27 Φεβ 2013

Pass2Day | Μουσική και κινηματογράφος | #41

Pass2Day. O Διονύσης Κούτρας επιμελείται τη μουσική στήλη του vakxikon.blogspot.com. Kάθε Τετάρτη στο blog γράφει για μουσική. Και κάθε Κυριακή στο Vakxikon Radio, 8-10 το βράδυ, παίζει μουσική και μιλάει γι' αυτήν. 

 
Eπιμέλεια: Διονύσης Κούτρας 

Την Κυριακή που μας πέρασε πραγματοποιήθηκε η 85η τελετή απονομής των βραβείων Όσκαρ. Ορμόμενος λοιπόν από αυτό το γεγονός αποφάσισα να ασχοληθώ σε αυτό το άρθρο με τον καθοριστικό ρόλο που παίζει η μουσική επένδυση σε μια ταινία. Ο Ταραντίνο για παράδειγμα έχει πει ότι γράφει το σενάριο σε μια ταινία εμπνευσμένος από ένα τραγούδι που θα ακούσει και παίρνει το ερέθισμα για να γράψει και να σκηνοθετήσει ο ίδιος την ταινία. Στο σύνολο όμως των περιπτώσεων έχει γραφτεί το σενάριο και ο σκηνοθέτης αναζητεί τον κατάλληλο συνθέτη να γράψει τη μουσική της ταινίας. Κατά καιρούς άλλωστε έχουν επιστρατευτεί μεγάλοι συνθέτες για να πλαισιώσουν με τη μουσική επένδυση τους ένα κινηματογραφικό έργο, κάνοντας το μάλιστα με πολύ μεγάλη επιτυχία και δημιουργώντας αριστουργήματα. 

Ακούγοντας το σάουντρακ μιας ταινίας, στους περισσότερους από εμάς έρχεται στο μυαλό ή ολόκληρη η ταινία ή κάποια σκηνή από το έργο και αντίστροφα βλέποντας μια ταινία μόνο από τους τίτλους καταλαβαίνουμε ποιο τραγούδι την πλαισιώνει και αυτή είναι η μεγάλη επιτυχία του συνθέτη και του σκηνοθέτη αντίστοιχα. Είναι πολύ δύσκολο να μπορέσεις να ενσωματώσεις όχι τόσο τους στίχους αλλά ειδικά τη μουσική σε μια ταινία, διότι πρέπει να μπεις στην ψυχοσύνθεση τόσο του πρωταγωνιστή όσο και του θεατή, να τον κάνεις να ταυτιστεί με τον ήρωα ή την ηρωίδα, και να κλάψει, να γελάσει, να ερωτευτεί, να μισήσει, να νευριάσει, να... να... να... να γίνει ένα με τον ήρωά του. 


Ποιος θα ξεχάσει τον John Travolta να χορεύει το misirlou στο Pulp Fiction ή τον Al Pacino να χορεύει αυτό το υπέροχο τάνγκο στο Άρωμα Γυναίκας; Πόσες φορές με τη μουσική που ακούμε δεν φέρνουμε στο μυαλό μας εικόνες από τα τραγούδια που έχουν δημιουργήσει οι συνθέτες των παραπάνω τραγουδιών; Γι΄ αυτό το λόγο είναι δύσκολο να «κάνεις» μουσική για τον κινηματογράφο. Η μουσική στις ταινίες ακολουθεί τον ειρμό και τις σκηνές του έργου. Είτε είναι επιστημονικής φαντασίας είτε είναι κωμωδία ή περιπέτεια ή ταινία τρόμου, η μουσική ακολουθεί σε κάθε «βήμα», κάθε πράξη του έργου. Πόσες φορές βλέποντας μια ταινία δεν έχουμε αναλογιστεί, ακούγοντας τις πρώτες νότες της μουσικής σε μια σκηνή του έργου, τι θα επακολουθήσει στην επόμενη σκηνή; 

Οι συνθέτες λοιπόν της κινηματογραφικής μουσικής αναλαμβάνουν μια πολύ μεγάλη ευθύνη γιατί εκτός από μουσική παιδεία, έχουν και κινηματογραφική παιδεία για να μπορούν να φέρνουν σε πέρας το έργο τους. Μουσική και κινηματογράφος είναι ένα. Δεν υπάρχει κινηματογραφική ταινία χωρίς μουσική επένδυση. Είναι το κερασάκι στηn τούρτα και είναι το πιο γλυκό...