29 Ιαν 2012

Ιαγουάρος (1994)

Ιαγουάρος (1994) της Κατερίνας Ευαγγελάκου

Η σημερινή στήλη HellasFilm ασχολείται με τον “Ιαγουάρο”, την πρώτη μεγάλου μήκους ταινία της νεοεκλεγμένης Προέδρου της Ελληνικής Ακαδημίας Κινηματογράφου, Κατερίνας Ευαγγελάκου, η οποία έκτοτε έχει σκηνοθετήσει ακόμη δύο ταινίες, “Θα το μετανιώσεις” και “Ώρες κοινής ησυχίας”. H 49χρονη σκηνοθέτις, που έχει ασχοληθεί επισταμένως με το ντοκιμαντέρ όπως και με την τηλεόραση, μετέφερε στη μεγάλη οθόνη την πολυσυζητημένη ομώνυμη νουβέλα του Αλέξανδρου Κοτζιά. Στο σενάριο συνεργάστηκε με τη δημοσιογράφο των “Νέων” Ρούλα Γεωργακοπούλου. Παρόλο που η “μόδα” της αριστερής ταινίας είχε “περάσει” στα μέσα της δεκαετίας του 1990 στον ελληνικό κινηματογράφο της Μεταπολίτευσης, η Ευαγγελάκου επανατοποθετήθηκε στο ερώτημα “τι είναι Αριστερά;” και “ποιος είναι αριστερός;”. Γυρίζει το χρόνο πίσω, στις αρχές της δεκαετίας του 1960, και καταπιάνεται με ένα, όχι και τόσο ασυνήθιστο, οικογενειακό δράμα της εποχής. Πάνω από δέκα χρόνια μετά το τέλος του Εμφυλίου, η Φιλιώ γυρίζει στην Ελλάδα από τη Βοστώνη που διαμένει. Αιτία είναι η οικογενειακή διαθήκη και η διαμάχη με την αδερφή του άντρα της, τη Δήμητρα. Παντρεμένη με αριστερό που πολέμησε στην Κατοχή και τον Εμφύλιο, “απέδρασε” στην Αμερική στην κρίσιμη στιγμή της “διχοτομημένης” Ελλάδας. Τώρα, που μπορεί και μεγαλώνει το παιδί της μακριά και ήσυχα, έχοντας σιχαθεί τις ελληνικές παραδοξότητες, και κατηγορώντας τους αριστερούς ως “φονιάδες”, διεκδικεί μερίδιο της περιουσίας του άντρα της, που βέβαια έχει σκοτωθεί, από την κουνιάδα της που δεν θεωρεί ότι της αξίζει. Όντας και η ίδια αριστερή, έχοντας μάχες, φυλακίσεις και εξορίες στην “πλάτη” της, την κατηγορεί ότι αυτομόλησε, τους παράτησε, τους ατίμασε, επομένως δεν αξίζει να διεκδικεί το παραμικρό από την αριστερή οικογένειά της. Στο μέση βρίσκεται ο άντρας της Δήμητρας, εκπαιδευτικός στο επάγγελμα, που προσπαθεί να αφουγκραστεί την αλήθεια… Σαφώς και η παρουσία του Δημήτρη Καταλειφού ως “πυροσβέστη” της διαμάχης είναι καταλυτική. Όπως και η ερμηνεία του σημαντική. Αυτή η ταινία γυναικών, που ανέδειξε ερμηνευτικά τις Μαλτέζου και Βοσνιάκου, έρχεται ως σχόλιο μιας αριστερής διάθεσης και ιδεολογίας, που όσο κι αν ξέφτισε ή ξεπεράστηκε, απασχολεί ακόμη την κατακερματισμένη και διαλυμένη ελληνική κοινωνία. Η ταινία της Ευαγγελάκου έλαβε πολλές διακρίσεις στο Φεστιβάλ Θεσσαλονίκης της εποχής, και συζητήθηκε έντονα. Θεωρείται ακόμη και μια άξια μεταφορά του βιβλίου του αείμνηστου Κοτζιά, το οποίο μερικά χρόνια αργότερα μεταφέρθηκε και στο θέατρο.

Βαθμολογία: 6/10
Νέστορας Πουλάκος