20 Φεβ 2014

Η τελευταία εξίσωση του Κωνσταντίνου Καραθεοδωρή [Ελπιδοφόρος Ιντζέμπελης, Στοχαστής 2013]


Της Βάντας Κουτσοκώστα 

Άραγε πόσοι από τους Νεοέλληνες γνωρίζουν για τη ζωή και το έργο του μεγάλου Έλληνα μαθηματικού Κωνσταντίνου Καραθεοδωρή; Έχουν ιδέα για το πόσο καθοριστική ήταν η συμβολή του ώστε να γίνει κατανοητή και να αναγνωριστεί ως ασύγκριτα σημαντική για την επιστήμη της φυσικής η εργασία για την ειδική θεωρία της σχετικότητας του Αλβέρτου Αϊνστάιν; Η επιστημονική κοινότητα τότε, όταν το 1905 ο Αϊνστάιν με τη θεωρία του ανέτρεπε τις μέχρι τότε αντιλήψεις για το χώρο και το χρόνο, αντέδρασε αρνητικά. Λίγοι ήταν αυτοί που την κατανόησαν και τον βοήθησαν ώστε να την προωθήσει και να γίνει αργότερα δεκτή με αποτέλεσμα να κερδίσει το Νόμπελ της Φυσικής. Και δεν ήταν άλλοι από τον Μαξ Πλανκ και τον Κωνσταντίνο Καραθεοδωρή, του οποίου την προσωπικότητα σεβόταν και αναγνώριζε την προσφορά του στη μαθηματική και φυσική επιστήμη, συνεργαζόμενος και συνδεόμενος μαζί του με σχέση εμπιστοσύνης και φιλίας ο Αϊνστάιν. 

Αυτή την τεράστια προσωπικότητα του Κωνσταντίνου Καραθεοδωρή, έρχεται να φωτίσει αναδεικνύοντας άγνωστες πτυχές της με το πρόσφατα εκδοθέν μυθιστόρημά του ο Ελπιδοφόρος Ιντζέμπελης, δίνοντας παράλληλα με την αφήγηση της ιστορίας δυο νέων παιδιών του Μιχάλη και της Μαρκέλλας που ερωτεύονται στο Μόναχο και στοιχεία μυθιστορηματικής βιογραφίας σχετικά με τη ζωή και το έργο του τόσο σπουδαίου Έλληνα επιστήμονα. Κι αυτό γιατί η κοινή πορεία του ζευγαριού οδηγεί μοιραία τα βήματά τους στα χνάρια του Κωνσταντίνου Καραθεοδωρή, αφού ο μεν Μιχάλης κάνει τις μεταπτυχιακές σπουδές του στη Φυσική και η Μαρκέλλα τρέφει ιδιαίτερη αδυναμία για την μαθηματική λογοτεχνία. 

Όπως σημειώνει στο οπισθόφυλλο του βιβλίου ο συγγραφέας, η συνάντησή τους θα είναι καταλυτική για τις ζωές και των δυο, καθώς εκεί θα γνωρίσουν τον έρωτα αλλά και τον θαυμαστό κόσμο των μαθηματικών. Αφορμή η φιγούρα του διάσημου μαθηματικού ο οποίος έζησε και δίδαξε στο Μόναχο και θα εμπνεύσει τους δυο νέους δένοντας τους σε ένα κοινό στόχο: Στο ξεδίπλωμα των σελίδων της ζωής και των σημαντικότερων στιγμών του πρωτοπόρου επιστήμονα. 

Με λιτή και απέριττη γραφή ο συγγραφέας, με λόγο ουσίας και όχι εντυπωσιασμού, διαχειριζόμενος με σεβασμό και ευθύνη το πλούσιο υλικό των πηγών του, μέσα από σπάνια ντοκουμέντα – κυρίως επιστολές – αλλά με σαφή λογοτεχνικό προσανατολισμό, καταφέρνει με αξιοθαύμαστη μαεστρία να μετατρέψει την έρευνα σε μυθιστορία και να μας δώσει ένα ιδιαίτερο βιβλίο λογοτεχνίας, ίσως από τα πλέον ενδιαφέροντα της φετινής συγκομιδής. 

Στα δυνατά σημεία του βιβλίου πέραν της εμβάθυνσης της προσωπικότητας του ήρωα των ηρώων του, Κωνσταντίνου Καραθεοδωρή, συγκαταλέγεται η έντονη μυθιστορηματική πλοκή η οποία σε καθηλώνει αλλά και η γλαφυρή περιγραφή του κοινωνικού και ιστορικού μοτίβου το οποίο συνθέτει την ταραχώδη εποχή στην οποία εκτυλίσσονται γεγονότα και καταστάσεις.