26 Φεβ 2014

Pass2Day | Ο Σάκης Μπουλάς πέρασε στην Iστορία | #82

Pass2Day. O Διονύσης Κούτρας επιμελείται τη μουσική στήλη του vakxikon.blogspot.gr. Kάθε Τετάρτη στο blog γράφει για μουσική. Και κάθε Κυριακή στο Vakxikon Radio, 8-10 το βράδυ, παίζει μουσική και μιλάει γι' αυτήν. 

Eπιμέλεια: Διονύσης Κούτρας

 
Την Παρασκευή 21-02-2014 έφυγε από τη ζωή ένας ιδιαίτερος άνθρωπος αλλά και αγωνιστής. Το όνομα αυτού Σάκης Μπουλάς. Γεννημένος στο Κιλκίς το 1954, αλλά μεγαλωμένος στον Πειραιά, ο Μπουλάς δεν κατάφερε να νικήσει το μοναδικό εχθρό που είχε στη ζωή του, παρόλο που τον ξεγέλασε αρκετές φορές, τον καρκίνο. Η γενναιότητα και η αξιοπρέπεια που επέδειξε όλους αυτούς τους μήνες έκανε τους πάντες να δακρύσουν στο άκουσμα του θανάτου του. 

Ο Σάκης Μπουλάς ήταν ένας καλλιτέχνης με ήθος και απίστευτο χιούμορ. Εκτός λοιπόν από πολύ καλός κωμικός, ικανός μουσικός και ευφάνταστος στιχουργός ήταν και ένας εξαιρετικός ερμηνευτής. Σε ηλικία 20 χρονών έκανε την πρώτη του οντισιόν απέναντι στο μεγάλο Θάνο Μικρούτσικο, ο οποίος δεν άφησε το ταλέντο του Σάκη να πάει χαμένο. Συνεργάστηκαν για πάνω από 12 χρόνια ταξιδεύοντας σε όλη την Ευρώπη.

Ο Μπουλάς έχει γράψει τραγούδια για τον Μαχαιρίτσα ,τον Παπακωνσταντίνου αλλά και για τον καλύτερό του φίλο τον Γιάννη Ζουγανέλη, για τον οποίο έχει πει πως θέλει να είναι και ο τελευταίος άνθρωπος που θα ήθελε να δει πριν πεθάνει. Είχε κάνει πέντε προσωπικούς δίσκους και είχε παίξει στα πιο επτυχημένα σίριαλ αλλά και στον κινηματογράφο.

Το μεγαλείο ψυχής αλλά και το χιούμορ του αναδεικνύεται ακόμα και μετά το θάνατό του, αφού το γεύμα που ακολούθησε μετά την κηδεία του το είχε προπληρώσει. Αισθανόταν ότι ερχόταν το τέλος του. Ενώ χαραχτηριστικά σε μια συνέντευξη που είχε δώσει είχε ερωτηθεί ποιους θα ήθελε να έχει μαζί του όταν πεθάνει και είχε απαντήσει πως αν ήταν στην κόλαση θα ήθελε να έχει τον Λεονάρντο Ντα Βίντσι ενώ αν ήταν στον παράδεισο θα ήθελε να έχει τη Ζιζέλ! 

Ένα μεγάλο αντίο από το Vakxikon.gr... 

Καλό ταξίδι Σάκη... 

25 Φεβ 2014

"Shoot me..."


                                                                                                                                              Στράτος Π.

24 Φεβ 2014

H@ppY FeW: Εκτός «έδρας»


Του Νίκου Μπίνου

Έπρεπε να φτάσουμε στο χείλος του γκρεμού (κατά άλλους έχουμε πέσει ήδη μέσα) για να επανέλθει στο προσκήνιο η πρόταση για μείωση κατά 50 έδρες του Κοινοβουλίου. Μια πρόταση που θα βρει σύμφωνο όσους ασχολούνται ή όχι με τα κοινά. Κάτι αντίστοιχο είχε ειπωθεί προ 15ετίας από τον τότε Υπουργό Άμυνας κ. Δημήτρη Αβραμόπουλο αλλά εκ του αποτελέσματος είχε μείνει στα χαρτιά. 

Σε μια τέτοια κίνηση προσανατολίζεται να στραφεί η κυβέρνηση ενόψει και της Συνταγματικής Αναθεώρησης και προσεγγίζοντάς χρονικά πριν τις ευρωεκλογές. Σίγουρα μια τέτοια απόφαση θα έχει θετικό αντίκτυπο στους Έλληνες πολίτες, οι οποίοι μέχρι στιγμής είναι αυτοί που σηκώνουν το βάρος για να αποφύγει η Ελλάδα τα χειρότερα. Παράλληλα με αυτό στα σκαριά υπάρχει και η ταυτόχρονη «αναβάθμιση», θα λέγαμε, του Προέδρου της Δημοκρατίας με περισσότερες αρμοδιότητες αποβάλλοντας έτσι τον τίτλο «γλάστρα» που του έχει επιδοθεί από αρκετούς.

Ενδεικτικά να αναφέρουμε ότι η χώρα μας βρίσκεται αυτή τη στιγμή στην τέταρτη θέση όσον αφορά των αριθμό των βουλευτών που απαρτίζουν το ελληνικό κοινοβούλιο. Προηγούνται η Γερμανία, η Ιταλία και η Γαλλία με 631, 630 και 577 έδρες αντίστοιχα έχοντας όμως πολλαπλάσιο πληθυσμό από τη δύσμοιρη Ελλάδα. Πάντως, ακόμα και κάτι τέτοιο να συμβεί, είναι κάτι. Και όσον αφορά αυτούς τους «κυρίους» που θα μείνουν εκτός θα αρκεστούμε στο: 

πονάει πάντα η πρώτη φορά. 

Αυτά!

23 Φεβ 2014

O άφθαρτος


Του Νέστορα Πουλάκου 

Με το δεύτερο μέρος του σινεφίλ πορνογραφικού «Nymphomaniac», σε σκηνοθεσία Λαρς Φον Τρίερ, να κυριαρχεί αυτή την εβδομάδα, η στήλη Στοπ Καρέ προτείνει την εντυπωσιακή θαλάσσια περιπέτεια από το βορρά «The deep», η οποία στο δεύτερο μέρος λαμβάνει, σχεδόν, υπερηρωϊκές διαστάσεις. Παίζεται, επίσης, το ντοκιμαντέρ για τον Γρηγόρη Λαμπράκη «Μαραθώνιος μιας ημιτελούς άνοιξης». Προβάλλονται ακόμη: η καταστροφολογική περιπέτεια του Πολ Άντερσον, «Φωτιά πάνω από την Πομπηία», και η παιδική ταινία της γνωστής κοριτσίστικης ηρωΐδας «Barbie, η πριγκίπισσα των μαργαριταριών». 

O άφθαρτος 

Από έναν άνισο σκηνοθέτη είναι πολύ λογικό να βλέπουμε μια άνιση ταινία. Τον Ισλανδό Μπαλτάζαρ Κόρμακουρ, τον πλέον γνωστό σκηνοθέτη της μικρής αυτής χώρας, συναντάμε είτε σε μικρές μεν εντυπωσιακές δε ντόπιες ιστορίες και μυθοπλασίες είτε σε υπερφιλόδοξες, συνήθως άνευρες χολιγουντιανές περιπέτειες που πολύ γρήγορα, είτε θέλουμε είτε δεν θέλουμε, ξεχνάμε. Μετά την ταινία «2 guns» επιστρέφει στην πατρίδα του για να γυρίσει μια αληθινή ιστορία, που είχε προκαλέσει το ισλανδικό… «πανελλήνιο» στη δεκαετία του 1980. Μια ψαρότρατα βυθίστηκε εν μέσω κακοκαιρίας κοντά στα ισλανδικά παράλια, με έναν εκ των ψαράδων να καταφέρνει εντέλει να επιβιώσει κάτω από απίστευτα αντίξοες συνθήκες. Αυτή η ιστορία είναι που μας συνεπαίρνει στο πρώτο μισό του «The deep». Εντυπωσιακά πλάνα, προχωρημένη κινηματογράφηση και η αξιοθαύμαστη ερμηνεία από τον πρωταγωνιστή συνθέτουν μια χορταστική θαλασσινή περιπέτεια που κινείται στα όρια και προκαλεί τα νεύρα, την αγωνία, τον θαυμασμό μας. Όμως, τα πάντα ανατρέπονται στο β’ μισό της ιστορίας αυτής. Καθότι, απορημένοι άπαντες από την επιβίωση του ψαρά στα επικίνδυνα αυτά νερά, κυρίως λόγω θερμοκρασίας, θεωρούν ότι έχουν να κάνουν με έναν υπερήρωα, έναν νέο «άφθαρτο». Ως εκ τούτου, ο ήρωας μας, έτσι κι αλλιώς, δέχεται να γίνει «πειραματόζωο» για το καλό της επιστήμης και της ανθρωπότητας. Εδώ, ο Κόρμακουρ επικεντρώνεται ανθρωποκεντρικά, σκηνοθετώντας την ψυχή του πρωταγωνιστή του, τους δαίμονές και τις ενοχές του, τις θύμησες αλλά και αναδεικνύοντας τα πάθη του παρακολουθεί έτσι αν οδηγείται στο φως ή το υπαρξιακό αδιέξοδο του. Το ερώτημα είναι αν εντέλει μας μένει κάτι από το «The deep». Η αλήθεια είναι ότι, πάλι, μια ταινία του Ισλανδού σκηνοθέτη μας ανεβάζει και μας κατεβάζει αυτοστιγμεί, προσφέροντας μας από την μια μεριά ένα συναρπαστικό σινεμά κι από την άλλη μια ακραία ανθρωποκεντρική, εντελώς ευρωπαϊκού στυλ ενδοσκόπηση. Άλλωστε, αυτή είναι και η πολιτική του Κόρμακουρ, αν μπορούμε να μιλάμε για πολιτική: να συνδυάζει το χολιγουντιανό στυλ, όπου ήδη αποτελεί μέρος του, με μια πιο ουσιαστική ευρωπαϊκή ματιά πάνω στα θέματα που πραγματεύεται. Σίγουρα όμως, ο κινηματογράφος του δεν μας περνάει αδιάφορος, όπως άλλωστε κι αυτή εδώ η ταινία. 

 The deep **1/2 

*H στήλη Στοπ Καρέ δημοσιεύτηκε στην εβδομαδιαία εφημερίδα Το Χωνί (23-2-14). Κριτικές μπορείτε να διαβάζετε και στο κινηματογραφικό πόρταλ www.sevenart.gr (20-2-14).

22 Φεβ 2014

Αχ - έρων (Χρυσάνθη Ιακώβου, Vakxikon.gr 2013)


Της Ρένας Τριανταφύλλου

Μία συλλογή, έξι αγαπημένοι πυρηνικοί συμβολισμοί στο πρώτο βιβλίο της Χρυσάνθης Ιακώβου με τίτλο Αχ- έρων από τις εκδόσεις Vakxikon.gr: καλοκαίρια, άνεμος, φιλί, φθορά, φως και σκοτάδι. Σκοπός μου να μας μεταφέρω στον ποιητικό λόγο και τις εικόνες του βιβλίου. Να μας ταξιδέψω όπως με ταξίδεψε. Να μας προκαλέσω να αναμετρηθούμε με ανεκπλήρωτους έρωτες και τις απολυτότητες της ζωής σε αντίθεση με τη θνητή μικρότητα. Να μας φέρω αντιμέτωπους με τη φθορά και το κόστος του αποχωρισμού. Όταν διάβασα τη συλλογή παρασύρθηκα, ταυτίστηκα, εν-συναισθάνθηκα και χαμογέλασα πολλές φορές οφείλω να πω, καθώς έκλεινα και εγώ συνωμοτικά το μάτι στην προσπάθεια της Χρυσάνθης να χωρέσει τον εαυτό της στο όλον, να αφεθεί στη ροή αλλά και να επιβιώσει αυτής. Να κρατήσει την αυτοσύστασή της ανεπηρέαστη από τις αναπόδραστες αλλαγές. Να αφαιρέσει άλλοτε με χειρουργική ακρίβεια και άλλοτε βίαια τα χάρτινα κομμάτια άλλων από το σύνολό της, κρατώντας τυχόν ψήγματα ακεραιότητας. 

Από την άκρη του γκρεμού σου 
θα πιαστώ την ηδονή του ιλίγγου 
κατάματα μες στο λυγμό της νύχτας να κοιτάξω, 
ζαριές ανώφελες 
πάνω σε μία τσόχα χάρτινη από αναπάντητα γιατί 
χαράζει σκληρά την ύστατη ώρα των αποχωρισμών 
[..] 
-η συντριβή μου δύναμη, 
το κύμα που δεν τόλμησε 
μια λέξη να προφέρει 

Η ευάλωτη ύπαρξη εν μέσω ματαιότητας και της μικρότητας εν γένει. Το κέντρο που κλονίζεται από τη (μη) αμοιβαιότητα στον έρωτα σε παραλίες με τρωτές αμμουδιές και στίγματα, χρώματα και αρώματα που καλύπτονται από αδηφάγα κύματα συμπαντικής τρωτότητας. Ταυτόχρονα, ένας αέναος αγώνας ανεξαρτησίας ή μάλλον αυτοεξάρτησης στο αναγκαστικό ερωτικό “μαζί”. Μία να πιάνεσαι και μία να αποδεσμεύεσαι. Μία να ρέεις και μία να συρ-ρέεις και πολλές να ακολουθείς πολύβουα καραβάνια, περιπλανώμενος ατομοκεντρικά στη συντροφικότητα. Σε στενή αναμέτρηση με το χρόνο… Το ρολόι… Τα ατελείωτα τικ τακ των πολλών ζωών που βρίσκονται και χάνονται καθημερινά στο χωροχρόνο… 

Να μετράω αιωρούμενη από τους δείκτες 
τα λεπτά, τις ώρες , τα χρόνια τις ζωές. 
Πολλές ζωές, 
7,8,16,25, 
όλες δικές σου. 

Οι φθίνουσες πορείες και η φαυλότητα κύκλων. Το “φθηνό” κάθε προσωπικής Ιθάκης ως πλάνη αυτοεκπλήρωσης. Κάθε Ιθάκη και μία ρεαλιστικά αδύναμη στοχοθεσία ή μια “θρασύτατη” προσπάθεια επικράτησης της μονάδας στα σύνολα και τα υποσύνολα. Ο στόχος, η μάχη, η λίμνη των ευχών και τα τελειωμένα κέρματα. 

Μας είχανε σωθεί τα κέρματα, 
μας είχαν εξάλλου τελειώσει και οι ευχές 

από τους πιο εύστοχους και αγαπημένους μου στίχους μέσα από το ποίημα ‘Φθινόπωρο’. 

Ακόμη, το ποτάμι και η μόνιμη ροή… Πόσο άραγε είναι εφικτό να ακουστούν οι φωνές της ποιήτριας και οι εκκωφαντικές της σιωπές στα φάσματα του φθίνοντος χρόνου; Επιθυμεί να φωνάξει, να σωπάσει, να ζήσει , να προστατευτεί, να ρέει με τις εποχές, τα καλοκαίρια και τα βράδια με το φως του φεγγαριού, άλλοτε αθεράπευτα ρομαντική και άλλοτε μια μάζα ανεξάντλητου δυναμικού. Μία ήρεμη δύναμη… Ταυτίστηκα με την κραυγή αγωνίας της, η οποία παραπαίει ανάμεσα στον ελαφρύ βηματισμό προς τη ζωή και την απότομη βουτιά στη ζώσα πραγματικότητα. Ήχοι και συλλαβές, σύμφωνα και φωνήεντα φερέφωνα συναισθημάτων και υπαρξιακών αγωνιών εν μέσω συχνής παραφωνίας και προσωπικής αστοχίας. 

Περιμένοντας την άνοιξη να ‘ρθει, 
 μα δεν είδα το χειμώνα 

---------------------------------- 

Και εμείς είμαστε ιστορία 
σε έναν κόσμο που γυρίζει θλιμμένα 

διαπιστώνει στο ποίημα της ‘Διέξοδος’: 

Και ούτε που το’ξερα 
βάδιζα χρόνια για να σε συναντήσω 
κι ούτε που το’ξερα, 
χάραξα μόνη μου το δρόμο για να σε φτάσω […] 

Η προσπάθεια γείωσης όταν η ψυχή και η καρδιά θέλουν να ίπτανται, σε άλλο κόσμο, ουτοπικό. Το φως της ημέρας και οι αμέτρητες εικόνες νύχτας. Τα αναπόδραστα απέναντι. Οι διακοπτόμενες πορείες ανθρώπων κατά τα ξεβράσματά τους από τα απρόβλεπτα κύματα του ρεαλισμού και της ωμής πραγματικότητας. Εν μέσω όλων αυτών η Χρυσάνθη κάνει αναστροφές, θαρραλέα u–turns μπροστά στο αδιάλλακτο κάθε μετάβασης που απαιτεί σθένος ψυχής. Με ένα κινητό κέντρο βάρους, όταν προκύπτουν εκρήξεις από τις ενώσεις αλλά και πυροτεχνήματα σε απύθμενους ουρανούς. Ο κύκλος και η φαυλότητά του. Η φαυλότητα και ο κύκλος της. Γύρω- γύρω όλοι και στη μέση η ανυπεράσπιστη -πλην θαρραλέα- ανθρώπινη φύση. Επιτομή όλων των παραπάνω το ποίημα ‘Η πτώση’. Ξέρετε, όντως, «καμιά φορά το άδειο είναι πιο αβάσταχτο από το γεμάτο» και το φωτεινό πιο κοντινό από όσο τολμάμε να απλώσουμε και να φτάσουμε… Κλείνοντας θα πω κάτι που πάντα μου έρχεται στο μυαλό σε περιπτώσεις αυτοέκφρασης μέσω ποίησης. Για την ακρίβεια, θα δανειστώ τα λόγια του T.S. Eliot, τα οποία και μνημονεύω συχνά σε περιπτώσεις αυτοέκφρασης μέσω ποίησης. 

«Η Ποίηση δεν είναι η απελευθέρωση των αισθημάτων, αλλά η δραπέτευση από τα αισθήματα. Δεν είναι η έκφραση της προσωπικότητας αλλά η δραπέτευση από την προσωπικότητα. Αλλά θα πρέπει κανείς να έχει αισθήματα και προσωπικότητα για να θέλει να δραπετεύσει από αυτά». 

Δεν ξέρω αν πρόκειται αποκλειστικά για τάσεις φυγής, ξέρω όμως ότι πρόκειται για προσπάθεια αφομοίωσης στον κόσμο και απελευθέρωσης της ενέργειας εκεί που η ψυχή επιθυμεί. Ας γίνει η ποίηση αφορμή για θαρραλέες περιπετειώδεις πτήσεις, μόνο με διδακτικές αναταράξεις και σταθμούς συνάντησης με τον εαυτό…

21 Φεβ 2014

Φίλων σοφίες [e-book, 2014]


Φίλων Σοφίες: ένα πρωτοποριακό eBook με 203 αποφθέγματα που κυκλοφορεί ελεύθερα 

Οι σημαντικότεροι Έλληνες συγγραφείς και οι πιο ευφάνταστοι αναγνώστες ενώνονται και δημιουργούν το ψηφιακό έργο «Φίλων Σοφίες. 203 αποφθέγματα κυκλοφορούν ελεύθερα», ένα καινοτόμο εγχείρημα που χρειάστηκε δύο ολόκληρα χρόνια για να ετοιμαστεί. 

Το βιβλίο φιλοδοξεί να ανοίξει έναν νέο διάλογο ανάμεσα σε αυτούς που διαβάζουν και σε αυτούς που γράφουν. Γιατί οι αναγνώστες είναι οι πιο σπουδαίοι «μεταφραστές» των έργων των συγγραφέων και οι συγγραφείς οι πιο φανατικοί αναγνώστες αυτών των «μεταφράσεων». 

Το eBook Φίλων Σοφίες διανέμεται ελεύθερα από το ΝηΣί του ανθρώπου (www.IslandofMan.me), με την υποστήριξη της ανοικτής βιβλιοθήκης OPENBOOK (www.openbook.gr). 

Την ιδέα είχε ο συγγραφέας Νικόλας Σμυρνάκης και τον σχεδιασμό του eBook υλοποίησε ο Δημήτρης Μολουδάκης (www.motionpixelstory.com). 

Η διανομή του ψηφιακού βιβλίου γίνεται με άδεια Creative Commons.

20 Φεβ 2014

Η τελευταία εξίσωση του Κωνσταντίνου Καραθεοδωρή [Ελπιδοφόρος Ιντζέμπελης, Στοχαστής 2013]


Της Βάντας Κουτσοκώστα 

Άραγε πόσοι από τους Νεοέλληνες γνωρίζουν για τη ζωή και το έργο του μεγάλου Έλληνα μαθηματικού Κωνσταντίνου Καραθεοδωρή; Έχουν ιδέα για το πόσο καθοριστική ήταν η συμβολή του ώστε να γίνει κατανοητή και να αναγνωριστεί ως ασύγκριτα σημαντική για την επιστήμη της φυσικής η εργασία για την ειδική θεωρία της σχετικότητας του Αλβέρτου Αϊνστάιν; Η επιστημονική κοινότητα τότε, όταν το 1905 ο Αϊνστάιν με τη θεωρία του ανέτρεπε τις μέχρι τότε αντιλήψεις για το χώρο και το χρόνο, αντέδρασε αρνητικά. Λίγοι ήταν αυτοί που την κατανόησαν και τον βοήθησαν ώστε να την προωθήσει και να γίνει αργότερα δεκτή με αποτέλεσμα να κερδίσει το Νόμπελ της Φυσικής. Και δεν ήταν άλλοι από τον Μαξ Πλανκ και τον Κωνσταντίνο Καραθεοδωρή, του οποίου την προσωπικότητα σεβόταν και αναγνώριζε την προσφορά του στη μαθηματική και φυσική επιστήμη, συνεργαζόμενος και συνδεόμενος μαζί του με σχέση εμπιστοσύνης και φιλίας ο Αϊνστάιν. 

Αυτή την τεράστια προσωπικότητα του Κωνσταντίνου Καραθεοδωρή, έρχεται να φωτίσει αναδεικνύοντας άγνωστες πτυχές της με το πρόσφατα εκδοθέν μυθιστόρημά του ο Ελπιδοφόρος Ιντζέμπελης, δίνοντας παράλληλα με την αφήγηση της ιστορίας δυο νέων παιδιών του Μιχάλη και της Μαρκέλλας που ερωτεύονται στο Μόναχο και στοιχεία μυθιστορηματικής βιογραφίας σχετικά με τη ζωή και το έργο του τόσο σπουδαίου Έλληνα επιστήμονα. Κι αυτό γιατί η κοινή πορεία του ζευγαριού οδηγεί μοιραία τα βήματά τους στα χνάρια του Κωνσταντίνου Καραθεοδωρή, αφού ο μεν Μιχάλης κάνει τις μεταπτυχιακές σπουδές του στη Φυσική και η Μαρκέλλα τρέφει ιδιαίτερη αδυναμία για την μαθηματική λογοτεχνία. 

Όπως σημειώνει στο οπισθόφυλλο του βιβλίου ο συγγραφέας, η συνάντησή τους θα είναι καταλυτική για τις ζωές και των δυο, καθώς εκεί θα γνωρίσουν τον έρωτα αλλά και τον θαυμαστό κόσμο των μαθηματικών. Αφορμή η φιγούρα του διάσημου μαθηματικού ο οποίος έζησε και δίδαξε στο Μόναχο και θα εμπνεύσει τους δυο νέους δένοντας τους σε ένα κοινό στόχο: Στο ξεδίπλωμα των σελίδων της ζωής και των σημαντικότερων στιγμών του πρωτοπόρου επιστήμονα. 

Με λιτή και απέριττη γραφή ο συγγραφέας, με λόγο ουσίας και όχι εντυπωσιασμού, διαχειριζόμενος με σεβασμό και ευθύνη το πλούσιο υλικό των πηγών του, μέσα από σπάνια ντοκουμέντα – κυρίως επιστολές – αλλά με σαφή λογοτεχνικό προσανατολισμό, καταφέρνει με αξιοθαύμαστη μαεστρία να μετατρέψει την έρευνα σε μυθιστορία και να μας δώσει ένα ιδιαίτερο βιβλίο λογοτεχνίας, ίσως από τα πλέον ενδιαφέροντα της φετινής συγκομιδής. 

Στα δυνατά σημεία του βιβλίου πέραν της εμβάθυνσης της προσωπικότητας του ήρωα των ηρώων του, Κωνσταντίνου Καραθεοδωρή, συγκαταλέγεται η έντονη μυθιστορηματική πλοκή η οποία σε καθηλώνει αλλά και η γλαφυρή περιγραφή του κοινωνικού και ιστορικού μοτίβου το οποίο συνθέτει την ταραχώδη εποχή στην οποία εκτυλίσσονται γεγονότα και καταστάσεις.

19 Φεβ 2014

Pass2Day | Τραγούδια με αληθινή ιστορία μέρος Β' | #81

Pass2Day. O Διονύσης Κούτρας επιμελείται τη μουσική στήλη του vakxikon.blogspot.gr. Kάθε Τετάρτη στο blog γράφει για μουσική. Και κάθε Κυριακή στο Vakxikon Radio, 8-10 το βράδυ, παίζει μουσική και μιλάει γι' αυτήν.


Eπιμέλεια: Διονύσης Κούτρας 


Νίκος Παπάζογλου - Φύσηξε Βαρδάρης 

Άλλο ένα τραγούδι που είναι αληθινή ιστορία, γραμμένο και τραγουδισμένο από τον Παπάζογλου είναι το Φύσηξε Βαρδάρης. Το τραγούδι αυτό κρύβει μια τραγική ιστορία. Είναι η αληθινή ιστορία του τραγουδοποιού και της μεγάλης του αδερφής. Ένα βροχερό πρωινό λοιπόν ενω κατευθύνονταν στο σχολείο του μικρού Νικόλα, όπως κάθε μέρα, η μοίρα τους επιφύλασσε ένα τραγικό παιχνίδι. Ο οδηγός ενός λεωφορείου χάνει τον έλεγχο υπό την πίεση πολλής βροχής και ομίχλης και πέφτει πάνω στην στάση σκοτώνοντας την αδερφή του Παπάζογλου, μπροστά στα μάτια του.

Το τραγικό αυτό συμβάν ήθελε πάντα να το κάνει τραγούδι και να το αφιερώσει στην αδικοχαμένη του αδερφή.

Πριν να σε χορτάσουνε τα μάτια μου 
σε άρπαξε θαρρείς το λεωφορείο 
κι έμεινα να κοιτώ καθώς χανόσουνα 
κι έφτανε ως το κόκαλο το κρύο 


The Clash - White Riot 

H μεγαλύτερη ανατροπή που γνώρισε η μουσική σκηνή στην Αγγλία "ακούει" στο όνομα Clash. O Joe Strummer και o Paul Simonon, μέλη της μπάντας, βρέθηκαν κατηγορούμενοι σε επεισόδια που είχαν γίνει κατά τη διάρκεια ενός καρναβαλιού στο Notting Hill. Μαύροι διαδηλωτές ήρθαν σε σύγκρουση με αστυνομικούς διαμαρτυρόμενοι για την καταπιεστική κυβέρνηση του Ηνωμένου Βασιλείου. Τα μέλη της μπάντας ήταν με το πλευρό των μαύρων διαδηλωτών. Αυτή η ανατραχή ήταν και η αφορμή για να γραφτεί το πρώτο σίνγκλ του συγκροτήματος με τον τίτλο White Riot, το 1977. Στο οπισθόφυλλο του δίσκου υπάρχουν φωτογραφίες από εκείνη την ταραχώδη ημέρα.

17 Φεβ 2014

H@ppY FeW: Τεχνολογία και Περιβάλλον


Του Νίκου Μπίνου 

Αναμφισβήτητα, θεωρούνται από τις μεγαλύτερες εταιρείες στον κόσμο. Εταιρείες σαν την Apple, το Facebook και την Google κλπ. αγγίζουν και έρχονται σε «επαφή» με δισεκατομμύρια κόσμο καθημερινά. Δεν στέκονται όμως εδώ και σε καμία περίπτωση δεν επαναπαύονται στις δάφνες τους. Ήδη προχωρούν με ταχύτατους ρυθμούς στην βελτίωση των υπηρεσιών τους. Και τα τελευταία χρόνια δουλεύουν γι΄ αυτήν. Και πιο συγκεκριμένα καλλιεργούν το έδαφος για υπηρεσίες και κινητά τα οποία θα έχουν υψηλό IQ. 

Έτσι μην εκπλαγούμε όταν θα έρθει το πλήρωμα του χρόνου και διαπιστώσουμε πως τα κινητά μας τηλέφωνα θα μπορούν να συνομιλούν με τους κατόχους τους όπως και διαδικτυακές πλατφόρμες να μπορούν να καταλάβουν το νόημα που θέλει να πει ο χρήστης στο γραπτό του μήνυμα. Και δε μένουν μόνο εδώ. Πιστοί στα σημεία των καιρών και την στροφή που ολοένα και πιο έντονα παρατηρείται τα τελευταία χρόνια προς εναλλακτικές μορφές ενέργειας, οι εν λόγω κολοσσοί στρέφονται πλέον στη δημιουργία τέτοιων κτηρίων που θα στεγάσουν τις εγκαταστάσεις τους. 

Για παράδειγμα το κτίριο της Apple περικυκλώνεται από 6.000 δέντρα, διαθέτοντας παράλληλα και και τη δυνατότητα για φόρτιση ηλεκτρικών αυτοκινήτων ενώ φωτοβολταϊκά έκτασης 65.000 τετραγωνικών μέτρων περίπου θα καλύπτουν την οροφή του κτιρίου. Στην αντίπερα όχθη η Facebook προετοιμάζει τη δημιουργία των γραφείων της, τα οποία θα έχουν πιστοποιητικό βιοτόπου άγριας φύσης, πάρκα στις ταράτσες και φυσικό φωτισμό. Ίσως να είναι ένας ακόμα λόγος που οι συγκεκριμένες εταιρείες κρατούν τα σκήπτρα της καινοτομίας για αρκετά χρόνια.

16 Φεβ 2014

Άγρια νιάτα


Του Νέστορα Πουλάκου 

Οργισμένη η κινηματογραφική εβδομάδα που διανύουμε, με τον «Εγωιστή γίγαντα» από την Αγγλία και το «Dallas buyers club» από τις ΗΠΑ, να μιλούν για ήρωες που τα έβαλαν ουσιαστικά με την κοινωνία όπου ζούσαν, σπάζοντας τα ταμπού και κάνοντας τη δική τους μικρή επανάσταση, η οποία χαράχτηκε στην ιστορία. Παίζονται ακόμη: η πολεμική ταινία «Μνημείων άνδρες» του Τζορτζ Κλούνεϊ, η εφηβική περιπέτεια φαντασίας «Vampire academy», η δραματική «Μια χειμωνιάτικη ιστορία» με τον Ράσελ Κρόου, και τέλος η ελληνική δραμεντί δρόμου «Με χωρίς γυναίκες», όπου πρωταγωνιστούν οι Θοδωρής Αθερίδης και Δημήτρης Ήμελλος. 

Άγρια νιάτα 

Πιστή στην παράδοση του σύγχρονου βρετανικού σινεμά, που κοιτάζει με σκεπτικισμό τη δύσκολη κοινωνική πραγματικότητα της εργατικής τάξης μακριά από τα λαμπερά φώτα του Σίτι και του Σόχο, η Κλιό Μπέρναρντ βάζει το δικό της λιθαράκι δίπλα στα ανάλογα κριτικά σχόλια του Κεν Λόουτς, του Μάικ Λι, της Αντρέα Άρνολντ, ακόμη και του «επιφανειακού» Γκάι Ρίτσι. Εδώ, διασκευάζει τους ήρωες του Όλιβερ Τουΐστ, βάζοντας τον πιτσιρικά Άρμπορ να πρωταγωνιστεί στην πιο σκληρή, αντι-παιδαγωγική κι εντελώς αντί-νεανική ιστορία ενός 13χρονου οργισμένου γυρολόγου που ελκύεται από το δρόμο και την βρώμικη ζωή, παρεκκλίνοντας από την συνήθη πορεία των συνομηλίκων του. Με το σχολείο να αποτελεί πλέον απατηλό όνειρο, ο Άρμπορ και ο κολλητός φίλος του, επίσης με αποβολή από το «άδικο» εκπαιδευτικό σύστημα, φέρονται ανήσυχα και βίαια, σίγουρα με ταραχώδη εφηβικό εκνευρισμό αλλά και με μια άσβεστη όρεξη να ανακαλύψουν τη σκοτεινή πλευρά της πόλης τους. Τριγυρνάνε στους δρόμους, βρίζονται και πλακώνονται με όλον τον κόσμο, κλέβουν παλιοσίδερα και τα μεταπωλούν, κάνοντας παρέα αλλά και συνεργαζόμενοι –το χαρτζιλίκι πρέπει να βγαίνει άλλωστε- με περιθωριακούς και περιφερόμενους «βρώμικους, βίαιους και κακούς». Οι ήρωες της Μπέρναρντ φέρνουν στο μυαλό μας το λούμπεν ανθρώπινο σκηνικό που έστηναν οι Ιταλοί κινηματογραφιστές στο δεύτερο μισό του 20ου αιώνα, αποτυπώνοντας γλαφυρά αλλά και συνθέτοντας καρέ-καρέ την αλλαγή του αστικού χάρτη στις μεγαλουπόλεις, και ιδίως στη Ρώμη. Η μοναδική κινηματογραφία που τόλμησε κάτι ανάλογο είναι μόνο η βρετανική, όπως προαναφέραμε. Έτσι και εδώ, κάπως μεταξύ κοινωνικού ρεαλισμού και αστικού μύθου, όπου το παραμύθι για παιδιά λαμβάνει τις πλέον σκοτεινές του διαστάσεις, αλλά και η γροθιά στο στομάχι για την ποιότητα ζωής, την παντελή απουσία της γονεϊκής φροντίδας και γενικότερα την ενήλικη αδιαφορία σε όλο της το μεγαλείο, μας συστήνουν όλα μαζί, έτσι σκληρά και συνθλιμμένα, τον «Εγωιστή γίγαντα» σαν μια ταινία για τα πιο μύχια μυστικά της αστικής ψυχής. Εκεί όπου την πόλη μας και τους ανθρώπους της προτιμάμε να μην τους βλέπουμε, να αποστρέφουμε το βλέμμα μας, αφήνοντας τους να βυθίζονται στον λασπωμένο μικρόκοσμο τους. 

Μια καλύτερη (;) ζωή 

Με βάση το ανθρώπινο ανικανοποίητο και την αμετροέπεια της ψυχής, όλα αλλάζουν όταν μια βαριά αρρώστια «χτυπάει την πόρτα». Εν προκειμένω, ένας μάτσο καουμπόι από το Τέξας, που αρεσκόταν στο αχαλίνωτο σεξ, με κάθε πιθανό συνδυασμό, στην απίστευτη κατανάλωση ποτών και ναρκωτικών, στον τζόγο και τις μικροαπατεωνιές, είδε τη γη να φεύγει κάτω από τα πόδια του όταν έμαθε ότι πάσχει από τον ιό HIV (ή αλλιώς AIDS). Βρισκόμαστε στα σκληρά χρόνια της δεκαετίας του 1980, τότε που οι «αλητάμπουρες» των δυτικών κοινωνιών «έφευγαν» από αυτόν τον τόπο από την ηρωίνη και το AIDS. Ο ήρωας μας είναι ο μονίμως οργισμένος καουμπόι Ρον Γούντρουφ, η αληθινή ιστορία του οποίου μεταφέρεται στο σινεμά από τον Καναδό σκηνοθέτη Ζαν-Μαρκ Βαλέ, με πρωταγωνιστή τον Μάθιου ΜακΚόναχι στον ρόλο της καριέρας του. Γιατί όμως γίνεται ταινία η ζωή ενός εκ των πολλών θυμάτων του ιού του HIV, πίσω τα ‘80s; Ο Γούντρουφ, με μόλις ένα μήνα ζωής από τους γιατρούς, έζησε εντέλει έξι ολόκληρα χρόνια ξεκινώντας έναν αγώνα κόντρα στο αμερικανικό σύστημα υγείας και τα φάρμακα των πολυεθνικών, συστήνοντας εναλλακτικές μορφές θεραπείας του ιού, όπως τις έζησε και τις έμαθε κι ο ίδιος από έναν γιατρό στο Μεξικό. Την ίδια στιγμή, αυτός ο αγώνας αλλά και το σοκ της αρρώστιας, τον άλλαξε ριζικά και, αν μπορούμε να το χαρακτηρίσουμε έτσι, τον έκανε καλύτερο άνθρωπο. Εν γένει, ο αγώνας του μετέβαλλε την κοσμοθεωρία του περί ζωής, ταρακουνώντας τον για τα καλά. Βιογραφική ταινία το «Dallas buyers club», που ναι μεν ανακατεύεται με το περιθώριο της αμερικανικής επαρχίας, αλλά εστιάζοντας στο πρόβλημα του ιού HIV παρουσιάζει κάπως «καθαρά» κι εξιδανικευμένα τον ήρωα της, μειώνοντας χαρακτηριστικά όλους τους περιφερειακούς χαρακτήρeς, που πιθανώς ήταν και υπαρκτά πρόσωπα. Σίγουρα αυτό που μας μένει, είναι η αξεπέραστη ερμηνεία του ΜακΚόναχι που αξίζει να μνημονεύεται, πέρα από το οποιοδήποτε Όσκαρ. 

Εγωιστής γίγαντας *** 
Dallas buyers club **1/2 

*Η στήλη Στοπ Καρέ δημοσιεύτηκε στην εβδομαδιαία εφημερίδα Το Χωνί (16-2-14). Κριτικές μπορείτε να διαβάσετε και στο κινηματογραφικό πόρταλ www.sevenart.gr (13-2-14).

15 Φεβ 2014

14 Φεβ 2014

ΤΑ ΑΠΟΚΗΡΥΓΜΕΝΑ στην ομαδική έκθεση ΟΣΟ ΜΠΟΡΕΙΣ για τον Κ.Π. Καβάφη


Η έκδοση ΤΑ ΑΠΟΚΗΡΥΓΜΕΝΑ ΤΟΥ Κ.Φ. ΚΑΒΑΦΗ, σε επιμέλεια - πρόλογο ΓΙΩΡΓΟΥ ΜΠΛΑΝΑ, θα διατίθεται στο χώρο της έκθεσης από τις 14 έως τις 28 Φεβρουαρίου 2014, στην προνομιακή τιμή των 5 ευρώ [ μια προσφορά των εκδόσεων Vakxikon.gr ]

ΟΣΟ ΜΠΟΡΕΙΣ 
Ομαδική έκθεση εικαστικών τεχνών πάνω στην ποίηση του ΚΑΒΑΦΗ 

Ο ΠΟΛΥΧΩΡΟΣ ΠΟΛΙΤΙΣΜΟΥ & ΔΗΜΙΟΥΡΓΙΑΣ ΣΥΡΟΥ ΣΕ ΣΥΝΕΡΓΑΣΙΑ ΜΕ ΤΟΝ ΟΡΙΖΟΝΤΑ ΓΕΓΟΝΟΤΩΝ, ΠΑΡΟΥΣΙΑΖΟΥΝ ΤΗΝ ΟΜΑΔΙΚΗ ΕΚΘΕΣΗ ΜΕ ΤΙΤΛΟ: 'ΟΣΟ ΜΠΟΡΕΙΣ' 

Η έκθεση διαρκεί από 14 έως 28 Φεβρουαρίου στον ΟΡΙΖΟΝΤΑ ΓΕΓΟΝΟΤΩΝ, Κεραμεικού 88, ώρες λειτουργίας: καθημερινά 18:00 - 00:00 

ΕΙΣΟΔΟΣ ΕΛΕΥΘΕΡΗ

Συμμετέχουν: Αγγελική Μπρισνόβαλη, Αδριανός Αγγελόπουλος, 'Αθαν Μεταξάς, Άννα Μαρία Χατζηστεφάνου, Αντωνία Μαντζούκα, Αρετή Χρυσάνθου, Αχιλλέας Γκουσδόβας, Βάγια Χόνδρου, Βάνα Μπρατάκου, Βασίλης Σέγκος, Βασιλική Σοφρά, Γεωργία Λουϊζου, Γιάννα Γεωργιάδου, Γιάννης Ανδρειωμένος, Γιάννης Μπέσκος, Γιολάντα Ζιάκα, Γιώργος Συράκης, Δέσποινα Καραπάνου, Δέσποινα Πανταζή, Δήμητρα Τζώτζιου, Διαμαντής Σταγγίδης, Ειρήνη Βαζούκου, Ελπίδα Γαδ, Έλσα Χαραλάμπους, Έρη Αγκόλη, Εργαστήρι Δημιουργικής Έκφρασης -εθελοντική οργάνωση Δρόμοι Ζωής (Μιρέμ Μουτάν, Μάμτα Μπαγκάτ, Μουζκέν Οσμάν, Βασιλική Σορολοπίδου), Ευγενία Καραμούζη, Ηλίας Φρέρης, Κατερίνα Γκιώνη, Κατερίνα Κουνάβη, Κατερίνα Σταθοπούλου, Κίμων Αξαόπουλος, Λεία Κηπιώτου, Μαίρη Κουζάρη, Μάκης Στάης, Μαργαρίτα Τερζή, Μαρία Γουβέλη - Fabio Luis Amaral, Μαρία Ξαγοράρη, Μαρία Σεβαστάκη, Μαρίλη Ζαρκάδα, Μιχάλης Βουζουνεράκης, Παναγιώτης Κερεφιάδης, Ράνια Καραμούζη, Ρένα Αβαγιανού, Ρένα Κωνσταντινοπούλου, ready2shoot (Φοίβη Δαφνομήλη - Στέλα Αλισάνογλου - Γιάννης Καραπιπερίδης), Regina Simmel , Ρίκα Κριθαρά, Samuel Livornese, Σοφία Γκίκα, Σοφία Τριγώνη, Σπυρίδων Μαρίνης, Σπύρος Μπαράς, Στρατής Σταματάκος, Στέλλα Παπαθανασίου, Τέρη Παπανικολάου, Τζένη Καπερνάρου, Τζίνα Αποστολοπούλου - Κωνσταντίνος Γεραντώνης, Φωτεινή Πίτογλου 

Πρόγραμμα έκθεσης: Εγκαίνια 14 Φεβρουαρίου & 15 Φεβρουαρίου, στις 20:00 

14 Φεβρουαρίου / erotic dj set by AKETE 
15 Φεβρουαρίου / Tαξιδιάρικη Μουσική βραδιά με τους: Ήριννα Κέρα - Φωνητικά & Αntonio Cortes - Κιθάρα. 
18 & 25 Φεβρουαρίου, στις 21:00 / Ένα μεθυστικό ταξίδι σε swing, latin grooves και funk! Dress code: ανάλογο για την μεταφορά σε χρόνους και σε τόπους που θα κάνουμε.

Καθ’ όλη τη διάρκεια της έκθεσης θα γίνονται Performances, απαγγελίες από ποιήματα του Καβάφη κ δρώμενα.

13 Φεβ 2014

12 Φεβ 2014

Pass2Day | Τραγούδια με αληθινή ιστορία μέρος A' | #80

Pass2Day. O Διονύσης Κούτρας επιμελείται τη μουσική στήλη του vakxikon.blogspot.gr. Kάθε Τετάρτη στο blog γράφει για μουσική. Και κάθε Κυριακή στο Vakxikon Radio, 8-10 το βράδυ, παίζει μουσική και μιλάει γι' αυτήν. 

Eπιμέλεια: Διονύσης Κούτρας 


Υπάρχουν στιγμές που οι καλλιτέχνες εκφράζονται από την φαντασία τους.Υπάρχουν όμως και στιγμές που οι καλλιτέχνες εκφράζονται από αληθινά γεγονότα που τους έχουν συμβεί. Παρακάτω σας παρθέτουμε τραγούδια που είναι αληθινές ιστορίες. 

 
Νίκος Παπάζογλου - Αύγουστος

Μετά τον μεγάλο σεισμό το 1978, το σπίτι του Παπάζογλου είχε υποστεί μεγάλες ζημιές και δεν ήταν κατοικίσιμο. Η γυναίκα του, Βαρβάρα, μαζί με την νεογέννητη κόρη τους, φεύγουν για την Αμερική. Ο Διονύσης Σαββόπουλος προσκαλεί τον τραγουδοποιό στο Πήλιο. Στο βουνό των Κενταύρων, λοιπόν, ο Παπάζογλου γνωρίζει μια καλλονή, κατά τα λεγομένα του ιδίου, και αμέσως φεύγει "τρέχοντας" για το σπίτι του για να μην μπει σε περιπέτειες. Η κοπέλα αυτή ήταν η αφορμή για να γράψει ο Παπάζογλου αυτό το υπέροχο κομμάτι, το οποίο είναι αφιερωμένο μισό σε αυτήν την κοπέλα και μισό στην νεογέννητη κόρη του. 


Τρύπες - Ταξιδιάρα Ψυχή 

Λονδίνο, Άμστερνταμ ή Βερολίνο 
έχεις ξεχάσει που ακριβώς θέλεις να πας 
Όσα και αν έχω δανεικά πια δε σου δίνω 
να κάνεις βόλτες με το magic bus. 

Δεν πιστεύω πως υπάρχει άνθρωπος που δεν έχει ακούσει, για τουλάχιστον μία φορά στην ζωή του, αυτούς τους στίχους ανεξάρτητα σε ποιον μουσικό χώρο ανήκει. Το magic bus ήταν ένα πραγματικό τουριστικό λεωφορείο την δεκαετία του 1980 που είχε αφετηρία στην οδό Φιλελλήνων, στην Αθήνα, και εκτελούσε δρομολόγιο στις τρεις αυτές μεγάλες ευρωπαικές πόλεις: Λονδίνο, Άμστερνταμ και Βερολίνο. Το ταξίδι διαρκούσε δύο με τρεις ημέρες και ήταν γεμάτο με Έλληνες και τουρίστες, κυρίως Ολλανδούς, που με ένα μικρό ποσό έκαναν αυτήν την περιοδεία. Αλκοόλ, τσιγάρα, τραγούδια και ανεμελιά ήταν η συντροφιά όλων αυτων που βρίσκονταν στο μαγικό λεωφορείο, δίνοντας την ευκαιρία στον καθέναν, δυστυχώς όχι σε εμένα, να βιώσουν αυτήν την εμπειρία. Κατά πόσο ο Γιάννης Αγγελάκας είχε ζήσει αυτό το ταξίδι, ευελπιστούμε κάποια στιγμή να μας το πει ο ίδιος. 

10 Φεβ 2014

ΝΕΟ ΒΙΒΛΙΟ ΓΙΑ ΤΟΝ Θ. ΑΓΓΕΛΟΠΟΥΛΟ


Όσοι ενδιαφέρεστε για το σινεμά του Θόδωρου Αγγελόπουλου ή για τη σχέση κινηματογράφου και ζωγραφικής, αναζητήστε το βιβλίο του Θανάση Βασιλείου «Κινηματογραφώντας σαν ζωγράφος: το έργο του Θόδωρου Αγγελόπουλου συναντά τη ζωγραφική», που μόλις κυκλοφόρησε από τις εκδόσεις vakxikon.gr. Ο Βασιλείου δραστηριοποιείται ακαδημαϊκά στη Γαλλία ως θεωρητικός του κινηματογράφου και είχε συνεργαστεί με τον Αγγελόπουλο στην παραγωγή της ταινίας «Η σκόνη του χρόνου» (2008). Στο βιβλίο του προτείνει μια ανάγνωση των ταινιών του σκηνοθέτη σε σχέση με τη ζωγραφική, και συγκεκριμένα με το έργο των Γιάννη Τσαρούχη, Θεόφιλου Χατζημιχαήλ, Ρενέ Μαγκρίτ και Κάσπαρ-Ντέιβιντ Φρίντριχ. Η ευχάριστη έκπληξη είναι, ότι σε αντίθεση με συνήθη παρόμοια θεωρητικά εγχειρήματα που χάνονται στη δαιδαλώδη αυθαιρεσία, εδώ ο Βασιλείου είναι εξαιρετικά προσεκτικός στον τρόπο με τον οποίο διατυπώνει τις προτάσεις του, διαβαθμίζοντάς τις μετρημένα, ειλικρινά και λεπτομερώς, από την πιο στοιχειοθετημένη στην πιο αφηρημένη, χωρίς να παρασύρεται σε στομφώδη ή δυσνόητα συμπεράσματα. Ο συγγραφέας αναπτύσσει το επιχείρημά του με απολαυστική σαφήνεια, πυκνότητα, μεθοδικότητα και ακρίβεια, μεταδίδοντας παράλληλα τον ενθουσιασμό του για τις δύο τέχνες και τους δημιουργούς τους, προσφέροντας μια συναρπαστική οπτική στο έργο του σκηνοθέτη, εμπλουτισμένη επιπλέον από λογοτεχνικές αναφορές στον Μαρσέλ Προυστ και τον Γιώργο Σεφέρη, με μια μικρή δόση φροϋδισμού στο ενδιάμεσο. 

Nίκος Τσαγκαράκης 

*Η βιβλιοπαρουσίαση δημοσιεύτηκε στην ηρακλειώτικη εφημερίδα Πατρίς (7-2-14).

9 Φεβ 2014

Το τείχος του μίσους και της ντροπής


Του Νέστορα Πουλάκου 

Οσκαρική είναι η κινηματογραφική εβδομάδα που διανύουμε μια και η πρόταση της στήλης, η παλαιστινιακή ιστορία «Omar», συγκαταλέγεται ανάμεσα στις πέντε ταινίες που θα διεκδικήσουν το Όσκαρ ξενόγλωσσης ταινίας. Ενώ, ο «Δικός της» του Σπάικ Τζόουνς, με την εκπληκτική ερμηνεία του Χοακίν Φοίνιξ, συνδυάζει τη μοναξιά, την ανάγκη για έρωτα και το σύγχρονο στείρο τεχνολογικό περιβάλλον, κερδίζοντας πέντε οσκαρικές υποψηφιότητες. Πέρα από την ελληνική παραγωγή «Το δέντρο και η κούνια», για την οποία θα μιλήσουμε παρακάτω, προβάλλονται ακόμη: η κυπριακή ταινία «Η χαρά και η θλίψη του σώματος» του Ανδρέα Πάντζη, με τον Γιώργο Χωραφά, η βιογραφία «Μαντέλα: ο δρόμος προς την ελευθερία», το ριμέρικ του κλασικού, πια, «Ρόμποκοπ» του 1987, και η κωμωδία «Delivery man» με τον Βινς Βον. 

Το τείχος του μίσους και της ντροπής 

Πόσα και πόσα έχουν γραφτεί και ειπωθεί για τα τείχη του μίσους; Άλλοτε για εκείνο που διχοτομούσε το Βερολίνο, μέχρι που γκρεμίστηκε το 1989 χωρίς ποτέ, βέβαια, να επαναφέρει –αυτή η συμβολική κίνηση- την ομαλοποίηση στις σχέσεις των δυο πληθυσμών. Και πόσο εξακολουθεί να πληγώνει το τείχος του μίσους και της ντροπής στη Μέση Ανατολή, χωρίζοντας τις ζωές και τις ψυχές Ισραηλινών και Παλαιστινίων, στην Ιερουσαλήμ, στη Λωρίδα της Γάζας, στα Κατεχόμενα εδάφη, εντείνοντας το χρόνιο διπλωματικό, αλλά κυρίως βαθιά ανθρώπινο αυτό πρόβλημα; Στο σημείο αυτό τοποθετεί την ιστορία του ο Χάνι Αμπού-Ασάντ, ο οποίος μετά τον θρίαμβο στις Χρυσές Σφαίρες με την εξίσου συγκλονιστική ταινία «Παράδεισος Τώρα», επιστρέφει με τον «Omar»: την ταινία για έναν νεαρό Παλαιστίνιο με πολλά όνειρα. Θέλει να αγαπήσει και να ερωτευτεί. Θέλει να φύγει μακριά και να ζήσει ελεύθερος. Θέλει να αγωνιστεί για την αδικία που υφίσταται η πατρίδα και ο λαός του. Θέλει να διασκεδάζει και να μιλάει έντονα με τους παιδικούς φίλους του. Ο Ομάρ, όμως, εντέλει θα γίνει άθελα του (;) πρωταγωνιστής σε ένα δράμα όπου η Ιστορία, η Πολιτική, ο Αγώνας, ο Έρωτας, η Φιλία και η Προδοσία θα μπλεχτούν και θα γίνουν ένα κουβάρι που δύσκολα θα ξετυλιχτεί χωρίς απώλειες και στενοχώριες. Ο «αίλουρος» Ομάρ, που συνηθίζει να περπατάει και να σκαρφαλώνει στο τείχος της ντροπής και του μίσους με περίσσιο θάρρος, αποφεύγοντας περίτεχνα τις «τυφλές» σφαίρες των Iσραηλινών στρατιωτών, είναι ο «ήρωας» που θα διαλύσει φιλίες, έναν έρωτα και κυρίως θα γίνει το επίκεντρο ενός ακόμα Ιστορικού επεισοδίου Ισραηλινών και Παλαιστινίων, που περιέχει κυνηγητά, απειλές, θύματα και μπόλικες προδοσίες. Ο Αμπού-Ασάντ κινηματογραφεί σφιχτοδεμένα μια ιστορία που στα χέρια ενός δυτικού σκηνοθέτη θα γινόταν ένα περιπετειώδες διπλωματικό επεισόδιο αλά Μπορν. Εδώ, όμως, οι ρυθμοί του καταιγιστικού θρίλερ εναλλάσσονται με τη ανθρώπινη ματιά και τις ζυμώσεις της ψυχής και της καρδιάς, αναδεικνύοντας την τραγωδία που «αναγκάζονται» να υφίστανται οι διωγμένοι Παλαιστίνιοι. Καθότι δεν μπορούν να ζήσουν όπως θα ήθελαν, να ερωτευτούν, να κάνουν όνειρα, να διασκεδάσουν φιλίες. Η τραγική μοίρα θα τους ακολουθεί, όντας αναγκασμένοι να παλεύουν καθημερινά με το ανθρώπινο τέρας που ύψωσε ένα τείχος, λες και είναι τα τελευταία μιάσματα επί της Γης. Ή διαφορετικά οι ανεπιθύμητοι σε εδάφη, που η Ιστορία έχει καταγράψει ως ιερά, γεμάτα με αγάπη, συμπόνια, ειρήνη και αδελφότητα για τον συνάνθρωπο. Αλήθεια, που είναι όλα αυτά και κανείς δεν τα βλέπει, δεν τα ακούει, δεν τα αισθάνεται; 

Οικογενειακή «γιορτή» 

Καλά κρυμμένα μυστικά, ανομολόγητα πάθη και ιστορίες που κρύβονταν επιμελώς κάτω από το χαλί, αποκαλύπτει το ταξίδι της Ελένης, μιας διακεκριμένης καθηγήτριας ιατρικής που ζει και δουλεύει στο Λονδίνο, στην Ελλάδα, όπου μαζί με την κόρη της επισκέπτονται τον παππού. Εκεί, όμως, τα πάντα ανατρέπονται εν μια νυκτί, κι ένα «περίεργο» κουβάρι ξετυλίγεται φέρνοντας στο φως επώδυνα πράγματα και καταστάσεις που οι πρωταγωνιστές αγνοούσαν, αν όχι δεν υποψιαζόντουσαν καν. Το «Δέντρο και η κούνια» είναι μια καλοστημένη κινηματογραφική δουλειά που διακρίνεται για τους ήρεμους αφηγηματικούς της χρόνους και για την καλλιτεχνική της αρτιότητα (σε… σημείο εκνευρισμού!) Με επίκεντρο ένα οικογενειακό σύμπλεγμα που απορρέει από το ευρύτερο μεταναστευτικό ζήτημα, το οποίο απασχολεί την επικαιρότητα στη χώρα μας τα τελευταία χρόνια, μια και όλοι οι πρωταγωνιστές της ταινίας ήταν ή είναι ακόμη «ξένοι», μετανάστες δηλαδή σε χώρες που θα πρέπει να αγωνιστούν για να επιβιώσουν, παρακολουθούμε πως δομούνται και αποδομούνται σχέσεις χρόνων μέσα σε λίγες στιγμές. Χαλαροί ρυθμοί, χωρίς εξάρσεις και ιδιαιτέρως έντονες στιγμές, η πρωτοεμφανιζόμενη σκηνοθέτις Μαρία Ντούζα λέει με καθαρή ειλικρίνεια την ανθρωποκεντρική ιστορία της, χωρίς να προκαλεί -δημιουργώντας απλούς και καθημερινούς χαρακτήρες. Από την άλλη μεριά όμως, αυτή η ηρεμία οδηγεί σε ατονία, με αποτέλεσμα στο τέλος της ιστορίας να μην έχει υπάρξει ούτε μια στιγμή που «εν βρασμώ ψυχής» θα έχει ταρακουνήσει τα νερά της ψυχής και του μυαλού του θεατή. Με άλλα λόγια, ναι μεν αλλά… 

Omar *** 
Το δέντρο και η κούνια ** 

*Η στήλη Στοπ Καρέ δημοσιεύτηκε στην εβδομαδιαία εφημερίδα ΤΟ Χωνί (9-2-14). Κριτικές ταινιών μπορείτε να διαβάζετε και στο κινηματογραφικό πόρταλ www.sevenart.gr (6-2-14).

8 Φεβ 2014

Αντίο... Αντίο... Αντίο...


Του Νέστορα Πουλάκου 

Την Παρασκευή 31 Ιανουαρίου, διάβαζα στον ξένο τύπο για τον θάνατο του Μίκλος Γιαντσό, ενός εκ των κορυφαίων Ευρωπαίων auteurs του 20ου αιώνα, με του οποίου τις ταινίες «μεγαλώσαμε» στα σκληροπυρηνικά χρόνια της σινεφιλίας και της νιότης. Είχα αποφασίσει λοιπόν να αφιερώσω το σημερινό άρθρο μου στον δημιουργό. Ποιος θα μου έλεγε όμως ότι το Σάββατο 1 Φεβρουαρίου θα «έφευγε» ο ανυπέρβλητος Μαξιμίλιαν Σελ, και χθες, Κυριακή 2 Φεβρουαρίου, ένας από τους καλύτερους σύγχρονους ηθοποιούς, ο Φίλιπ Σέυμουρ Χόφμαν… Υπάρχουν φορές που η ζωή ξεπερνάει την τέχνη και τη φαντασία της. Που η επικαιρότητα τρέχει πιο γρήγορα από όλους εμάς, σκέφτεται διαφορετικά και λειτουργεί «ύπουλα». Οι δυο σημαντικοί κινηματογραφάνθρωποι του 20ου αιώνα, ο Ούγγρος σκηνοθέτης Μίκλος Γιαντσό «έφυγε» πλήρης ημερών στα 91 του, και ο Αυστριακός ηθοποιός Μαξιμίλιαν Σελ μετά από ξαφνική, σοβαρή ασθένεια στα 83 του. Για τον Φίλιπ Σέυμουρ Χόφμαν, όμως, δεν ισχύει τίποτε από τα δυο: μόλις 46 χρονών, οι εξαρτήσεις τελικά τον νίκησαν και, όπως ακούγεται από το CNN, η ηρωίνη έκανε «καλά» τη δουλειά της. 

Μίκλος Γιαντσό 

Σημαιοφόρος της ουγγρικής κινηματογραφίας, από τους πρωτοπόρους κινηματογραφιστές στην Ευρώπη τον 20ο αιώνα, γεννήθηκε το 1921 στη Βουδαπέστη, σπούδασε νομικά στη Ρουμανία, Ιστορία της τέχνης και εθνογραφία επίσης, και εντέλει σκηνοθεσία στο School of Cinema της ουγγρικής πρωτεύουσας. Μέλος του Κομμουνιστικού Κόμματος, μοίραζε το χρόνο του ανάμεσα στην Ουγγαρία και τη Ρουμανία, μια και η μητέρα του ήταν Ρουμάνα. Ο Γιαντσό υπήρξε ένας από τους χαρακτηριστικότερους και γνωστότερους σκηνοθέτες στην Ευρώπη, τις δεκαετίες του 1960 και του 1970, όπου οι ιστορικές και κοινωνικοπολιτικές ταινίες του ευδοκιμούσαν μες στο γενικότερο κλίμα των ταραχών και των ζυμώσεων που κλυδώνιζαν τη Γηραιά Ήπειρο. Οι ταινίες «The round-up» (θεωρείται η καλύτερη ουγγρική ταινία όλων των εποχών, σαν τον δικό μας «Θίασο»), «Κόκκινος ψαλμός» (ολόκληρη η ταινία είναι αποτυπωμένη σε 27 μονοπλάνα!), «Κόκκινοι και λευκοί», «Οι νικημένοι», «Σύντροφε αντίο» είναι μερικές από τις σημαντικότερες δημιουργίες του σκηνοθέτη. Στο μεταίχμιο της αλλαγής του πολιτικού σκηνικού και της εικόνας της Ευρώπης, όπου πλέον το σινεμά του θα θεωρηθεί παρωχημένο, ο Γιαντσό γύρισε αρκετές ταινίες στην Ιταλία, με χαρακτηριστικότερη τον «Ειρηνιστή» με την Μόνικα Βίτι και τον Πιερ Κλεμεντί. Ο Γιαντσό θα συνεχίζει να κινηματογραφεί αδιαλείπτως μέχρι και πριν λίγα χρόνια, πειραματιζόμενος συνεχώς με τη θεματολογία και την κινηματογράφηση του. Πάντως, οι αργές κινήσεις, τα εις βάθος θέματα της Ιστορίας και της Πολιτικής, και τα μεγάλης διάρκειας μονοπλάνα του ήταν τα βασικά του γνωρίσματα ως σκηνοθέτης. Τιμήθηκε στο Φεστιβάλ των Καννών με το Βραβείο Σκηνοθεσίας το 1972 και για το σύνολο της καριέρας του το 1979, ενώ στο Φεστιβάλ της Βενετίας τιμήθηκε για το σύνολο της καριέρας του το 1990. 

Μαξιμίλιαν Σελ 

Ατύχησε να γεννηθεί στην Αυστρία του Μεσοπολέμου, όταν η ναζιστική Γερμανία σάρωνε τα πάντα στο πέρασμα της. Ευτύχησε να βρεθεί γρήγορα στην Ελβετία κι από κει στην Αμερική για να κυνηγήσει το παιδικό όνειρο του, την ηθοποιία. Από την άλλη μεριά, κατάφερε να σηκώσει το βαρύ φορτίο της καλλιτεχνικής οικογένειας του, με τον πατέρα του διάσημο ποιητή και θεατρικό συγγραφέα και τη μητέρα του ηθοποιό. Εκείνος βέβαια έγινε ο «καλύτερος μη Αμερικανός ηθοποιός που έχει περάσει ποτέ από το Χόλυγουντ», με τα ΜΜΕ σε όλον τον δυτικό κόσμο να τον αποκαλούν «ιδιοφυία» μετά την ερμηνεία του στη «Δίκη της Νυρεμβέργης» που του χάρισε το Όσκαρ Α’ Ανδρικού Ρόλου (και την αντίστοιχη Χρυσή Σφαίρα). Προτάθηκε δυο ακόμη φορές, ενώ είδε ταινίες που σκηνοθέτησε αργότερα, τη δεκαετία του 1970, να λαμβάνουν υποψηφιότητες. Ο Μαξιμίλιαν Σελ πήγε να γίνει επιστήμονας, εντέλει όμως έγινε ο πιο διάσημος ηθοποιός παγκοσμίως, που έχει παίξει σε πολεμικές ταινίες ρόλους ναζιστών και εβραίων. Η αλήθεια είναι ότι ο Β’ Παγκόσμιος Πόλεμος τον σημάδεψε ποικιλοτρόπως και τον ακολουθούσε για πολλά χρόνια. Πριν φύγει για τις ΗΠΑ, έκανε πολύ θέατρο στην Ευρώπη, τη δεκαετία του 1950, και συμμετείχε σε αρκετές κινηματογραφικές παραγωγές. Όμως η θητεία του στο Χόλιγουντ είναι σημαντικότερη όλων. Να σημειώσουμε ότι συμπρωταγωνίστησε με την Μελίνα Μερκούρη, στο «Τοπ-καπί» του Ζυλ Ντασέν. Έπαιξε ακόμη στο Μπρόντγουεϊ και στην αμερικανική τηλεόραση, όπου κέρδισε βραβεία Emmy και Χρυσές Σφαίρες. Αξιοσημείωτη είναι και η προσφορά του πίσω από την κάμερα, γυρίζοντας οχτώ ταινίες, με σημαντικότερη το ντοκιμαντέρ για την Μάρλην Ντίτριχ το 1984, «Marlene». 

Φίλιπ Σέυμουρ Χόφμαν 

Όσες φορές και να είδα τον Χόφμαν από τότε, ειδικώς μετά που παρακολουθούσα κάθε ερμηνεία του λόγω της δουλειάς, πάντα θα μου μείνει η χαρακτηριστική σκηνή να αυνανίζεται με το αυτί κολλημένο στον τοίχο, στην «Ευτυχία» του Τοντ Σόλοντζ. Απίστευτος. Αλλά και η ερμηνεία του ως αρχηγός αίρεσης (ή αλλιώς ο άρχων της Σαϊεντολογίας) στο περυσινό masterpiece του Πολ Τόμας Άντερσον, «The Master». Θεσπέσιος. Η ταινία αυτή του χάρισε την τρίτη οσκαρική υποψηφιότητα, με τον αγαπημένο του σκηνοθέτη να μην καταφέρνει να του βγάλει βραβευμένη ερμηνεία: είχαν προηγηθεί το «Punch-drunk love», η «Μανόλια» και οι «Ξέφρενες νύχτες». Γεννημένος το 1967 στη Νέα Υόρκη, o Φίλιπ Σέυμουρ Χόφμαν ξεκίνησε από μαθητής ακόμα να παίζει στο θέατρο, για να έρθουν στις αρχές της δεκαετίας του 1990 η τηλεόραση και ο κινηματογράφος. Αναδείχθηκε σε έναν από τους καλύτερους δεύτερους ρόλους σε ταινίες όπως το «Άρωμα γυναίκας», οι ταινίες του Άντερσον, η «Ευτυχία» του Τ. Σόλοντζ, «Ο Μεγάλος Λεμπόφσκι» των αδελφών Κοέν, η «25η ώρα» του Σπάικ Λι, το «Σχεδόν διάσημοι» του Κάμερον Κρόου, ο «Ταλαντούχος κύριος Ρίπλεϊ» κ.ά. Ο ρόλος, όμως, της ζωής του ήταν ο Τρούμαν Καπότε, ο συγγραφέας του «Πρόγευμα στο Τίφανυς», στην βιογραφική ταινία «Capote» του Μπένετ Μίλερ, που του χάρισε και το Όσκαρ Α’ Ανδρικού Ρόλου. Από τότε, ο Χόφμαν ήταν ένας από τους καλύτερους, ποιοτικότερους και πλέον ακριβοπληρωμένους ηθοποιούς του Χόλιγουντ, χωρίς να ξεπέφτει σε κακές παραγωγές και να κάνει εκπτώσεις. Άλλωστε, τα τελευταία χρόνια υλοποιούσε και τα πρώτα του σκηνοθετικά βήματα. Όμως, οι παλιές «αγάπες» πάνε στον παράδεισο, και το αλκοόλ με τα ναρκωτικά τον «ξαναβρήκαν» την πιο ακατάλληλη στιγμή. 

*Το κείμενο δημοσιεύτηκε στο κινηματογραφικό πόρταλ www.sevenart.gr (3-2-14).

5 Φεβ 2014

Pass2Day | Νέες κυκλοφορίες για το 2014 | #79

Pass2Day. O Διονύσης Κούτρας επιμελείται τη μουσική στήλη του vakxikon.blogspot.gr. Kάθε Τετάρτη στο blog γράφει για μουσική. Και κάθε Κυριακή στο Vakxikon Radio, 8-10 το βράδυ, παίζει μουσική και μιλάει γι' αυτήν. 


Eπιμέλεια: Διονύσης Κούτρας 


«I've got hopes» τραγουδά ο Bruce Springsteen στο νέο του δίσκο με τον τίτλο Ηigh Hopes, χωρίς όμως να δίνει ελπίδες σε κανέναν από τους θαυμαστές του. Το Αφεντικό έβγαλε ξεχασμένα τραγούδια από το συρτάρι του φοβούμενος, μάλλον, δεν μπορώ να το εξηγήσω και αλλιώς, ότι θα βρεθεί κάποιος και θα του πάρει την δόξα. Δεν έχει περάσει ένας χρόνος από το Wrecking Ball και οι μουσικές ανησυχίες του The Boss τον οδηγούν στην αποτυχία. Για ακόμη μια φορά μαζί του συνεργάζεται ο Tom Morello των Rage Against The Machine, λέγοντας ο ίδιος ο Bruce ότι τα τραγούδια αυτά είναι από τα καλύτερα κομμάτια της δεκαετίας. 


Οι Σκωτσέζοι Mogwai ήταν πάντα εναλλακτικοί αλλά στο νέο τους δίσκο με τίτλο Rave Tapes ξεπερνούν τις προσδοκίες μας. Ένα από τα καλύτερα post-rock συγκροτήματα της δεκαετίας, και όχι μόνο, αφήνουn στην άκρη τα ατμοσφαιρικά riffs και τα τύμπανα και περνούν σε πιο ηλεκτρονικό και ambient ήχο, χωρίς όμως να λείπουν τα ξεσπάσματα του μπάσου που μας έχουν συνηθίσει. Μπορεί ο νέος τους δίσκος να μην είναι ότι καλύτερο έχουν να επιδείξουν οι Σκωτσέζοι, αποδεικνύεται όμως ο πιο εμπορικός δίσκος της μπάντας. Ο δίσκος αξίζει μια προσεκτική ματιά, καθώς μπορεί να σε οδηγήσει σε μουσικά μονοπάτια που δεν μπορούσες να κατανοήσεις, αφού η ηλεκτρονική και ατμοσφαιρική μουσική του αξίζει μια εξερεύνηση.

4 Φεβ 2014

Ντίνο Καμπάνα, ο ορφικός τραγουδιστής


 Ο Μικρός Περίπατος ενός Ποιητή


Περιφέρομαι στους δρόμους
Στενούς σκοτεινούς και μυστηριώδεις
Κοιτώ πίσω τα μεγάλα γυάλινα παράθυρα
Μπουμπούκια και Τριαντάφυλλα προβάλλουν.
Από τις μυστηριώδεις σκάλες
Κάποιος κατεβαίνει ψάχνοντας στα τυφλά
Πίσω από τα λαμπερά τζάμια
Στέκουν οι κουτσομπόλες γυναίκες σχολιάζοντας
..............................................................
Το δρομάκι έρημο:
Ένας σκύλος δεν υπάρχει: κάποια άστρα
Μες στη νύχτα πάνω απ’ τις σκεπές:
Kαι η νύχτα μου μοιάζει όμορφη.
Και περπατώ δυστυχής
Μες στη φανταστική νύχτα,
Όμως νιώθω στο στόμα
Το σάλιο αηδιαστικό. Φύγε από τη μπόχα
Φύγε από τη μπόχα και στους δρόμους
Και περπάτα και περπάτα μακρυά,
Ήδη τα σπίτια είναι πιο αραιά
Βρίσκω χορτάρι:απλώνομαι παντού πάνω του
Να λερωθώ όπως ένας σκύλος
Από μακρυά ένας  μεθυσμένος
Αγάπη τραγουδά στα πατζούρια.



                                                                                             Επιλογή - Μετάφραση: Στράτος Προύσαλης