8 Σεπ 2013

Η έκπληξη από την Ιταλία


Του Νέστορα Πουλάκου 

Αυτή την εβδομάδα κάνουν πρεμιέρα στις αίθουσες έξι ταινίες, με τις καλύτερες επιλογές να έρχονται από την Ιταλία και την Κίνα. Από τη μια μεριά η ερμηνευτική δεινότητα του Τζέφρι Ρας (στο «Τέλειο χτύπημα») και από την άλλη η σκηνοθετική δεξιοτεχνία του Γουόνγκ Καρ Βάι (στο «The grandmaster») εντυπωσιάζουν τους σινεφίλ για την επιμονή τους να αγγίζουν την κινηματογραφική τελειότητα. Δεν προβλήθηκε στους δημοσιογράφους η «επαναστατική» ταινία του Ζαν-Λυκ Γκοντάρ «Όλα πάνε καλά», παραγωγής 1972, με πρωταγωνιστές την Τζέιν Φόντα και τον Ιβ Μοντάν - μια επανέκδοση που έρχεται να μας θυμίσει την αυτοκριτική που έκαναν μερικά χρόνια μετά οι ατίθασοι νέοι του Μάη του ’68. Όμως, προσοχή στην κόπια! 

Το ριφιφί του έρωτα 

Εντέλει αυτή την εβδομάδα η έκπληξη δεν ήρθε από την Κίνα αλλά από την Ιταλία. Μια και ο έμπειρος αλλά εντελώς άνισος σκηνοθέτης Τζουζέπε Τορνατόρε γυρίζει «Το τέλειο χτύπημα», ένα δυνατό θρίλερ που κινείται συνεχώς στα όρια μεταξύ φαντασίας και πραγματικού, γνήσιου και πλαστού όπως διατείνεται συνεχώς ο πρωταγωνιστής της ταινίας. Περί ου ο λόγος είναι και το βασικό «χαρτί» αυτού του σκοτεινού αινίγματος, με τον Αμερικανό ηθοποιό Τζέφρι Ρας να δίνει ερμηνεία καριέρας μακριά από την πατρίδα του. Παίζει το ρόλο ενός εμμονικού αλλά και μόνου εκτιμητή, δημοπράτη και συλλέκτη έργων τέχνης που έχει φτιάξει την κάθε στιγμή της ζωής του στην εντέλεια μέχρι που… εμφανίζεται το σκοτεινό αντικείμενο του πόθου. Η γυναικεία περιπέτεια τον συγκλονίζει και… η αδιατάρακτη ηρεμία του κλονίζεται, η σειρά του διαλύεται, η ζωή του παίρνει ανάποδες στροφές. Το τελευταίο 15λεπτο της εξιλέωσης, της λύτρωσης, ή της απόλυτης βουβαμάρας, όπως το λαμβάνει ο καθένας, ναι μεν δεν είναι τόσο αποκαλυπτικό όσο φανταζόμασταν μια και λίγο - πολύ καταλαβαίναμε που το πάει η μυστηριώδης Βέρτζιλ που έχει μαγέψει τον ήρωα μας, αλλά όσο ο Τζέφρι Ρας εξακολουθεί να παίζει τον καταβαραθρωμένο γόη και τον απατημένο εραστή, τότε όλα διορθώνονται κι επιτρέπονται. One man show με μπόλικη σκηνοθετική μαεστρία, με άλλα λόγια. 

Με κομμένη την ανάσα 

Χρόνια ακούγαμε για τη βιογραφία του βασιλιά του κουνγκ φου, του Ιπ μαν, ότι ετοιμάζεται με καθόλα εντυπωσιακό τρόπο από τον Γουόνγκ Καρ Βάι. Σίγουρα πρόκειται το «The grandmaster» είναι μια διαφορετική ταινία στην έτσι κι αλλιώς διαφορετική φιλμογραφία του Κινέζου σκηνοθέτη, με άλλα λόγια περιμέναμε και τελικά είδαμε μια άλλου τύπου βιογραφία ενταγμένη μεν σε συντηρητικά κινηματογραφικά πλαίσια βγαλμένη δε από τα πιο τρελά όνειρα της σινεφίλ. Καθότι αυτό είναι το βασικότερο συστατικό της ταινίας του Καρ Βάι: η αποθέωση της κινηματογραφικής τέχνης και τεχνικής, εμπλουτισμένης και αρκούντως παραγεμισμένης με εφέ, κάθε λογής στρακαστρούκες και πάσης φύσεως εντυπωσιακές ακροβασίες. Ο διάσημος σκηνοθέτης θέλησε να αγγίξει την κινηματογραφική τελειότητα, με χολιγουντιανούς κανόνες βέβαια, κι αυτό το σβήσιμο – γράψιμο που απαιτεί πάντοτε η υπέρβαση φαίνεται στο αποτέλεσμα. Ναι, ο φανατικός σινεφίλ θα μείνει έκθαμβος από αυτό το ονειρικό υπερθέαμα που συνδυάζει το μύθο, τη σκοτεινή τέχνη του κούνγκ φου, τη γοητεία μιας της εποχής, και της γιγαντιαίες πτυχώσεις μιας Ιστορίας με πάθη, λάθη και μίση. Ο Ιπ Μαν φαίνεται στα μάτια της σαν η απόλυτη λαϊκή φιγούρα, παρά την καταγωγή του, που ήρθε για να σώσει τον κόσμο μα εντέλει γκρέμισε τον ίδιο τον εαυτό του. Πρόλαβε της να διδάξει τη μεγαλύτερη παρακαταθήκη της ασιατικής κουλτούρας. Το «The grandmaster» μπορεί να μη της έπεισε αλλά σίγουρα της άφησε με το στόμα ανοιχτό, άναρθρους, άλαλους, και σφηνωμένους στη θέση της. Η ταινία του Καρ Βάι είναι αυτό που αποκαλούμε καμιά φορά «αληθινός κινηματογράφος που πρέπει να βλέπεται μόνο και αυστηρά στη μεγάλη οθόνη». Παρολαυτά, η μαγεία και η τελειότητα που άγγιξε ο Καρ Βάι αποδείχθηκαν κενές περιεχομένου, μια και το μέγεθος της αξίας του Ιπ Μαν δεν είναι αρκετό για να της αποσπάσει από τα ανούσια πλάνα, τα υπερβολικά εφέ και την παρά-γεμισμένη παρά-φιλολογία. 

Παίζονται ακόμη 

- Κακέκτυπο buddy movies τύπου Τζαντ Απάτοου δεν αποκαλούμε εύκολα τα γαλλικά «Παλιόπαιδα» αλλά σίγουρα φέρνουν περισσότερο στο «οξαποδώ» αμερικανικό παρά στο αντίστοιχο ευρωπαϊκό σινεμά. Μόνο για αυτούς που γουστάρουν τις χοντροκομμένες, αντρικές πλάκες. 

- Έτσι κι αλλιώς ήταν κακόγουστα τα κινηματογραφικά «Στρουμφάκια», άρα αυτό το σίκουελ δένει για τα καλά την κιτσαρία και την έλλειψη φαντασίας. Μόνο στο dvd (κι αν) η ταινία «Στρουμφάκια 2». 

- Δεύτερη ταινία για τη σειρά εφηβικού ενδιαφέροντος «Ο Πέρσι Τζάκσον και η θάλασσα των τεράτων», όπου η μυθολογία, η εφηβεία και η εφηβική φαντασία μπλέκονται κάπως περίεργα. 

- Τηλεοπτικού τύπου είναι το γερμανικό ντοκιμαντέρ για τη διάσημη χορεύτρια Πίνα Μπάους «Dancing dreams», στο οποίο αποτυπώνεται καρέ - καρέ η τελευταία της παράσταση - πείραμα «Kontaktof». 

Το τέλειο χτύπημα *** 
The grandmaster **1/2 
Τα παλιόπαιδα *1/2 
Στρουμφάκια 2 * 
Ο Πέρσι Τζάκσον και η θάλασσα των τεράτων - 
Dancing dreams - 

*Η στήλη Στοπ Καρέ δημοσιεύτηκε στην εβδομαδιαία εφημερίδα Το Χωνί (8-9-13). 

Κριτικές (υπολοίπων) ταινιών στο SevenArt.gr (5-9-13) 

Τα Παλιόπαιδα 

Χωρίς να χρειάζεται να πιάνεται το χέρι μας, να «μαλλιάζει» η γλώσσα μας, ή έστω να επαναλαμβανόμαστε, εάν το γαλλικό σινεμά δεν κόψει τον ομφάλιο λώρο με το χολιγουντιανό δεν πρόκειται να βρει ποτέ ποιοτική προκοπή. Καθότι εμπορική, συνήθως εγχώρια, βρίσκει και παραβρίσκει. Εμείς οι υπόλοιποι τι φταίμε όμως μια και η γαλλοφωνία μας έχει «κατσικωθεί» για τα καλά τα τελευταία χρόνια; Κακέκτυπο buddy movies τύπου Τζαντ Απάτοου δεν τη λέμε αλλά σίγουρα φέρνει περισσότερο στο «οξαποδώ» αμερικανικό παρά στο αντίστοιχο ευρωπαϊκό σινεμά. Δεν είναι μπανάλ αλλά χοντροκομμένη. Δεν είναι γλυκανάλατη αλλά εκνευριστικά ανούσια. Ναι μεν γελάς με τα αστεία, τα γκαγκ και τα καμώματα αλλά και με τον Σεφερλή γελάς καμιά φορά. Αυτό δεν τον κάνει καλό κωμικό. Πεθερός και υποψήφιος γαμπρός τα βάζουν με το γυναικείο κατεστημένο του σπιτιού και κυνηγούν το μουσικό / γκομενικό / υπαρξιακό όνειρο τους. Αυτή η εσωτερική τραμπάλα αποτυπώνεται στην οθόνη με ότι πιο κλισέ και στερεότυπο έχετε δει έως σήμερα στη χοντροκομμένη, εντελώς αντρική, αμερικανική κωμωδία διαχρονικά. Αν έχετε όρεξη για κάτι αντίστοιχο αλά γαλλικά, «ο δρόμος είναι ανοιχτός και τα σκυλιά δεμένα». 

 Στρουμφάκια 2 

Έτσι κι αλλιώς ήταν κακόγουστα τα κινηματογραφικά «Στρουμφάκια», άρα αυτό το σίκουελ δένει για τα καλά την κιτσαρία και την έλλειψη φαντασίας. Κι αν η πρώτη ταινία είχε ένα ενδιαφέρον, μιλάω για τα παιδιά πάντα, μια και ανακάτευε την «τράπουλα» όχι ακριβώς με όρους animation για τους δημοφιλείς αυτούς κόμικ ήρωες του 20ου αιώνα, η δεύτερη ταινία δεν είχε λόγο να γίνει πέρα από τα προφανή εμπορικά κίνητρα. Επομένως σας προτείνω να περιμένετε έστω το dvd ώστε να δουν οι μικροί σας φίλοι τη συνέχεια σε περίπτωση που αδημονούν, αν και δύσκολο φαντάζει κάτι τέτοιο, καθότι η έλλειψη οποιασδήποτε πρωτοτυπίας σε αυτό το κατά άλλα βατό κινούμενο σχέδιο δείχνει και τη διάθεση των παραγωγών. Δεν έγινε μια ταινία για να πάει παραπέρα ο μύθος των μπλε σκανταλιάρικων «ζουζουνιών» όπως και η διασκέδαση των παιδιών, μα για να την κάνουν επειδή έτσι πρέπει.