27 Ιαν 2013

Νικήστε τον ρατσισμό!


Του Νέστορα Πουλάκου 

Αυτό βροντοφώναζε σε όλη τη διάρκεια της θητείας του ο Αβραάμ Λίνκολν, εκείνος ο φωτισμένος Αμερικανός Πρόεδρος ο οποίος παρά τις σκοτεινές πτυχές και αποφάσεις που πήρε στη διάρκεια της πολιτικής καριέρας του (π.χ. στον αμερικανικό εμφύλιο) κατάφερε να καταργήσει τη δουλεία δια νόμου και να τροποποιήσει σχετικώς το Σύνταγμα, δίνοντας μεγάλο και σκληρό αγώνα για να πετύχει. Βέβαια το ότι δεν άλλαξε και πολύ την κοινωνική συνείδηση περί δουλείας και αντιμετώπισης των μαύρων στην Αμερική είναι ένα άλλο θέμα. Καδράροντας στη συγκεκριμένη περίοδο, στο 1850, ο Στίβεν Σπίλμπεργκ κινηματογραφεί τον αγώνα του Λίνκολν κατά της δουλείας και του ρατσισμού στην Αμερική του 19ου αιώνα. Σχεδόν τρεις ώρες κρατά το πολιτικό έπος «Λίνκολν» του διακεκριμένου και βραβευμένου με Όσκαρ σκηνοθέτη, που παρά τις όποιες σεναριακές φλυαρίες του καταφέρνει να σας κρατήσει το ενδιαφέρον και να σας εντείνει την αγωνία ακόμη και αν όλοι γνωρίζουμε την τελική έκβαση αυτού του αγώνα. Μια καταπληκτική ερμηνεία δίνει για μια ακόμη φορά ο Ντάνιελ Ντέι Λιούις ο οποίος έχει ήδη κερδίσει τη Χρυσή Σφαίρα Ανδρικής Ερμηνείας και αποτελεί το φαβορί για το αντίστοιχο Όσκαρ. Η ταινία που έκοψε εκατομμύρια εισιτήρια στις ΗΠΑ και αγαπήθηκε από τον Πρόεδρο Ομπάμα διεκδικεί ακόμη 11 Όσκαρ, μεταξύ των οποίων της καλύτερης ταινίας, σκηνοθεσίας, διασκευασμένου σεναρίου και β’ ανδρικού ρόλου για την έξοχη ερμηνεία του Τόμι Λι Τζόουνς. Αναβολή στην αναβολή, βγαίνει τελικά στις αίθουσας η χιλιοταλαιπωρημένη αστυνομική περιπέτεια του Ρούμπεν Φλέισερ «Οι Διώκτες του Εγκλήματος», που περισσότερο ντόρο έχει κάνει με το παρασκήνιο της παρά με την ουσία της. Η ιστορία σας μεταφέρει στο Λος Άντζελες του 1949, όπου μια έμπειρη ομάδα ντετέκτιβ αγωνίζεται να εξιχνιάσει τον αδίστακτο μαφιόζο Μίκι Κοέν. Ακατέργαστη, άνευ λόγου ωμή βία, ένα διαρκές μπουμπουνητό πιστολιού και ξυλοδαρμών σε μια ιστορία που κατά τόπους γίνεται και αφελής και κωμική (ενώ δεν το επιδιώκει, είναι η αλήθεια), είναι τελικά αυτή η ταινία που ανασκευάστηκε εν μέρει το καλοκαίρι του 2012 εξαιτίας μιας σκηνής μαζικής δολοφονίας που λάμβανε χώρα σε ένα σινεμά. Τα πραγματικά γεγονότα πρόλαβαν την ταινία με το φονικό σε κινηματογράφο του Ντένβερ, στην προβολή της νέας παραγωγής του Μπάτμαν. Το λαμπερό καστ που αποτελείται από τους Σον Πεν, Νικ Νόλτε, Ράιαν Γκόσλινγκ, Τζος Μπρολίν, Έμα Στόουν κ.ά. προσπαθεί αλλά δεν σώζει τη γενική εικόνα της ταινίας. Παίζονται ακόμη: η προβλέψιμη και ανιαρή κομεντί «Παίζοντας με την αγάπη», που επίσης διαθέτει ένα δυνατό καστ με τους Ούμα Θέρμαν, Κάθριν Ζέτα-Τζόουνς, Τζέραρντ Μπάτλερ, Τζέσικα Μπιελ και Ντένις Κουέιντ, και σε επανέκδοση η ρωσική εκδοχή του «Βασιλιά Ληρ» του Σαίξπηρ (παραγωγής 1971) και η γερμανική αντι-πολεμική ταινία «Στο Δυτικό Μέτωπο» του Γ.Β. Παμπστ (παραγωγής 1930). 

Ένας χρόνος χωρίς τον Τεό 

Την Πέμπτη που μας πέρασε συμπληρώθηκε ένας χρόνος από τον ξαφνικό θάνατο του Θόδωρου Αγγελόπουλου, στα 77 του, στον περιφερειακό δρόμο της Δραπετσώνας ενόσω γύριζε την τελευταία ταινία του «Η Άλλη Θάλασσα». Η απώλεια του σημαντικότερου και πλέον διακεκριμένου Έλληνα σκηνοθέτη που κατάφερε την εξωστρέφεια του ελληνικού κινηματογράφου κερδίζοντας αναρίθμητα βραβεία στα σημαντικότερα ξένα φεστιβάλ, ήταν μεγάλη και ολόκληρο το 2012 πραγματοποιήθηκαν εκδηλώσεις, διοργανώσεις, αφιερώματα και φεστιβάλ στη μνήμη του αλλά και βραβεία, μουσεία, αίθουσες, θεσμοί πήραν το όνομα του. Φέτος, στην επέτειο μνήμης του, η οικογένεια του αποφάσισε να προβάλλει όλες τις ταινίες του σε Αθήνα (Τιτάνια, Πτι Παλαί, Ατλαντίς, Σινέ Παράδεισος, Μικρόκοσμος, Gazarte, Νανά, Γαλλικό Ινστιτούτο), Θεσσαλονίκη (Ster Cinemas) και Λάρισα (Χατζηγιάννειο Πνευματικό Κέντρο), ενώ η Κινηματογραφική Λέσχη Κομμούνα προβάλλει κάθε Πέμπτη μέχρι τα τέλη Ιανουαρίου ταινίες του στο χώρο της, στο Γκάζι (Ανδρονίκου 18). Ας ξαναθυμηθούμε οι σινεφίλ τις ταινίες του, που κέρδισε την εκτίμηση και το σεβασμό της παγκόσμιας κοινότητας, και ας γνωρίσουν οι νεότεροι ένα κινηματογραφικό έργο που μίλησε ευθαρσώς και έξω από τα δόντια για την Ελληνική Ιστορία και τις περιόδους που την κλόνισαν. 

*Η στήλη Στοπ Καρέ δημοσιεύτηκε στην εβδομαδιαία πολιτική εφημερίδα Το Χωνί (φύλλο 44, 27-1-13).

Οι κριτικές ταινιών της εβδομάδας (24-1-13) στο SevenArt.gr 

Λίνκολν (6/10) 

Δεν θα μπορούσε παρά να κάνει ένα πολιτικό έπος ο Σπίλμπεργκ, αναμενόμενο ήταν άλλωστε από την στιγμή που αποφάσισε να καταπιαστεί με τον «φωτισμένο» Πρόεδρο των ΗΠΑ Λίνκολν, τον αγώνα του για την κατάργηση της δουλείας και εντέλει την δολοφονία του. Παραδόξως, ο Σπίλμπεργκ δεν γεμίζει τις οθόνες μας με τόσες πατριωτικές κορώνες όσες θα περιμέναμε. Όχι βέβαια ότι δεν λείπουν… Σχεδόν τρεις ώρες κρατάει αυτός ο αγώνας για την κατάργηση της επαχθούς δουλείας, και ακόμη και που ξέρετε το αποτέλεσμα το ενδιαφέρον σας παραμένει αμείωτο και η ένταση των στιγμών κυριολεκτικά σας γεμίζουν και σας κατακλύζουν. Ο μετρ Σπίλμπεργκ φτιάχνει μια βιογραφία που κινείται με ένταση και στα όρια. Υπάρχει βέβαια και το αρνητικό στην ιστορία. Δεν είναι άλλο από τη σεναριακή φλυαρία, τις ατελείωτες ιστορίες και τις επεξηγήσεις επί των επεξηγήσεων, τις επαναλαμβανόμενες στιγμές και τα αναμασήματα των ίδιων και των ίδιων λεχθέντων. Σίγουρα δεν πρόκειται για την καλύτερη διασκευή. Ας είναι καλά η σκηνοθετική μπαγκέτα του Σπίλμπεργκ και το ερμηνευτικό εκτόπισμα του Ντάνιελ Ντέι Λιούις. Αν και επική και εντυπωσιακή ταινία (την αγάπησε και ο Πρόεδρος Ομπάμα, βλέπετε…), το «Λίνκολν» δεν είναι τίποτε περισσότερο από το καλύτερο μπλοκμπάστερ της χρονιάς. Όπως συμβαίνει άλλωστε σε κάθε κινηματογραφική σεζόν πια. 

Οι Διώκτες του Εγκλήματος (4/10) 

Πολύ κακό για το τίποτα, τελικά. Μια και η ταινία αυτή έχει κάνει περισσότερο ντόρο παρασκηνιακά από ότι αξίζει στην ουσία της. Είτε πρόκειται για την περιβόητη σκηνή μαζικής δολοφονίας σε κινηματογράφο που κόπηκε ελέω Ντένβερ. Είτε πρόκειται για το πολυάστερο καστ της, και τη συνύπαρξη Σον Πεν και Ράιαν Γκόσλινγκ. Εν τη ουσία της, πρόκειται για μια ιστορία ακατέργαστης, ωμής βίας, ένα διαρκές μπουμπουνητό με πιστολίδια και ξυλοδαρμούς, που παρά την όποια αξία εποχής της δεν διαφέρει σε τίποτε από τα κοινά βίαια μπλοκμπάστερ με τον Τζέισον Στέιθαμ. Μια ομάδα αστυνομικών αγωνίζεται για να εξαρθρώσει τον αδίστακτο μαφιόζο Μίκι Κοέν και τη σπείρα του, σε μια ιστορία που έχουμε δει και ξαναδεί τόσες φορές, ώστε έχουμε εμπεδώσει ότι στην Αμερική του 20ου αιώνα το αιματοκύλισμα στα αστικά κέντρα δεν είχε τέλος. Αυτές που σώζουν την ταινία είναι οι ερμηνείες και τίποτε άλλο. 

Παίζοντας με την Αγάπη (2/10)

Όταν συνήθως γράφω ότι κάτι το έχουμε ξαναδεί τόσες φορές ώστε, νισάφι πια, το εμπεδώσαμε, δεν υπολογίζω την… επόμενη φορά. Π.χ. η ταινία «Παίζοντας με την Αγάπη» διαφέρει σε κάτι από τις all time classic κομεντί με τον απόλυτο λούζερ που κάνει τα πάντα για να ξανακερδίσει την οικογένεια του: τον εντελώς ατάλαντο Ιταλό σκηνοθέτη Γκαμπριέλε Μουτσίνο. Συνήθως είναι Αμερικανοί! Κατά τα λοιπά, μπορείτε και να θαμπωθείτε από τις γοητευτικές Κάθριν Ζέτα-Τζόουνς και Ούμα Θέρμαν (οι άντρες), όμως τόσο ο χαρακτήρας που υποδύεται ο Τζέραρντ Μπάτλερ όσο και η ιστορία αυτή καθαυτή είναι τόσο ανιαρά και τετριμμένα πράγματα ώστε εύχεσαι αυτός ο πρώην ποδοσφαιριστής να είχε λίγο περισσότερο μυαλό και να μην έκανε τόσες μαλακίες στη ζωή του ώστε να διέλυε το σπίτι του (και έτσι δεν θα γινόταν αυτή η ταινία).