16 Δεκ 2012

Χόμπιτ: το φραντσάιζ της δεκαετίας


Του Νέστορα Πουλάκου

Τι είχαμε τι χάσαμε, ένα ακόμη φραντσάιζ ξεκινάει ώστε να μας συντροφεύσει αυτή τη δεκαετία. Ο Πίτερ Τζάκσον του «Άρχοντα των Δαχτυλιδιών», κρύβεται πίσω από τη σειρά ταινιών «Χόμπιτ», που και αυτές βασίζονται σε βιβλία του Τόλκιν. Η αρχή γίνεται με το «Ένα αναπάντεχο ταξίδι», παραγωγής ΗΠΑ και Νέας Ζηλανδίας, στο οποίο ένας σπιτόγατος νεαρός ονόματι Μπίλμπο Μπάγκινς γίνεται ο Χόμπιτ που θα σώσει τη φυλή των Νάνων από τον αφανισμό και θα τους βοηθήσει να επιστρέψουν στα πάτρια εδάφη τους. Το σχεδόν τρίωρο παραμύθι του Τζάκσον είναι επικής και πολυδάπανης παραγωγής, φέρνει πολύ σε όλα τα επίπεδα με τον «Άρχοντα των Δαχτυλιδιών» που σημάδεψε τους σινεφίλ της περασμένης δεκαετίας, και είναι σχεδόν απολαυστικό αν και στιγμές-στιγμές, φλύαρο, κουραστικό και βαρετό. Η ουσία βέβαια είναι ότι θα κατακλύσει τις ελληνικές αίθουσες και θα σημαδέψει τις φετινές γιορτές κινηματογραφικά. 

Από την άλλη μεριά, η εβδομάδα αυτή που διαθέτει ούτε λίγο ούτε πολύ επτά πρώτες προβολές και μια επανέκδοση, αναδεικνύει τις σινεφίλ ταινίες. Τρεις είναι εκείνες που ξεχωρίζουν: το δανέζικο «Teddy Bear» που κέρδισε το βραβείο κοινού στις Νύχτες Πρεμιέρας 2012, καταγράφει την αναζήτηση γυναίκας στην Ταϋλάνδη ενός 38χρονου άκρως καταπιεσμένου και κομπλεξικού μπόντι μπίλντερ. Πρόκειται για μια συγκλονιστική ταινία-κατάθεση ψυχής. Το «Έγκλημα στη Λίμνη» από την Κολομβία, που συζητήθηκε στο περσινό Φεστιβάλ Καννών, παρουσιάζει με τρόπο ποιητικό τη βαναυσότητα των εμφυλίων πολέμων στα μαγευτικά αν και μελαγχολικά τοπία των Άνδεων, και κατ’ επέκταση στους κατοίκους τους. Το δράμα της νεαρής Αλίσια συγκινεί. Τέλος, η μεγάλη νικήτρια στο Φεστιβάλ Σαν Σεμπαστιάν ήταν η γαλλική ταινία «Το αγόρι στο τελευταίο θρανίο» του Φρανσουά Οζόν, η μυθιστορηματική αποτύπωση της διείσδυσης ενός 16χρονου αγοριού στην οικογένεια του καλύτερου του φίλου. Άκρως σινεφίλ και ενδιαφέρουσα πρόταση.

Παίζονται ακόμη: το ντοκιμαντέρ «Marley» για τον δημοφιλή τραγουδιστή της ρέγκε, το νεανικό αμερικανικό δράμα «Τα πλεονεκτήματα του να είσαι στο περιθώριο», η ρομαντική ταινία «Άνθρωποι σαν κι εμάς» και σε επανέκδοση η ρωσική τηλεταινία «Η καρδιά ενός σκύλου», μια εξαιρετική μεταφορά του ομώνυμου μυθιστορήματος του Μιχαίλ Μπουλγκάκοφ.

Η δικαίωση (;) του Φεστιβάλ Ολυμπίας


Στο προηγούμενο φύλλο της εφημερίδας είχαμε γράψει για τον εμπαιγμό που υπέστη στη διάρκεια της 15ης διοργάνωσης του, το Διεθνές Φεστιβάλ Κινηματογράφου για Παιδιά και Νέους Ολυμπίας, από τον βασικό αιμοδότη του, την Περιφέρεια Δυτικής Ελλάδας. Παρόλο που το θέμα της φετινής χρηματοδότησης του εξακολουθεί να εκκρεμεί καθότι μετατέθηκε από τον περιφερειάρχη για τα μέσα του μήνα, με αποτέλεσμα όλος ο κόσμος που δούλεψε για το φεστιβάλ να είναι απλήρωτος, ο Υφυπουργός Πολιτισμού Κώστας Τζαβάρας ανακοίνωσε ότι θεσμοθετεί το φεστιβάλ και ότι εφεξής θα χρηματοδοτείται μέσω ειδικού κωδικού από το ΥΠΠΟ! Η είδηση φέρνει μεν χαμόγελα όμως στην πράξη όλα φαίνονται. Ο κ. Τζαβάρας εκλέγεται στην Ηλεία και η συγκεκριμένη κίνηση μόνο καλό κάνει στο προφίλ του. Τα σύννεφα παρουσιάζονται καθότι, α) ασχολείται για πρώτη φορά με τον κινηματογράφο στην 6μηνη θητεία του, έχοντας αφήσει ουσιαστικά στη μοίρα τους τα βασικά ζητήματα του χώρου (Ελληνικό Κέντρο Κινηματογράφου, Φεστιβάλ Κινηματογράφου Θεσσαλονίκης κ.ά., β) είναι από τα πρώτα ονόματα που ακούγονται ότι θα αλλάξουν υπουργείο στον επερχόμενο ανασχηματισμό.

Από την άλλη μεριά, η διοίκηση του Φεστιβάλ Ολυμπίας δεν εγκαταλείπει τον αγώνα της ενάντια στην Περιφέρεια Δυτικής Ελλάδας, ενώ και το δυναμικό σωματείο της Πανελλήνιας Ένωσης Κριτικών Κινηματογράφου στηρίζει τη «μάχη» των κυρίων Δημήτρη Σπύρου και Νίκου Θεοδοσίου, βγάζοντας την ακόλουθη ανακοίνωση: Στα 15 χρόνια της παρουσίας του, το φεστιβάλ δεν έχει κατακτήσει μόνο τις καρδιές των μικρών του φίλων αλλά και την διεθνή του καταξίωση. Γι' αυτό και είναι περίεργο, ένα θεσμό-πρότυπο ευρωπαϊκών τουλάχιστον προδιαγραφών αντί να τον στηρίζουν με κάθε τρόπο, να τον ταλαιπωρούν οι παλινωδίες μερίδας της τοπικής αυτοδιοίκησης. Στην παροδική, ελπίζουμε, περιπέτεια του θεσμού δηλώνουμε την ολόθερμη αλληλεγγύη μας και την επιθυμία μας να υποστηρίξουμε με όλες μας τις δυνάμεις την απρόσκοπτη λειτουργία του Διεθνούς Φεστιβάλ Κινηματογράφου για Παιδιά και Νέους Ολυμπίας. 

*Η στήλη Στοπ Καρέ δημοσιεύτηκε στην εβδομαδιαία πολιτική εφημερίδα Το Χωνί (αρ. φύλλου 38, 16-12-12). 
Οι κριτικές της εβδομάδας (13-12-12) στο SevenArt.gr

                                                   Χόμπιτ: Ένα αναπάντεχο ταξίδι (6/10)


Είναι το μπλοκμπάστερ της δεκαετίας, το φραντσάιζ που θα μας κρατήσει συντροφιά στα επόμενα χρόνια. Τι είχαμε, τι χάσαμε… “Χόμπιτ” αποκαλείται η ανεστραμμένη εκδοχή του “Άρχοντα των δαχτυλιδιών”, η μεγάλη οσκαρική επιτυχία του Πίτερ Τζάκσον που έγινε κινηματογραφικό σύμβολο. Βασισμένος και πάλι σε βιβλία του Τόλκιν, προσφέρει στο κοινό τις ιστορίες του Χόμπιτ.

Παραμύθι επικών διαστάσεων είναι αυτή η πολυδάπανη παραγωγή, Η.Π.Α. και Νέας Ζηλανδίας, η οποία πλέον σου προσφέρει νάνους, χόμπιτ, γκόλουμ, ορκ, μάγους, φονικά ζώα, τελώνια, τρολ κ.ά. σε μια ιστορία-περιπέτεια που σου κρατάει αμείωτο το ενδιαφέρον παρά τις σχεδόν τρεις ώρες διάρκεια της. Εντυπωσιακή σκηνοθεσία και εφέ και μια σύνθετη, πολύ περιεκτική ιστορία είναι τα σωστά συστατικά για την (εισπρακτική και οσκαρική) επιτυχία.

Ένα απολαυστικό-καταιγιστικό-διασκεδαστικό παραμύθι λοιπόν, είναι αυτή η νέα ταινία του Πίτερ Τζάκσον, ο οποίος όμως και πάλι –λόγω της μεγαλομανίας του- τραβάει την ιστορία, δεν κόβει στο μοντάζ με αποτέλεσμα πολλά βαρετά, κουραστικά και αδιάφορα κομμάτια να περνούν μπροστά από τα μάτια σου.

Marley (6/10)

Από τα καλύτερα μουσικά ντοκιμαντέρ της χρονιάς, και όχι γιατί επικεντρώνεται στην καθοριστική φυσιογνωμία του Μπομπ Μάρλει ή γιατί πίσω από την κάμερα βρίσκεται ο έμπειρος σκηνοθέτης Κέβιν ΜακΝτόναλντ (“Ο Τελευταίος Βασιλιάς της Σκοτίας”). Αλλά κυρίως γιατί δομεί αριστοτεχνικά το κοινωνικοπολιτικό προφίλ της Τζαμάϊκα της εποχής, και κατ’ επέκταση του κόσμου όλου, γεγονός που εξηγεί και επεξηγεί κάθε κίνηση, κάθε απόφαση και σκέψη του Μάρλει.

Η αλήθεια είναι ότι παρόλο που τον Μάρλει τον ακούω χρόνια και τον θαυμάζω, λίγα μόνο πράγματα και κάπως επιδερμικά ξέρω γι’ αυτόν. Και το ντοκιμαντέρ αυτό έρχεται για να φωτίσει όλες τις πλευρές του, καλές και κακές, σκοτεινές και μη, αποφάσεις που έλαβε με πολιτική κατεύθυνση, αλλά και την εύθραυστη ψυχολογία του, την προσωπική ζωή του και τον πάντα επιδραστικό περίγυρο του.

Σαφώς πρόκειται και για ένα μουσικό ντοκιμαντέρ, μια και επισκοπεί όλη τη μουσική διαδρομή του βασιλιά της ρέγκε, από το χωριό του στα ορεινά της Τζαμάικα, στα σοκάκια του Κίνγκστον αλλά και σε ολόκληρο τον κόσμο (κυρίως στην Αμερική και την Αφρική). Τέλος, σημαντικό μέρος καταλαμβάνει στο ντοκιμαντέρ το κίνημα των ρασταφάρι, το πώς εντάχθηκε και στη συνέχεια το καθοδήγησε ο Μάρλει. Μια πτυχή της ζωής του, που ενώ εξ’ όψεως αποπνέει αίγλη και μεγαλείο, εντούτοις κρύβει και πολλά σκοτεινές πτυχές.

Με μοναδική ένσταση μου τη μεγάλη διάρκεια του, μια και 30 αναθεματισμένα λεπτά θα μπορούσαν να αφαιρεθούν γλιτώνοντας το κοινό από φλυαρίες λογής-λογής ανθρώπων που έζησαν γύρω από τον Μάρλει, το ντοκιμαντέρ για τον πιο γνωστό ράστα του κόσμου είναι μια απολαυστική-αποκαλυπτική καταγραφή της ζωής αυτού του μεγάλου μουσικού-ηγέτη του 20ου αιώνα, που ενέπνευσε καθοριστικά έναν ολόκληρο λαό.

To Aγόρι στο Τελευταίο Θρανίο (5/10)

Πέρασε καιρός αλλά βλέπουμε επιτέλους καλό σινεμά από το άλλοτε τρομερό παιδί του γαλλικού κινηματογράφου. Ο Φρανσουά Οζόν μετά τις πολύ μέτριες ταινίες των τελευταίων ετών, μεταφέρει στην οθόνη ένα γνωστό και πετυχημένο θεατρικό έργο στην Ισπανία, και γυρίζει μια ταινία μέσα στην ταινία του, ανακατεύοντας με αυτό τον τρόπο το θρίλερ με το δράμα, και μπερδεύει στο κοινωνικό πλαίσιο τη συναισθηματική υπερβολή.

Φαντασία στη φαντασία λοιπόν από τον Οζόν, ο οποίος διαχειρίζεται τον 16χρονο ήρωα του, Κλοντ, με δεξιοτεχνικό τρόπο ώστε να καταδείξει την προβληματική… προβληματική του νεαρού και, κυρίως, την δίψα, την ανάγκη ή την περιέργεια του, διαλέγετε και παίρνετε, του να μπαίνει στις ζωές των άλλων και να τις αναστατώνει.

Με έξυπνο τρόπο χτίζεται και το πορτρέτο του καθηγητή, ο οποίος παρασύρεται από την ιστορία του μαθητή του και εισχωρεί κι εκείνος, άθελα του (;), σε αυτό το παράξενο και μυστηριώδες παιχνίδι εναλλαγής ρόλων. Η ερμηνεία του Λουτσίνι είναι καταπληκτική.

Εν γένει, ο Οζόν καταφέρνει να δέσει με το γνωστό ανατρεπτικό ύφος του, μια ιδιαίτερη ιστορία ιδιότυπων σχέσεων και χωρίς να σε εντυπωσιάσει, σου κρατάει αμείωτο το ενδιαφέρον σου μέχρι το τέλος.

Τα Πλεονεκτήματα του να Είσαι στο Περιθώριο (5/10)

Ταινία που προέρχεται από τη μεγάλη “οικογένεια” της (δήθεν) ανεξάρτητης αμερικανικής κινηματογραφικής σκηνής, προϊόν της μεγάλης επιτυχίας του “Juno” και άλλων συναφή ταινιών της προηγούμενης δεκαετίας. Νεανική, γεμάτη ανησυχίες και προβληματισμούς, ή αλλιώς μιας ταινία που θα αγαπήσουν οι hipsters της χώρας μας. Ναι, απευθύνεται σε αυτό το κοινό πρωτίστως.

Σχολείο, φιλίες, έρωτες, κατάθλιψη, αυτοκτονία, ναρκωτικά, ξύλο, απωθημένα, ομοφυλοφιλίες, παιδικά τραύματα, προβληματικές οικογένειες, καθηγητές και εξετάσεις για το κολέγιο κ.ά. Αν σας ενδιαφέρουν ακόμη τα παραπάνω  και χωρίς να πρόκειται για all time classic χαζοχαρούμενη ταινία του σωρού εξ Αμερικής, δείτε την.

Η ιστορία του νεαρού Τσάρλι μπολιάζεται και από ποιητικότητα, και από ενδοσκόπηση ψυχολογική και συναισθηματική, και παρόλο που εκβιάζει το συναίσθημα και γίνεται υπερβολική, εντούτοις προσφέρει ένα καλό σινεμά αν και εφηβικών, κυρίως, διαθέσεων.

Άνθρωποι σαν κι εμάς (3/10)

Δραμεντί αμερικανικής προελεύσεως, που θυμίζει έντονα τις ταινίες-ιστορίες του Νίκολας Σπαρκς. Αλλιώς, πάρε τα λεφτά (σου) και τρέχα. Βέβαια, η ταινία αν και παπακαλιατικής υφής και κατεύθυνσης, κρατιέται στο ύψος της χάρη στις συμπαθητικές ερμηνείες των πρωταγωνιστών της (Κρις Πέιν και Ελίζαμπεθ Μπανκς).

Όμως τόσο η σεναριακή υπερβολή (κυρίως) όσο και η σκηνοθετική αδιαφορία, δεν σου αφήνουν και πολλά περιθώρια: πρόκειται για μια ακόμη ταινία του χολιγουντιανού σωρού, από αυτές που βγαίνουν με το τσουβάλι και απευθύνονται σε συγκεκριμένα target group (π.χ. το αναγνωστικό κοινό της Λένας Μαντά). Και κυρίως κάνουν “καριέρα” στα dvd club της γειτονιάς.

Επομένως έχουμε να κάνουμε με ένα κλασικό αμερικανικό μελόδραμα, που ναι μεν έχει τις καλές στιγμές του που δεν προσβάλουν, σε γενικό πλαίσιο όμως κινείται σε πολύ μέτρια επίπεδα. Εντύπωση προκαλεί και το γεγονός ότι οι δημιουργοί του μας είχαν συνηθίσει σε άλλα είδη ταινιών έως τώρα (“Star Trek”, “Transformers”, “Cowboys and Aliens”).

                                                              Η Καρδιά ενός Σκύλου (7/10)

Μάθημα σοβιετικού κινηματογράφου μέρος 2ο. Για μια ακόμη εβδομάδα, η εταιρεία διανομής New Star προβάλλει στη χώρα μας σοβιετικό διαμαντάκι αυτή τη φορά από τη δεκαετία του 1980, για την ακρίβεια τη θεατρόμορφη μεταφορά του κλασικού βιβλίου του Μιχαίλ ΜπουλγκάκοφΗ καρδιά ενός σκύλου”. Πρόκειται για τηλεταινία που παίχτηκε το 1988 και έρχεται στη χώρα μας 24 χρόνια μετά!

Ξεπερνώντας όλες τις αμερικανικές ταινίες που βάζουν τους σκύλους να μιλάνε, παιδικές, ενήλικες ή ότι άλλο, ο Μπουλγκάκοφ είχε πρωτοστατήσει, γράφοντας μια ιστορία για το πείραμα ενός γιατρού, ο οποίος έκανε έναν σκύλο να σκέφτεται και να μιλάει σαν άνθρωπος. Η αποτύπωση της ιστορίας στην οθόνη από τον Μπόρτκο έχει μεγάλο ενδιαφέρον, παρά την αδικαιολόγητη διάρκεια της, ενώ θα σας μαγέψει η εξαιρετική φωτογραφία που έχει χρησιμοποιηθεί.

Μια εξαίσια μεταφορά βιβλίου, από τις καλύτερες που έχουν γίνει παρόλο που γυρίστηκε αποκλειστικά για την τηλεόραση.