6 Μαρ 2014

Philomena: Η δύναμη της συγχώρεσης


Του Νέστορα Πουλάκου 

Μέσα από μια ιστορία που δεν ξεπέφτει στην εύκολη συγκίνηση, το μελόδραμα, αλλά και στην καταγγελία, την υπερβολή και τη «φουσκωμένη» δραματουργία, μαθαίνουμε να κατανοούμε τη δύναμη της συγχώρεσης. Χαρακτηριστική είναι η απόφανση του ήρωα που υποδύεται ο, και πάλι, εξαιρετικός ηθοποιός (αν και κωμικός) Στιβ Κούγκαν: «Εγώ δεν θα μπορούσα να σας συγχωρέσω». Αυτήν τη δυνατή, αντιχριστιανική στάση κράτησε ο δημοσιογράφος Μάρτιν Σίξσμιθ απέναντι στην ηγουμένη, η οποία για δεκαετίες «φυλάκιζε» νεαρά κορίτσια, τα εξανάγκαζε σε κάθε λογής εργασίες, στερώντας τες από τα παιδιά τους, τα οποία στη συνέχεια πωλούσε για ευτελή ποσά. Με άλλα λόγια, ένα «σικάτο» εμπόριο βρεφών και παιδιών, όσα τελοσπάντων από αυτά κατάφερναν να επιζήσουν μετά από τις δύσκολες και επίπονες γέννες, οι οποίες πραγματοποιούνται κάτω από αντίξοες συνθήκες, πωλούνταν από τις μοναχές ενός μοναστηριού που ουσιαστικά «συντηρούσε» για δεκαετίες η τοπική κοινωνία της Ιρλανδίας. Άλλωστε, για να μην είμαστε και εντελώς «άδικοι», όλα αυτά τα κορίτσια κατέληγαν στο μοναστήρι μετά από απαίτηση των γονιών τους, κι αυτή η πραγματικότητα ήταν γνωστή όχι μόνο εντός αλλά κι εκτός χώρας! Βλέπετε, είχαν διαπράξει το έσχατο αδίκημα: είχαν κάνει έρωτα και είχαν μείνει έγκυες. Ατίμωση, τιμωρία και «φυλακή» σε ένα μοναστήρι που η ηγουμένη είχε υψώσει σε παντιέρα την παρθενία της και είχε αφιερώσει τη ζωή και το έργο (;) της στο Θεό. Τώρα πως αυτό το «έργο» χαρακτηρίζεται «θεάρεστο» είναι ένα άλλο ζήτημα. Η ταινία του Στίβεν Φρίαρς "Philomena" βασίζεται στο βιβλίο του δημοσιογράφου Σίξσμιθ, κι αυτό με τη σειρά του στην έρευνα που έκανε μαζί με την κυρία Φιλομένα με σκοπό να βρουν το «χαμένο» παιδί της. Μέσα από αυτήν την αναζήτηση, η οποία φτάνει μέχρι την Αμερική και «αγγίζει» έως και Προέδρους των Η.Π.Α., τον Ρήγκαν και τον Μπους τον προσβύτερο, μαθαίνουμε την ιστορία της νεαρής και «άτακτης» Φιλομένα. Ή αλλιώς πως τα χριστιανικά ήθη διαστρεβλώνονται κατά το δοκούν από ένα σωρό άμυαλους ανθρώπους, που ερμηνεύουν το λόγο του Θεού βάση της ψυχικής τους κατάστασης και υγείας. Πέρα από τον Κούγκαν, καταπληκτική είναι με την ερμηνεία της η Τζούντι Ντεντς για το ρόλο της Φιλομένα, μιας κυρίας η οποία παρά τα πάνδεινα που υπέστη, εξακολουθούσε να πιστεύει στο Θεό, στη δύναμη του, παραμένοντας έτσι σε όλη τη ζωή της πιστή καθολική και βρίσκοντας το σθένος να συγχωρέσει με τόση απλότητα τη σκληρή και στυγνή ηγουμένη. Μια ταινία για τη δύναμη της συγχώρεσης που, κακά τα ψέματα, εκλείπει από το 99% του ανθρώπινου πληθυσμού στον πλανήτη. Άλλωστε, η εκδίκηση είναι «ένα πιάτο που τρώγεται κρύο» και συνήθως το τρώμε όλοι μας. Τι μεγαλείο ψυχής η Φιλομένα! 

*Η κριτική δημοσιεύτηκε στο κινηματογραφικό πόρταλ www.sevenart.gr (27-2-14).