30 Απρ 2015

Tα ραδίκια ανάποδα του Γιώργου Γαλίτη

"Τα ραδίκια ανάποδα" στο Eliart

Και αυτό το έργο ξεκίνησε την πορεία του πριν από τρεις σεζόν (και πάλι κοκκινίζω...). Πρόκειται για μια... "κωμωδία επί 13". Δεκατρείς μικροί επικήδειοι, αριστοτεχνικά γραμμένοι και ερμηνευμένοι από τον Γιώργο Γαλίτη, αρκετοί από τους οποίους θα μπορούσαν να έχουν σταθεί ως αυτόνομα επιθεωρησιακά νούμερα (ένας από αυτούς μάλιστα, όπως με πληροφόρησε ο ραδιοφωνικός παραγωγός και φίλος του blog Σιδερής Πρίντεζης, πρωτοπαρουσιάστηκε ως νούμερο της επιθεώρησης Το πα...τρίς εξαμαρτείν πριν από μερικά χρόνια). Και εδώ η συγγραφική ματιά διαθέτει ενσυναίσθηση... Έχω την αίσθηση πως ο Γαλίτης μπαίνει στη θέση των ηρώων του, ακόμα κι όταν τους στηλιτεύει για τις συμπεριφορές τους. 


Τον Γαλίτη τον ξέρω χρόνια ως έναν πολύ καλό κωμικό, με φινέτσα και λάμψη. Τον έχω δει σε κωμωδίες και σε επιθεωρήσεις (πιο πρόσφατα στο Τι βουλή θα παραδώσεις μωρή) όπου πάντα ξεχώριζε με την ερμηνεία του, ενώ συχνά συνεργαζόταν και στη συγγραφή των κειμένων. Στη σκηνή του Eliart όμως, το συγγραφικό και το υποκριτικό του ταλέντο με συνεπήρε. Από τον πρόλογο της παράστασης, όπου απολαυστικά προειδοποιεί τους θεατές για τους ήχους που εκνευρίζουν τους/τις ηθοποιούς (αλλά και τους άλλους θεατές θα πρόσθετα--και μακάρι να είχε σκεφτεί να συμπεριλάβει και τον ήχο των κομπολογιών...) μέχρι και τον τελευταίο επικήδειο του έργου, ο Γαλίτης δείχνει πως διαθέτει μια σπάνια κωμική φλέβα, από εκείνες που νιώθει κανείς να χτυπούν στα μηνίγγια έτοιμες να εκραγούν. Έχει όμως και σπάνιο μέτρο που του επιτρέπει να ελέγχει τις κωμικές του εκρήξεις.


Θα μπορούσα να ξεχωρίσω αρκετούς από τους 13 επικήδειους, με κίνδυνο όμως να αδικήσω τους υπόλοιπους. Αλλά ο Μάγειρας, ο Χειρουργός και ο Γιώργης είναι σίγουρα στιγμές ανθολογίας για μένα. Ειδικά ο Γιώργης έχει να πει πολλά σε κάποιον/αν που έχει υπάρξει μέλος κατά καιρούς πολιτιστικών συλλόγων ή θεατρικών ομάδων της επαρχίας. Πραγματικό συγγραφικό και υποκριτικό διαμάντι. Αλλά και ο Κρητικός λυράρης, ο Μητροπολίτης, ο Στρατηγός, η Τζένη Χατζηρουμπάνογλου, όλοι τους έχουν τη δική τους γοητεία. Παλεύουν με τον εσωτερικό τους κόσμο, προσπαθούν να δικαιώσουν τις υποκριτικές τους συμπεριφορές, κάποιες φορές με τρόπο συγκινητικό.


Ο Rena Fan βρήκε και πάλι αφορμή για να θυμηθεί τη μούσα του, καθώς στον έμμετρο επικήδειο του Αρτέμη ο Γαλίτης παρωδεί ένα δίστιχο από το τραγούδι "Έχω στενάχωρη καρδιά". Ο Γαλίτης όμως μου θύμισε τη Ρένα Βλαχοπούλου και στους τρόπους με τους οποίους επικοινωνούσε με το κοινό τις στιγμές που το προέβλεπε ο σχετικός... επικήδειος αλλά και άλλες, φευγαλέες στιγμές, όταν κάποιος θεατής τού έδινε το κατάλληλο ερέθισμα με τις αντιδράσεις του (ή την έλλειψη... αντιδράσεων, όπως συνέβη με έναν θεατή το βράδυ που ήμουν εγώ στο Eliart).


Τα κείμενα του Γαλίτη ξεχειλίζουν από χιούμορ, αλλά όπως και η ερμηνεία του, δεν χάνουν ποτέ το μέτρο. Ο ίδιος λάμπει μέσα στο τόσο σκοτεινό περιβάλλον που επιβάλλει το θέμα του έργου του. Κι όπως λάμπει ο ίδιος σ' αυτό το σκηνικό σκοτάδι, έτσι κι οι επικήδειοί του είναι "άστρα κατάφωτα" μες στο επικίνδυνο σκοτάδι της εποχής μας, όπως σημειώνει ο ποιητής Σωτήρης Κακίσης, φίλος του Γαλίτη, αλλά και του blog (στην ιστοσελίδα www.andro.gr αλλά και στο επίμετρο του βιβλίου--εκδόσεις Βακχικόν--που περιλαμβάνει το έργο και μερικούς ακόμα επικήδειους ως... "πόνους tracks!"). Ο Γιώργος Γαλίτης είναι, σύμφωνα με τον Κακίση "υγεία ιδιαίτερη μες στα εξευτελιστικά νέα ελληνικά δεδομένα χωρίς ούτ' ένα χτύπημα κάτω από τη μέση του θεατή, χωρίς ούτε μια ευκολία, χωρίς ούτε μια στιγμή ευτέλειας". Πραγματικά, πόσο σπουδαίο έργο θα επιτελούσε σήμερα η παρουσία ενός επιθεωρησιακού είδους που θα διέθετε αυτά τα χαρακτηριστικά--ίσως μάλιστα αν τα διέθετε και παλιότερα, η επιθεώρηση να μην είχε παρακμάσει τόσο άδοξα...



Συνυπεύθυνος με τον Γαλίτη για το αποτέλεσμα στη σκηνή του Eliart είναι ο Βλαδίμηρος Κυριακίδης που σκηνοθέτησε την παράσταση. Ιδιαίτερα γοητευτική είναι και η σκηνογραφική ιδέα που ανήκει στον ίδιο τον Γαλίτη. Δεκατρείς επίπεδες ανθρώπινες φιγούρες τον περιμένουν στη σκηνή. Πίσω από κάθε φιγούρα βρίσκονται τα ρούχα και τα αξεσουάρ που χρησιμοποιεί ο Γαλίτης για να ζωντανέψει τον κάθε ήρωά του. Και αφού τελειώσει, ντύνει με τα ρούχα και τα αξεσουάρ την κάθε φιγούρα που μοιάζει να έχει πλέον ζωντανέψει και να τον παρατηρεί μέχρι το τέλος της παράστασης σαν ζωντανή ανάμνηση του κάθε ήρωα/της ηρωίδας...



Παρόλο που έμαθα ότι τα Ραδίκια θα παίζονται και του χρόνου, σας προτείνω να δείτε οπωσδήποτε κάποια από τις δυο τελευταίες παραστάσεις αυτής της σεζόν στη σκηνή του Eliart, το Σάββατο στις 20.13(sic!) και την Κυριακή στις 18.13(sic!). Θα κλείσω την ανάρτηση και πάλι με λόγια του Σωτήρη Κακίση που λέει ότι δεν χορταίνει να βλέπει την παράσταση γιατί, όπως γράφει, στην εποχή μας: 
μου λείπει πολύ αυτή η ικανοποίηση, η απόλαυση στρόγγυλων και καθαρών πραγμάτων, τα υπέροχα σημεία συνενοχής του κοινού μ' έναν μεγάλο κωμικό ξανά.
Γιατί κι εγώ πρόλαβα μικρός κι είδα στο θέατρο, στα Ακροπόλ, επί σκηνής και Αυλωνίτη, και Χρήστο Ευθυμίου, και Σταυρίδη, και Βλαχοπούλου, και Χατζηχρήστο. Και Βέγγο, βέβαια, παντού και πάντα απίστευτο, σαν γαλαξία φωτιάς εκεί πάνω ολόγλυκα συγκινητικό.

Κι ο Rena Fan νιώθει τυχερός επειδή έζησε τη Βλαχοπούλου και τον Βέγγο πάνω στο σανίδι αλλά και επειδή σήμερα μπορεί να χαίρεται και τον πραγματικά σπουδαίο κωμικό Γιώργο Γαλίτη... 


*Το κείμενο δημοσιεύτηκε στο blog vlahopoulou.blogspot.gr (30-3-15).