιονδήποτε τρόπο τους πάντες. Κατά τα άλλα, έτσι κι επιλέξεις να δεις αυτή την περίεργη ταινία: δυο λούζερς, ένας μεσήλικας (μια αδιάφορη ερμηνεία από τον Κασέλ, αφού χωρίς να του είναι κόντρα ο ρόλος κι ο ίδιος δεν καταλαβαίνει τι συμβαίνει, και τι πρέπει να κάνει) και ένας έφηβος, εντελώς χαμένοι, και πιθανώς νοητικά καθυστερημένοι, παίρνουν τους δρόμους, συναντούν διαφόρους, και κάνουν ό,τι φανταστείς (συνήθως δεν μπορείς να φανταστείς). Για να καταλάβεις, μια χαρακτηριστική σκηνή που μου έχει μείνει είναι: ο Κασέλ ο οποίος αφού έχει ερωτοτροπήσει με δύο ανήλικες γυμνόστηθες (μα φορώντας το βρακί τους) καταλήγει μεθυσμένος στο τζακούζι του ξενοδοχείου να κατουράει εντός του, ενώ αποσβολωμένο ζευγάρι που χαλαρώνει τα βλέπει όλα κωλυόμενα. Ειλικρινά σου γράφω, δεν κατάλαβα τίποτα από την ταινία του Γαβρά. Δεν τη βρίσκω ούτε αιρετική, ούτε βωμολοχική, ούτε προκλητική, που χτυπά τα χρηστά ήθη αλλά μάλλον και μόνο τη νοημοσύνη σου. Για την ακρίβεια, τη βρίσκω ένα δήθεν φιλμικό κατασκεύασμα στο οποίο επικρατεί το απόλυτο αλαλούμ (ίσως και στο μυαλό του σκηνοθέτη).

DOS : Μια ιστορία αγάπης από την ανάποδη (3/10)

Το "DOS" δεν χαρακτηρίζεται αρνητικά γιατί είναι ένα ακραίο σινεφίλ δείγμα, μια πολύ προσωπική δουλειά του σκηνοθέτη (έως αυτοβιογραφική, κάτι που το καταλαβαίνεις χωρίς να στο πει ο ίδιος) που δεν ξέρω ‘γω ποιον αφορά, ή ένα κάπως ποιητικό και φιλοσοφικό ή λογοτεχνικό έργο με αποσπάσματα κειμένων των Ευριπίδη, Θερβάντες, Σαίξπηρ κ.ά να μπερδεύονται στο σενάριο. Όλα τα παραπάνω τα έχεις δει και ξαναδεί στο ελληνικό, κι εν γένει ευρωπαϊκό σινεμά. Είναι θεμιτά, και τουλάχιστον ελκυστικά όταν προσφέρονται στο κοινό με τρόπο που να προκαλεί το ενδιαφέρον. Άλλωστε, οι πολύ προσωπικές δουλειές σε κάθε τέχνη έτσι και πλασάρονται ιντριγκαδόρικα γίνονται αγαπημένες του κοινού. Στην περίπτωση όμως του "DOS" θα δεις ακριβώς το… ανάποδο: Η εκστατική διάθεση του σκηνοθέτη να αποδώσει όλο του το συναίσθημα επί των σχέσεων στη σύγχρονη εποχή, γίνεται παραλήρημα. Και εντέλει καταντά μπερδεμένο από όλες τις μεριές. Και άντε μετά να το ξεμπλέξεις… Για να καταλάβεις, η μπερδεμένη διαπλοκή των σχέσεων του σεναρίου που διαδραματίζονται σε δύο πόλεις, διανθίζεται από συνεχή φλας μπακ, ένα μπρος-πίσω ατελείωτο, που το ανάποδο και το κανονικό τίθενται σε νέες βάσεις συζήτησης. Στα σίγουρα όλο αυτό θα σε κουράσει. Βασικά, αυτό που κρατάς από την ταινία του Αθανασίου είναι όλο το τεχνικό κομμάτι της. Δηλαδή την καλοδουλεμένη κι ατμοσφαιρική φωτογραφία της, την έξαλλη σε σημείο να σε παρασύρει μουσική του Αμπαζή, το κοφτό, γρήγορο κι εναλλασσόμενο μοντάζ που δεν υπηρετεί πάντα το σκοπό του. Βέβαια, κατά τον Γκοντάρ, το σινεμά είναι τέχνη κι όχι τεχνική. Χωρίς να κρατάω πολλά πράγματα από τις ερμηνείες των ηθοποιών (δεν είναι κάποιος εκτός, αλλά δεν ξεχωρίζει κιόλας), έχω να σου πω μόνο ότι το "DOS" είναι χαρακτηριστικό παράδειγμα ταινίας που η έννοια της αφαίρεσης είναι κάτι παραπάνω από επιτακτική, ώστε να χρησιμοποιηθεί τάχιστα και αμέσως.


*Τα κείμενα δημοσιεύτηκαν στο κινηματογραφικό portal www.sevenart.gr (1-9-11).