30 Μαρ 2015

Ο ποιητικός θρησκευτικός συγκρητισμός της Κατσοπούλου


Του Δήμου Χλωπτσιούδη

Η έμπνευση της ποίησης ενυπάρχει στον κόσμο γύρω μας. Κρύβεται στις λαϊκές δοξασίες, σε στερεοτυπικές θέσεις, στα  προβλήματα επιβίωσης. Ο ποιητής καλείται να μεταφέρει με εργαλείο τη γλώσσα και το συναίσθημα, τις εικόνες και τις ιδέες που εισπράττει προκαλώντας τον αναγνώστη να στοχαστεί και να αισθανθεί.

Ένα ιδιαίτερο χαρακτηριστικό της νέας χιλιετίας (αρχής γενομένης από την τελευταία δεκαετία του προηγούμενου αιώνα) είναι η αναζήτηση ιδεολογιών και ταυτότητας (εθνικής ή ατομικής). Οι ταχύτατες εξελίξεις και το «τέλος των ιδεολογιών» (κατά Φουκιγιάμα που αντικαταστάθηκε από την κατανάλωση) έφεραν σημαντικές ανακατατάξεις στις πεποιθήσεις και τις αναζητήσεις των ατόμων. Γέννημα τέτοιας επιζήτησης -και πάντα υπό τη σκιά άρνησης των παραδομένων αρχών και της ευρείας αμφισβήτησης- είναι και η αναδίφηση των θρησκειών που γέννησαν ένα νέο θρησκευτικό συγκρητισμό.

Αυτή την αναζήτηση αγγίζει ποιητικά στη συλλογή «anima» (vakxikon, 2015) και η Μαρία Κατσοπούλου[1]. Ο ίδιος τίτλος της συλλογής δηλώνει ακριβώς αυτή την αναζήτηση της Αλήθειας. Παραπέμπει άμεσα στην ψυχή (λατινικός όρος) και στην εκλατινισμένη πραγματεία του Αριστοτέλη για την ψυχή ("de anima"). Είναι μια προσπάθεια εσωτερικής εμψύχωσης κι αναζήτησης του ασυνειδήτου ή του εσώτερου εαυτού.

Η συλλογή αποτελεί έναν διάλογο (της ποιήτριας πρωτίστως και του αναγνώστη δευτερευόντως) με τις θρησκείες του κόσμου, με το θείο ανεξάρτητα από τον πολιτισμό που το γέννησε. Είναι η ποιητική έκφραση του σύγχρονου θρησκευτικού συγκρητισμού. Η δημιουργός συνδέει άσχετα θρησκευτικά στοιχεία, απόμακρων και ασύνδετων πολιτών (από τους Μάγια μέχρι την αρχαία Αίγυπτο και το Χριστιανισμό και από τον Ειρηνικό μέχρι την Ινδία), σε μία συλλογή ως μία άλλη εκδοχή της θρησκευτικής παγκοσμιοποίησης.

Στόχος της ποιήτριας δεν είναι κάποια ζηλωτική διάσταση στην ποιητική της, αλλά ο μεταμοντέρνος συγκερασμός. Και τούτος αποδίδεται με την εκφραστική λιτότητα που δημιουργεί αφαιρετικές εικόνες και αποκτά αποφθεγματικό χαρακτήρα. Αλχημικά συνενώνει την ποίηση με βάση λέξεις ιδιαίτερου θρησκευτικού περιεχομένου, αναζητώντας την ένωση της Ύλης και του Πνεύματος, της Ψυχής και της Ποίησης.

Η συλλογή είναι ένας ύμνος στο θείο, στην αναζήτηση της αθανασίας και του θαύματος. Μέσα από τις συνθέσεις της αναγεννιούνται θρησκευτικές δοξασίες από όλο τον κόσμο. Πραγματεύεται δοξαστικούς θρύλους όλης της υφηλίου σε μία μυστικιστική ποιητική ιεροτελεστία. Μύθοι και τελετές αναπαρίστανται σε μία καινοφανή ραψωδική προσέγγιση στο πλαίσιο της αναζήτησης της Αλήθειας.

Οι συνθέσεις της δομούνται πάνω σε έναν ιδιαίτερο λυρισμό, άλλοτε εμφανή και πλούσιο κι άλλες φορές σε λανθάνουσα μορφή. Η έκφρασή της ενίοτε ελεγειακή, μερικές φορές σε πρόζα, διακρίνεται από μία λιτότητα φιλοσοφικής αποφθεγματικότητας. Κυρίαρχα είναι τα ρήματα και τα ουσιαστικά, οι βασικές μονάδες της ελληνικής γλώσσας που δύνανται να διατυπώσουν πλήρη νοήματα χωρίς τον εξωραϊσμό με επιθετικούς προσδιορισμούς (συχνά αρκεί ένας ετερόπτωτος προσδιορισμός). Την ίδια στιγμή το πλούσιο θρησκειολογικό υλικό μεταβάλλεται σε ωδή. Παγκόσμιες θεότητες και τελετουργικές τυπικότητες συνδέονται στο πύρινο πέρασμα της ποίησης.

*Η βιβλιοπαρουσίαση δημοσιεύτηκε στο βιβλιοφιλικό site tovivlio.net (24-3-2015).

27 Μαρ 2015

Η ποίηση έχει τις ρίζες της στην ανθρώπινη ανάσα - Tα πέντε Φ


Καθώς
μαζί τα πίναμε
και τρώγαμε,
φωνάζαμε, γελούσαμε, μυρίζαμε,
για έγνοιες μιλούσαμε

και ο αγέρας του σπιτιού
ήταν από αλλού,
μιας άλλης εποχής
σε εμάς αγαπητής.

Μα και στιχάκια βγάζαμε,
αστεία σκαρφιστήκαμε,
την πλάκα μας την κάναμε,
για πες, το ξανακάνουμε

*Το ποίημα του Νέστορα Πουλάκου δημοσιεύτηκε στην εβδομαδιαία εφημερίδα ΣΤΟ ΚΑΡΦΙ (21-3-2015).

26 Μαρ 2015

Μα τι χρειάζεται η ποίηση;


Του Νέστορα Πουλάκου

Η ποίηση δεν γνωρίζει χαλεπούς καιρούς και δυσκολίες –το αντίθετο μάλιστα. Αποδεδειγμένα και ιστορικά η καλή ποίηση γράφτηκε στα «σκληρά» χρόνια της αστάθειας, της πείνας, της πολιτικής «ανωμαλίας» και των κακώς κειμένων στην κοινωνία ευρύτερα. Στους «εύκολους» καιρούς τα, όχι απαραιτήτως προς αποφυγή, στιχάκια για τον έρωτα και τις καλοκαιρινές ακρογιαλιές ευδοκίμησαν, αναδεικνύοντας όχι μόνο τη διάθεση του ποιητή αλλά και την αλλαγή πλεύσης μιας κοινωνίας ολόκληρης.

Οφείλουμε όλοι όσοι ασχολούμαστε με την ποίηση, από όποιο μετερίζι κι αν στεκόμαστε, να τη στηρίζουμε με ότι μέσα διαθέτουμε. Εν προκειμένω το περιοδικό, το ραδιόφωνο και οι εκδόσεις μας είναι προσηλωμένα σε αυτόν τον στόχο και έχουν βάλει σκοπό να φιλοξενούν ποιητές και να δημοσιεύουν ποίηση μακριά από ελιτισμούς, ομαδούλες, παρέες και εστέτ συμπεριφορές. Καθότι, όταν θέλουμε να μιλάμε ειδικά για «ποίηση σε χαλεπούς καιρούς», όλα αυτά τα «κακά και ελληνικά» θα πρέπει να τα «σκοτώνουμε» επί τόπου.

*Το κείμενο δημοσιεύτηκε στο site της εβδομαδιαίας free press AΤΗΕΝS VOICE (21-3-2015).

23 Μαρ 2015

Το αλάτι της γης, το μεγαλείο (;) του ανθρώπου


Του Νέστορα Πουλάκου*

Στην ιστορία του κινηματογράφου, ελάχιστα είναι τα ντοκιμαντέρ που έχουν τη δική τους ξεχωριστή θέση σε αυτήν, έχουν γεμίσει αίθουσες και χαράχτηκαν στη μνήμη των σινεφίλ. Σίγουρα ένα απ’ αυτά είναι το Αλάτι της γης των Βιμ Βέντερς και Τζουλιάνο Ριμπέιρο Σαλγκάντο, που παίζεται αυτή την περίοδο στις κινηματογραφικές αίθουσες.

Υποψήφιο για Όσκαρ, βραβευμένο στο Φεστιβάλ Καννών αλλά και στα γαλλικά «Όσκαρ», τα βραβεία Σεζάρ, το Αλάτι της γης δεν συγκλονίζει τόσο για τη φιλοτέχνηση του πορτραίτου καθώς και για το μεγαλείο και τη σπουδαιότητα ενός εκ των κορυφαίων φωτογράφων παγκοσμίως, του Βραζιλιάνου Σεμπαστιάο Σαλγκάντο, όσο για τις ανθρώπινες και γήινες εικόνες που απλώνονται στα μάτια μας.

Ο Σαλγκάντο χαρακτηρίστηκε ως κοινωνικός ανθρωπολόγος-φωτογράφος, καθώς έφερε μες στα σπίτια του δυτικού κόσμου τις εικόνες της ανθρωπιστικής κρίσης, που συντελούταν και μάστιζε την Αφρική από τα μέσα της δεκαετίας του 1980 έως και τουλάχιστον της αρχές του νέου αιώνα, οπότε αποφάσισε να σταματήσει μπρος σε αυτή την ανθρώπινη κτηνωδία-τραγωδία.

Προηγουμένως, είχε ξεκινήσει φωτογραφίζοντας την άγνωστη Λατινική Αμερική -άγνωστη ακόμη και για τον ίδιο, καθώς είχε αυτοεξοριστεί από την πατρίδα του και ζούσε στο Παρίσι από το 1969, λόγω της εκεί χούντας- σε όλον τον δυτικό κόσμο, συνθέτοντας την πρώτη έκθεση/βιβλίο του «Οι άλλες Αμερικές».

Όμως η ανθρωπιστική κρίση στη δεκαετία του 1980 στην Αφρική και τα εκατομμύρια κύματα προσφύγων στη δεκαετία του 1990 εξαιτίας των πολέμων, τόσο στην Αφρική όσο και στην Ευρώπη (Γιουγκοσλαβία), τον έκαναν παγκοσμίως δημοφιλή. Οι μεγαλύτερες εφημερίδες συνεργάστηκαν μαζί του και τόσο οι Γιατροί Χωρίς σύνορα όσο και ο ΟΗΕ τον συνόδευαν σε αυτά τα ταξίδια του.

Ενδιάμεσα, είχε καταγράψει τους ανθρώπους που σήκωσαν το βάρος αυτού του κόσμου και αποτελούν ένα σημαντικό μέρος από το «αλάτι της γης», δηλαδή την ανθρωπότητα, στην έκθεση/βιβλίο του «Εργάτες». Καθώς και την περιβόητη οικολογική καταστροφή στο Κουβέιτ, εξαιτίας των εμπρησμών στις πετρελαιοπηγές της χώρας από τον Σαντάμ Χουσεΐν, στον πόλεμο του 1991, υπό τον τίτλο «Κουβέιτ» (η φωτογραφία του κειμένου).

Με το τέλος του πρότζεκτ «Έξοδοι» -για τους πρόσφυγες της δεκαετίας του 1990- ο Σαλγκάντο αποστράφηκε τον άνθρωπο και τις πολιτικές του και επέστρεψε στο αγρόκτημα του στην Βραζιλία. Εκεί αφοσιώθηκε στη φύση, αναδάσωσε μαζί με τη γυναίκα του ένα ολόκληρο βουνό κάνοντας έναν αξιοθαύμαστο σήμερα εθνικό δρυμό και πραγματοποίησε στροφή 360 μοιρών στην φωτογραφική καριέρα του, απαθανατίζοντας το μεγαλείο της φύσης και της πανίδας απ’ άκρη σ’ άκρη του κόσμου.

Στη διάρκεια του -σχεδόν- δίωρου ντοκιμαντέρ, οι φωτογραφίες του Σαλγκάντο και η επιτυχημένη αφήγησης, πρωτίστως από τον ίδιο, πάνω σε αυτές, αφήνουν με το στόμα ανοιχτό. Η φωτογραφική τέχνη ενώνεται με την κινηματογραφική τέχνη συνθέτοντας μια συναρπαστική εμπειρία επί της οθόνης.

Ο Γερμανός σκηνοθέτης Βιμ Βέντερς, στα 70 του χρόνια, καταφέρνει να νικήσει τον ναρκισσισμό που ελλοχεύει πάντα σε έναν μεγάλο σκηνοθέτη όταν γυρίζει ντοκιμαντέρ. Έτσι προσφέρει ένα ακόμη εξαιρετικό ντοκιμαντέρ, μετά από αυτό για τη μουσική (Buena vista social club) και τον χορό (Πίνα Μπάους). Το μόνο σίγουρο είναι ότι πολύ δύσκολα πλέον ο σκηνοθέτης πολλών και σημαντικών ταινιών, όπως Τα φτερά του έρωτα, Παρίσι Τέξας κ.ά. θα ξαναβρεί την έμπνευση για ταινία μυθοπλασίας.

*To κείμενο δημοσιεύτηκε στο site της εβδομαδιαίας εφημερίδα ΣΤΟ ΚΑΡΦΙ (26-3-2015).

Η μεταμοντέρνα ανάπλαση της αρχαιότητας στην ποίηση της Δημητριάδου


Toυ Δήμου Χλωπτσιούδη

Η αρχαιοελληνική παράδοση πάντοτε αποτελούσε πηγή έμπνευσης. Οι μύθοι προσφέρουν στην ποίηση μία ανεξάντλητη αποθήκη υλικού. Λειτουργούν συμβολικά και διατηρούν τη μοναδική ιδιότητα της άμεσης πρόσληψης από τον αναγνώστη, καθώς διαθέτουν ένα ιδιότυπο περιεκτικό νοηματικό περιεχόμενο που λειτουργεί ως αντικειμενική και πανανθρώπινη αναφορά. Την ίδια στιγμή έχουν και ένα ισχυρό συναισθηματικό φορτίο, λόγω ακριβώς τους συμβολισμού τους.

Σε ένα τέτοιο πλαίσιο κινείται και η μόλις εκδοθείσα ποιητική συλλογή της Ανδρονίκης Δημητριάδου "Πέτρα και Ευαγγέλιο" (Vakxikon.gr, 2015). Μολονότι η ποιήτρια κινείται επί έτη στο χώρο της ποίησης με μεταφράσεις παρακολουθώντας τη σύγχρονη ποιητική παραγωγή, τούτη είναι η πρώτη της συλλογή.

Ο τίτλος της συλλογής συνδέει το αιώνιο με την ελπίδα. Η πέτρα ως σύμβολο του χρόνου αποτελεί τον τιτλικό σύνδεσμο της ποιητικής ανάπλασης της αρχαιότητας με την ελπίδα της χαρμόσυνης αγγελίας. Από μία άλλη οπτική η "πέτρα" είναι το σκληρό αντικείμενο ως υπαρξιακός συμβολισμός του τέλους σε αντίθεση προς το ρευστό κόσμο, ενώ το "ευαγγέλιο" η άυλη σύνδεση του θνητού κόσμου με την ελπίδα και το μέλλον, η συνέχεια από κάτι που φεύγει και αλλάζει.

Η συλλογή κινείται στο πλαίσιο των υπαρξιακών προβληματισμών από το μοιραίο και τη μοναξιά μέχρι τη σκοτεινιά των καιρών μας. Η δημιουργός προβληματίζεται για το θάνατο, την αδυναμία, τη διάλυση και τη μοναξιά. Δεν ηθικολογεί. Αναζητά την κάθαρση και την ελπίδα. Η τρυφερότητα δένεται με την απαισιοδοξία, η αγωνία με το βουβό θρήνο. Με ποιητικές ταχυδακτυλουργίες μαγεύει τον αναγνώστη συνδέοντας την αρχαία παράδοση με τις σύγχρονες ατομικές και κοινωνικές εμπειρίες (χωρίς να μπορούμε να χαρακτηρίσουμε την ποιητική της ως κοινωνική). Ακροβατεί με μυθικά και θρησκευτικά σύμβολα (Περσεφόνη, Ελένη, Μαρία, Κασσάνδρα, Σταυρός, ο Ελαιώνας, η κόλαση κλπ).

Στη νεοελληνική ποίηση κατά ένα επαναλαμβανόμενο πρότυπο ανακυκλώνεται η κλασσική μυθολογία. Δεν είναι λίγοι οι δημιουργοί που εμπνέονται από αρχαίους μύθους. Πρόκειται για έναν ιδιότυπο διάλογο του σύγχρονου κόσμου με τον αρχαίο πολιτισμό που ξεκινά ήδη από την Αναγέννηση. Όπως σημειώνει και ο Σεφέρης καθώς «ο μύθος είναι κοινή αίσθηση, ο ποιητής έχει στη διάθεσή του ένα φορέα ζωντανό, μια συναισθηματική ατμόσφαιρα έτοιμη, όπου μπορούσε να κινηθεί ελεύθερα για να πλησιάσει τους γύρω του ανθρώπους· όπου μπορούσε ο ίδιος να διατυπωθεί. Μια λέξη μπορεί να ξυπνήσει στις ψυχές έναν ολόκληρο κόσμο φόβου ή ελπίδας». Οι αρχαίοι μύθοι (γνωστοί ή άγνωστοι στο ευρύ κοινό) αποτελούν μια ανεξάντλητη ύλη καθώς μετασχηματίζονται ποιητικά και αποκτούν νέους συμβολισμούς στο εκάστοτε παρόν.

Στην περίπτωση όμως  της Ανδρονίκης Δημητριάδου, η αρχαιότητα δεν υιοθετείται ως μία πινακοθήκη ανθρώπων και λέξεων, αλλά ως ένα βασικό σημείο αναφοράς μετατόπισης του χρονικού πεδίου στη μεταμοντέρνα τέχνη. Και τούτο δε γίνεται με έναν επιφανειακό τρόπο ούτε απλά η αρχαιοελληνική παράδοση λειτουργεί ως έμπνευση ή ως ένας ακόμα συμβολισμός.

Οι ποιητικές δημιουργίες της Δημητριάδου δεν αποτελούν απλά μία αναφορά στο "ένδοξο παρελθόν" (με την εθνικιστική χροιά). Είναι το θεμέλιο πάνω στο οποίο οικοδομείται η ποιητική της. Δεν εκμεταλλεύεται απλά μύθους. Η αρχαιότητα αναστηλώνεται ως δομικό στοιχείο της ποιητικής συλλογής και αναπλάθεται μέσα από τη σύγχρονη γλώσσα της ποιήτριας στο νεοελληνικό παρόν. Στην ουσία η Δημητριάδου επανεισάγει ποιητικά όλο τον αρχαίο κόσμο, από τις τελετές, τις τοπογραφίες μέχρι και τις λαϊκές αντιλήψεις.

Ο αρχαίος κόσμος αποκτά έναν μετωνυμικό χαρακτήρα, καθώς συμπλέκεται εικονοπλαστικά με το απαισιόδοξο παρόν. Η μεταμοντέρνα επαναδιαπραγμάτευση της αρχαιότητας στην ποιητική της Δημητριάδου έρχεται σε αντίθεση με το ηρωικό πρότυπο που καλλιέργησαν οι ποιητές του Κ΄ αιώνα. Συνδέεται άμεσα με υπαρξιακές αναζητήσεις, το θάνατο, τη μελαγχολία του χαμού και της μοναξιάς.

Ο στίχος διατηρεί όλο το γλωσσικό και εικονοπλαστικό πλούτο της μεταμοντέρνας ποιητικής. Στίχοι ελεύθεροι, κοφτοί και σύντομοι, όπως ακριβώς και οι εικόνες. Άλλωστε, ο ελεύθερος στίχος δεν καθιστά τον ποιητή ελεύθερο. Η ελευθεροστιχία ήταν μια επανάσταση απέναντι στην "πεθαμένη" φόρμα φέρνοντας στην επιφάνεια τη μουσικότητα στην εσωτερική δομή. Έδωσε έμφαση στο πραγματικό νόημα των λέξεων βάσει του βαθύτερου συναισθηματικού φορτίου τους. Ο ελεύθερος στίχος ανέδειξε το συναισθηματικό και νοηματικό πλούτο της γλώσσας, αδιαφορώντας για την επιφανειακή αρμονία. Υποχρεώνει τον ποιητή να τιθασεύσει το λόγο μέσα από το λυρισμό των λέξεων ή την δόμηση της εικόνας που μεταφέρει το μήνυμά του συναισθηματικά.

Ο λεξιλογικός πλούτος των συνθέσεων της ποιήτριας αιχμαλωτίζει το συναίσθημα του αναγνώστη. Λέξεις με ιδιαίτερο φορτίο που προκαλούν τις αισθήσεις, τη λογική, που διεγείρει όχι μόνο το συναίσθημα μα και -έμμεσα- το στοχασμό. Άλλωστε, η ποίηση πάντα στοχάζεται.
Η Ανδρονίκη Δημητριάδου εγκαταλείπει την παράδοση μεταχείρισης της αρχαιότητας ως ποιητικό συμβολισμό. Μεταπλάθει με τη βεβαιότητα του καλλιτέχνη την αρχαία παράδοση και οικοδομεί το υπαρξιακό πλαίσιο ενός καταρρέοντος κόσμου. Το «Πέτρα και Ευαγγέλιο» εκφράζει μια νέα αντίληψη ποιητικού διαλόγου των σύγχρονων -ατέρμονων- υπαρξιακών αναζητήσεων με την αρχαία κληρονομιά. Αποφεύγει το βερμπαλισμό με τη μιμητική αρχαιολάγνα εισροή όρων στις συνθέσεις της. Δημιουργεί μία υπαρξιακή γέφυρα μεταξύ παρελθόντος και παρόντος.

*Το κείμενο δημοσιεύτηκε στο βιβλιοφιλικό portal www.tovivlio.net (17/3/2015).

20 Μαρ 2015

Οι «χειρώνακτες» της αισθητικής


Του Νίκου Βατόπουλου

Η «όμορφη» τυπογραφία... πόσο εκτός εποχής ακούγεται και πόσο ενθαρρυντικό να παρατηρείς ότι αυξάνονται οι θεράποντές της. Οι περισσότεροι είναι νέοι άνθρωποι, και έρχονται να συνεχίσουν τη γραμμή μιας παράδοσης που πηγαίνει πίσω στη «Στιγμή» και στην «Αγρα» και στο «Ροδακιό» και περνάει από την «Κίχλη» (που είναι η πιο ελπιδοφόρα παρουσία των τελευταίων ετών) και εκβάλλει σε έναν νέο εκδοτικό χάρτη.

Είναι, ίσως, η συρρίκνωση και η αβεβαιότητα της αγοράς, που απελευθερώνει λίγο χώρο σε ρομαντικά όνειρα νέων ανθρώπων. Τους βλέπω ως χειρώνακτες μονοτυπίας και χαρακτικής, θιασώτες μιας βαθιάς βιβλιοφιλικής κουλτούρας, που μαζί με τις νέες φωνές που φέρνουν στο προσκήνιο, καλλιεργούν τη φετιχιστική προσήλωση στο βιβλίο ως αντικείμενο, ως υλικό αποτύπωμα μιας μακράς, χαοτικά μακρινής αλλά τελεσίδικα δυναστικής σχέσης με την κουλτούρα του χαρτιού.

Αν ήταν μία ή δύο περιπτώσεις, θα τις χαρακτήριζα δονκιχωτικές εξαιρέσεις, αλλά είναι αρκετές, και το δίχως άλλο παραλείπω κάποιους. «Στα βιβλία τους θα επιστρέφω πάντα», μου λέει ο Σωτήρης Φασούλας, ιδρυτής των εκδόσεων «Περισπωμένη», αναφερόμενος στον Αιμίλιο Καλιακάτσο («Στιγμή»), στον Νικόλαο Βοζίκη («Διάττων»), στην οικογένεια Μπαλή (ατελιέ «Ανάγραμμα») και στη συνεργασία της με την «Αγρα», στον Γιάννη Χαραλάμπους (Atelier Fluxus Virus) και στη δουλειά του στο «Ροδακιό». Υπάρχει κληρονομημένη μία αισθητική κουλτούρα.

Σήμερα, ο χάρτης των νεότερων εκδοτών, που διατηρούν με αγώνα την αυτοτέλειά τους αλλά και την ελευθερία τους, περηφανεύεται και για τα μικρά βιβλιοπωλεία, όπως το «Βακχικόν» που στεγάζεται σε μία από τις ωραίες, μεσοπολεμικές πολυκατοικίες της Αθήνας (Ασκληπιού 17) και το «Κουκούτσι» στην οδό Διδότου 18 που απηχεί το ιδιαίτερο αισθητικό και πνευματικό στίγμα του ποιητή Βασίλη Ζηλάκου. «Στον χώρο που δημιουργήσαμε με πολλή αγάπη, επί της οδού Διδότου, στεγάζονται πλέον οι εκδόσεις Κουκούτσι που ιδρύθηκαν τον Ιούνιο του 2009 με ειδίκευση στην ποίηση. Παράλληλα, στον ίδιο χώρο, λειτουργεί βιβλιοπωλείο που προωθεί τίτλους της επιλογής μας και μέσα από το οποίο φιλοδοξούμε να προβάλλουμε έργα φωτογραφίας και ζωγραφικής», λέει ο Βασίλης Ζηλάκος.

«To Bιβλιοπωλείο του Βακχικόν και οι ομώνυμες εκδόσεις», λέει ο Νέστορας Πουλάκος, «είναι απότοκα μιας γενιάς που επιβαλλόταν να δημιουργήσει μέσα από τις στάχτες της κρίσης αξιόλογα και ουσιαστικά πράγματα. Στον νέο χώρο της οδού Ασκληπιού επιχειρούν να “παντρέψουν” την αναλογική με την ψηφιακή ανάγνωση του βιβλίου. Οι εκδόσεις Vakxikon.gr φτιάχνουν όλα τα βιβλία τους σε e-book από το 2011, χωρίς ποτέ να λησμονούν τη θεσπέσια μυρωδιά του τυπωμένου χαρτιού».

Αλλωστε, αυτή η αγάπη που τείνει να είναι μονομανία έχει ρίζες στις προσωπικές διαδρομές όλων των εκδοτών, όπως και στην περίπτωση του ποιητή Δημήτρη Αγγελή. Εκδίδει το περιοδικό «Φρέαρ» που κατόρθωσε, πράγμα εξαιρετικά δύσκολο, να ξεχωρίσει ως νέα λογοτεχνική, περιοδική έκδοση. Το «Φρέαρ» αφουγκράζεται νέες φωνές, συστήνει ξενόγλωσση ποίηση και καλλιεργεί ένα θερμοκήπιο αισθητικής.

Ιδιαίτερο στίγμα αφήνουν και οι νέες εκδόσεις «Αντίποδες», που έχουν κυκλοφορήσει ανάμεσα σε άλλους τίτλους και το «Γκιακ» του Δημοσθένη Παπαμάρκου. Ξεκίνησαν τον Δεκέμβριο του 2014 από δυο φίλους, τον Κώστα Σπαθαράκη και τον Θοδωρή Δρίτσα, μεταφραστές και επιμελητές επί αρκετά χρόνια. «Μας ενδιαφέρουν ιδίως τα βιβλία που κατά κάποιο τρόπο εντάσσονται σε μια δημόσια συζήτηση ή ακόμα καλύτερα την προκαλούν, που απευθύνονται δηλαδή στον δημόσιο χώρο και όχι μόνο στους ειδήμονες της λογοτεχνίας ή της θεωρίας», λένε για τους «Αντίποδες» ο Κώστας Σπαθαράκης και ο Θοδωρής Δρίτσας. «Τα βιβλία μας εντάσσονται σε μία ενιαία σειρά με σταθερό χαρακτήρα, σε ό,τι αφορά την αισθητική και την τυπογραφία αλλά και τα κριτήρια επιλογής τους».

Η όμορφη τυπογραφία και η μονοκαλλιέργεια της αισθητικής του χάρτου ορίζει ένα περιβάλλον. «Εμείς το μόνο που θέλουμε είναι να συνεχίσουμε να πατάμε πάνω στα ίδια χνάρια - του βάθους και της όμορφης τυπογραφίας», λέει ο Βασίλης Ζηλάκος. «Αλλωστε, καθώς στεγαζόμαστε στον δρόμο του μεγάλου φιλέλληνα τυπογράφου και εκδότη Firmin Didot (1790-1876), δεν θα ήταν δυνατό να έχουμε άλλο στόχο πέρα από αυτόν».

Στην «Περισπωμένη», ο Σωτήρης Φασούλας χρησιμοποιεί ψηφιοποιημένα τα «Απλά», «την ωραιότερη ίσως και πιο κλασική γραμματοσειρά της παραδοσιακής μονοτυπίας», όπως λέει, και συνεχίζει εξομολογητικά: «Ανέκαθεν αγαπούσα την κλασική τυπογραφία, την καλλιγραφία, την αφή των χαρτιών, τα παλιά βιβλία με τα χαρακτικά και τις εικονογραφήσεις, προϊόν συχνά καλλιτεχνικής χειροτεχνίας. Ο στόχος είναι το τελικό αποτέλεσμα να παραπέμπει σε μια ψηφιακή τυπογραφία εφάμιλλης ποιότητας με τη μονοτυπία.

*Το κείμενο δημοσιεύτηκε στην Σαββατιάτικη Καθημερινή (14/3/2015).

19 Μαρ 2015

Closer, ερωτικό κουαρτέτο στα άκρα


Του Νέστορα Πουλάκου

Τα ανοιξιάτικα παρασκευοσαββατοκύριακα στο θέατρο 104, στο Γκάζι, αποπνέουν έναν αμερικανικό αστικό αέρα όπου ο ερωτισμός, ο κυνισμός, ο συναισθηματισμός και ο τρυφερός πόθος εναλλάσσονται ώστε να δομήσουν και να αποδημήσουν ταυτόχρονα τις ανθρώπινες σχέσεις.

Ο Πάτρικ Μάρμπερ μπορεί να έγραψε το Closer λίγο πριν το 2000, τότε που το έντονο lifestyle, ο αδηφάγος καπιταλισμός των μεγαλουπόλεων και η βαθιά επιρροή του διαδικτύου λειτουργούσαν καταλυτικά στις ερωτικές σχέσεις των δύο φύλων, όμως εξακολουθούν όλα αυτά να προβληματίζουν και να κυριαρχούν, ακόμη και στις περιόδους της κρίσης των αξιών, στις μέρες μας.

Ουσιαστικά ο θεατρικός φακός επικεντρώνεται σε 2 «ζευγάρια» που επιμένουν να αναζητούν τα εσωτερικά πατήματα τους. Ο «σκληρός» δερματολόγος που δεν διστάζει να συνουσιαστεί για να πάρει εκδίκηση, μπορεί την ίδια στιγμή να «ψαρεύει» κορίτσια στον κυβερνοχώρο, να ερωτεύεται παράφορα τη γυναίκα του, να πηγαίνει με πόρνες και να λοξοκοιτάζει «μικρές» στο νοσοκομείο που εργάζεται.

Από την άλλη μεριά, ο ευαίσθητος συγγραφέας και δημοσιογράφος νεκρολογιών σε εφημερίδες, αγωνιά να κατακτήσει τον απόλυτο έρωτα αλλά πάντα με τον λάθος τρόπο, στη λάθος στιγμή, με την πιο ακατάλληλη σύντροφο. Συνήθως στο τέλος βγαίνει χαμένος.
 
Οι δύο γυναίκες στην υπόθεση είναι από τη μια μεριά, η γοητευτική φωτογράφος που προσπαθεί να «σκοτώσει» τη βαθιά ριζωμένη κατάθλιψή της εναλλάσσοντας τα συναισθήματά της με μια… καθόλου γοητευτική ταχύτητα. Κι αφετέρου η ενζενί στριπτιζέζ, όπου τα παιδικά της τραύματα και η ανίκητη αστάθεια του χαρακτήρα της προκαλούν διπολικές διαταραχές και αλλαγές στην ίδια της την ταυτότητα.

Αυτό λοιπόν το κουαρτέτο μιας πόλης που «καταπίνει» τους κατοίκους της με τους φρενήρεις ρυθμούς και τις αλαζονικές «απαιτήσεις» αποτυπώνει ανάγλυφα όλα αυτά τα εσωτερικά αδιέξοδα, μα και τους πειραματισμούς των σύγχρονων και μοναχικών 30άρηδων-40άρηδων.

Τους χαρακτήρες που στην ομώνυμη ταινία του 2004, σε σκηνοθεσία Μάικ Νίκολς, υποδύθηκαν οι Κλάιβ Όουεν, Τζουντ Λο, Νάταλι Πόρτμαν και Τζούλια Ρόμπερτς, βλέπουμε σήμερα τους νέους και ταλαντούχους ηθοποιούς Αργύρη Θανάσουλα, Γιάννη Λασπιά, Δάφνη Μανούσου και Ιωάννα Σταυροπούλου της θεατρικής ομάδας Square.

Η παραγωγή της παράστασης, που θα παίζεται μέχρι τα τέλη Μαΐου, είναι της ομάδας Square Theatre Company και η σκηνοθεσία ανήκει στον Ιωσήφ Βαρδάκη, ενώ τη μετάφραση είχε κάνει στο πρώτο ανέβασμα του έργου στην Ελλάδα, ο Θωμάς Μοσχόπουλος.

Να σημειώσουμε εδώ ότι το έργο έχει ανέβει και παλιότερα στο ελληνικό θέατρο, αρχικά σε σκηνοθεσία του Θωμά Μοσχόπουλου, και στη συνέχεια του Σταμάτη Φασουλή και του Γιώργου Κιμούλη.

*To κείμενο δημοσιεύτηκε στο site της εβδομαδιαίας εφημερίδας ΣΤΟ ΚΑΡΦΙ (17/3/2015).

18 Μαρ 2015

Pass2Day | Active Member... ΤΕΛΟΣ... | #122



Pass2Day. O Διονύσης Κούτρας επιμελείται τη μουσική στήλη του vakxikon.blogspot.gr. Kάθε Τετάρτη στο blog γράφει για μουσική. Και το ίδιο βράδυ στο Vakxikon Radio, 10-12, παίζει μουσική και μιλάει γι' αυτήν. 
Eπιμέλεια: Διονύσης Κούτρας



23 χρόνια έχουν περάσει από την ίδρυση των Active Member και δυστυχώς για όλους μας έφτασε το τέλος τους. Το ελληνικό low bap χάνει τον καλύτερο εκπρόσωπό τoυ καθώς τα μέλη τους, οι B.D. Foxmoor και Sadahzinia, αποφάσιασαν να ακολουθήσουν σόλο καριέρα. O Μιχάλης Μυτακίδης- B.D. Foxmoor, o οποίος είναι η ψυχή και το πνεύμα της μπάντας και η Sadahzinia - Γιολάντα Τσιαμπόκαλου, κατάφεραν να ξεσηκώσουν πλήθος κόσμου με την μουσική αλλά κυρίως με τους στίχους τους. Πάντα επίκαιροι και προφητικοί, με την ιδεολογία τους να μην την έχουν απαρνηθεί ποτέ, αλλά και τους θαυμαστές τους να τους ακολουθούν όλα αυτά τα χρόνια, κατάφεραν να γεμίσουν θλίψη όλους εμάς, αφήνοντας ένα πολύ μεγάλο κενό στον χώρο της μουσικής. To τέλος είναι η μαγεία όμως, λέει το συγκρότημα:

Όλα τα ωραία κι αυτά κάποτε τελειώνουν
μπαίνουν στην μνήμη μας κι εκεί για πάντα στοιχειώνουν.
Είναι παράξενη η ζωή και γλυκιά ιστορία
είναι ένα δώρο ή μια βαριά τιμωρία
είν' η αρχή της μια καλή ευκαιρία,
όμως το τέλος είν' η μαγεία.

Η ανακοίνωση τους στην σελίδα τους στο facebook:

Πάντα ήλπιζα ότι αυτή η στιγμή θα μας έβρισκε στα καλύτερα μας κι ευτυχώς έτσι κι έγινε. Ο "φύλακας άγγελος" που έχουμε τραγουδήσει τόσες φορές μαζί σας, μάς είχε στο νου του ακόμα μια φορά.

Σήμερα λοιπόν έφτασε η στιγμή να σας ανακοινώσουμε ότι το μεγαλύτερο κεφάλαιο στη ζωή μας, οι active member, έφτασε κοντά στο τέλος του.

Όπως είχαμε πει πολλά χρόνια πριν "θα τελειώσουμε όταν γουστάρουμε εμείς, μπράβο της παρακμής". Ο μαγικός κύκλος αυτής της σπουδαίας ιστορίας έφτασε στον επίλογο της. Μας έχουν μείνει 235 μέρες ακόμα για να τακτοποιήσουμε τις εκκρεμότητες μας που είναι οι εξής:

1. Ένας τελευταίος κύκλος συναυλιών που αρχίζει από την Αθήνα στις 4/4 και θα ολοκληρωθεί στις 7/11 πάλι στην Αθήνα. Μέχρι τότε θα προσπαθήσουμε να περάσουμε από κάθε μέρος που κουβαλάμε όμορφες μνήμες και
2. Έναν τελευταίο δίσκο, σε μια έκδοση ανάλογη της περίστασης.

Περισσότερες πληροφορίες από 5/4.

Μετά λοιπόν από τις 7/11 ο B.D. Foxmoor και η Sadahzinia θα στρέψουν τη προσοχή τους στα προσωπικά τους project και σε άλλα δημιουργικά πράγματα. Μέσα στις επόμενες μέρες θα υπάρξει αναλυτική ενημέρωση.

Περάσαμε μαζί 23 πανέμορφα και δημιουργικά χρόνια και σας ευχαριστούμε πολύ γι' αυτό. Κρατείστε ότι "το τέλος είναι η μαγεία". Έχουμε μέρες ακόμα για να γράψουμε μαζί τον κατάλληλο επίλογο.

 

12 Μαρ 2015

Ποιος ήταν ποιος (εκδόσεις Vakxikon.gr 2014)


Του Νέστορα Πουλάκου

Με έναν… αιώνα καθυστέρηση ήρθε στη χώρα μας το πιο δημοφιλές και χιουμοριστικό βιογραφικό λεξικό επιφανών και επίδοξων διασημοτήτων: «Ποιος ήταν ποιος» ο τίτλος του και ο συγγραφέας του, ή αλλιώς επιμελητής του σύμφωνα με τον ίδιο, αποφάσισε να αποδομήσει από τον Ιησού έως τον Μωυσή και από τον Ναπολέοντα έως τον Τσώρτσιλ. Ο Ίργουιν Λ. Γκόρντον, δημοσιογράφος και ρεπόρτερ των Times του Λονδίνου, με έξαλλη διάθεση και έντονο φλεγματικό χιούμορ σύνθεσε ένα καταπληκτικό μωσαϊκό προσωπικοτήτων, περνώντας τους όλους από κόσκινο: Ο Όμηρος άρχισε τη λογοτεχνική του σταδιοδρομία από τους αθηναϊκούς Times. Ο Μωυσής έκλεισε τα ιουδαϊκά χασάπικα και έγινε ηγέτης του Γκέτο. Ο Μωάμεθ ανακάλυψε το χαρέμι και στον ελεύθερο χρόνο του πήγαινε στο βουνό. Και αν όλα αυτά είναι γνωστά, ο Ίργουιν Λ. Γκόρντον αποκαλύπτει ποια μοδίστρα ίδρυσε την Εκκλησιαστική Εταιρεία Κουτσομπολιού και ποιος Άγιος θα ζει για πάντα στα λαρύγγια των συμπατριωτών του∙ θυμάται με λαχτάρα την χορευτριούλα Φλόρα και αποδίδει τις δέουσες τιμές στην κακοποιημένη πεθερά του. O συγγραφέας μας και μεγάλος προβοκάτορας (ευτυχώς που δεν ζει δε στην φασιστική εποχή του ISIS και των τζιχαντιστών) παίρνοντας τη σκυτάλη από το ιδιοφυές χιούμορ του Όσκαρ Ουάιλντ και τη φαρμακερή παραδοξολογία του Άμπροουζ Μπηρς, παραθέτει εκατοντάδες λήμματα όσων έγιναν -ή προσπάθησαν να γίνουν- διάσημοι επιβεβαιώνοντας πως στην ανθρώπινη Ιστορία καμιά φορά… συμβαίνουν και λάθη. Απολαυστικό είναι και το βιογραφικό που ο ίδιος παραθέτει στην πρώτη έκδοση, του 1914 παρακαλώ, που εκδόθηκε από τον David McKay, στη Φιλαδέλφεια των Η.Π.Α.: Ο Ίργουιν Λ. Γκόρντον [1887-1954] είναι ο επιμελητής της ανά χείρας έκδοσης. Πιθανότατα, ο μεγαλύτερος συγγραφέας που γεννήθηκε ποτέ. Πέρασε τα πρώιμα παιδικά του χρόνια ως νήπιο. Στα δεκατέσσερα του, άρχισε να ξυρίζεται και να φοράει μακριά παντελόνια. Στα είκοσι ένα του θεωρήθηκε ενήλικος. Παιδί ακόμη, άρχισε να γράφει. Ο γραφικός του χαρακτήρας ήταν τόσο άθλιος, ώστε στράφηκε στη γραφομηχανή. Επιμελήθηκε το παρόν βιβλίο με την ελπίδα να το αγοράσει κάποιος. Και πράγματι, το αγόρασε. Το 1915, έδωσε στη δημοσιότητα «Το ημερολόγιο της Κιβωτού» του Νώε και το 1917 εξέδωσε το μυθιστόρημα «Τι θέλει ο Αλλάχ: Ειδύλλιο του πορφυρού ηλιοβασιλέματος». Όραμα: ο ίδιος το θεωρούσε προσωπικό δεδομένο και δεν το αποκάλυψε ποτέ. Χόμπι: αναζήτηση εκδότη. Τόπος διαμονής: Παρίσι -όταν κι εφόσον το άντεχε η τσέπη του. Τον υπόλοιπο καιρό, σε κάποιο αναθεματισμένο γραφείο εφημερίδας. Αυτό το ξεκαρδιστικό βιβλίο με το χαρακτηριστικό κόκκινο εξώφυλλο, όπου διαγράφεται η μορφή του Ρούζβελτ –άλλη μια «προσωπικότητα» που διακωμωδείται από τον Γκόρντον- μεταφράστηκε από τον συγγραφέα και μεταφραστή, καθώς και δημοσιογράφο στην Κύπρο Μιχάλη Παπαντωνόπουλο. Κυκλοφορεί από τις εκδόσεις Vakxikon.gr στην τιμή των 12 ευρώ.

11 Μαρ 2015

Pass2Day | 2.000.000,000 ευρώ για μια κιθάρα | #121

Pass2Day. O Διονύσης Κούτρας επιμελείται τη μουσική στήλη του vakxikon.blogspot.gr. Kάθε Τετάρτη στο blog γράφει για μουσική. Και το ίδιο βράδυ στο Vakxikon Radio, 10-12, παίζει μουσική και μιλάει γι' αυτήν. 
 
Eπιμέλεια: Διονύσης Κούτρας


Έχουμε ακούσει κατά καιρούς μεγάλοι οίκοι δημοπρασιών να "βγάζουν στο σφυρί" αντικείμενα που ανήκαν σε διάσημους και αγοράστηκαν έναντι πολλών εκατομμυρίων από συλλέκτες. Στην λίστα που θα δούμε παρακάτω υπάρχουν στίχοι, κιθάρες, αυτοκίνητα και μουσικά όργανα που πουλήθηκαν σε συλλέκτες αδειάζοντας τις τσέπες τους από πολλά εκατομμύρια. Στην λίστα υπάρχουν μεγάλα ονόματα από τον χώρο της μουσικής, με το "σκαθάρι" που ακούει στο όνομα John Lennon να έχει την τιμητική του. Η Fender Stratocaster που δημοπρατήθηκε το 2005 στο Κατάρ και αγοράστηκε από την βασιλική οικογένεια βρίσκεται στην πρώτη θέση της λίστας και η αγορά έγινε για φιλανθρωπικό σκοπό. Με πρωτοβουλία του Bryan Adams, η Fender Stratocaster "Reach Out to Asia", η κιθάρα δημοπρατήθηκε για να αντλήσει κεφάλαια για τη φιλανθρωπική δράση "Reach Out to Asia", για να βοηθηθούν τα θύματα του τσουνάμι και  είναι υπογεγραμμένη από τους εξής: Eric Clapton, Keith Richards, ο Mick Jagger, Ronnie Wood, Brian May, David Gilmour, ο Jimmy Page, Jeff Beck, ο Mark Knopfler, Pete Townshend, Tony Iommi, Angus Young, Malcolm Young, Sting, Ritchie Blackmore, τα μέλη των Def Leppard, τον Bryan Adams, ο Liam Gallagher, και τον Paul McCartney.

 
1. H Stratocaster «Reach out to Asia»: 2.100.000 ευρώ
2. H Ρολς Ρόις Phantom V του John Lennon: 1.790.000 ευρώ
3. To Steinway πιάνο του John Lennon: 1.634.000 ευρώ
4. Οι ιδιόχειροι στίχοι του Bob Dylan για το "Like A Rolling Stone": 1.630.000 ευρώ
5. H Stratocaster του Jimi Hendrix που έπαιξε στο Woodstock: 1.600.000 ευρώ
6. Οι ιδιόχειροι στίχοι του John Lennon για το "A Day In The Life": 933.000 ευρώ
7. Το βαμμένο στο χέρι κάλλυμα της «μπότας» των ντραμς, από το "Sgt. Pepper" των Beatles: 834.000 ευρώ
8. Οι ιδιόχειροι στίχοι του John Lennon για το "All You Need Is Love": 778.000 ευρώ
9. H «Blackie» Stratocaster του Eric Clapton: 746.000 ευρώ
10. Η «Tiger» κιθάρα του Jerry Garcia: 742.000 ευρώ.


9 Μαρ 2015

Το μαγαζάκι του «Τρόμου»


Του Νέστορα Πουλάκου

Στο Ελληνικό Κέντρο Κινηματογράφου, αναφέρομαι. Το νευραλγικό σημείο του ελληνικού, κρατικοδίαιτου ως επί το πλείστον, κινηματογράφου της χώρας μας. Το χώρο που λυμαίνονται κατά καιρούς διάφορες ομάδες και πρόσωπα ώστε να εξυπηρετούνται και να εξυπηρετούν τις παρέες, τους φίλους τους. Κατά τη γνωστή ρήση των πέντε Φ: Φίλε Φέρε Φίλους Φάτε Φύγετε. Ανακοινώθηκε λοιπόν πριν λίγες ημέρες και η συγκρότηση του νέου του Δ.Σ. χωρίς ο καινούριος υφυπουργός, άλλοτε πολιτιστικός ρεπόρτερ, Νίκος Ξυδάκης να έρθει σε επαφή με το -τότε- υπάρχον. Χωρίς δηλαδή να ακούσει τι έχουν να του πουν τα μέλη ενός Δ.Σ. με μια ομολογουμένως ταραχώδη πορεία και ένα έργο γεμάτο αγκάθια. Έτσι απλά τους καθαίρεσε χωρίς να ανοίξει διάλογο μαζί τους και, κυρίως, χωρίς να έρθει πρώτα σε επαφή με τους κινηματογραφικούς φορείς και τα σωματεία, όπως έλεγε τα τελευταία χρόνια και σημείωνε στο πρόγραμμα του για τον κινηματογράφο το Τμήμα Πολιτισμού του ΣΥΡΙΖΑ. Όσο ικανά και να είναι τα νέα αυτά μέλη που επέλεξε ο υφυπουργός, ο ίδιος δεν άκουσε τους ανθρώπους εκείνους που τόσα χρόνια διαμόρφωναν την πολιτική του κόμματος που τον επέλεξε γι’ αυτήν τη θέση, σχετικά με το μέλλον του ελληνικού σινεμά. Σαν να μου φαίνεται εντελώς μονομερής αυτή η ενέργεια; Από κει και πέρα, ο συμπαθέστατος υφυπουργός έκλεισε τα μάτια και τα αυτιά και στην προ εβδομάδων παύση του κ. Αλέξη –κινηματογραφάνθρωπος διαφόρων ειδικοτήτων- Γρίβα όπως και στην καταγγελία που έγινε για την παρουσία του στο Ε.Κ.Κ., ο οποίος επί δύο και πλέον χρόνια ήταν «υπάλληλος» του και εκπρόσωπος του στο Ευρωπαϊκό Χρηματοδοτικό Ταμείο (Eurimages), χωρίς πρόσληψη, χωρίς σύμβαση έργου, χωρίς τίποτα, αλλά λαμβάνοντας όσα προβλέπονταν για τα έξοδα του καθότι δεν ήθελε να παραιτηθεί της σύνταξης που λαμβάνει από το ελληνικό δημόσιο. Ο κ. Γρίβας λοιπόν είναι ο νέος Πρόεδρος του Ε.Κ.Κ., έτσι χωρίς καμία –ανακοινώσιμη τουλάχιστον- εξέταση και διενέργεια όσων αναφέρω, χωρίς καμία μα καμία προσέγγιση των δεδομένων από το υπουργείο –και με μια απίστευτη στήριξη του μιντιακού κατεστημένου. Κατά τα λοιπά, με την επιλογή του συγκεκριμένου Δ.Σ. (και την οσονούπω επιλογή του νέου διευθυντή) ο υφυπουργός δείχνει εξ αρχής τις προθέσεις του και την κατεύθυνση της πολιτικής του για τον κινηματογράφο: όχι στον διάλογο με τα σωματεία και τους παραγωγικούς φορείς, ναι στην ιδιωτική πρωτοβουλία, τις ομίχλες και τις ακαδημίες που δίχασαν το χώρο από το 2009 με τον ανεκδιήγητο Γερουλάνο, τον ανεφάρμοστο νόμο του και τους «ρατσιστικούς» χαρακτηρισμούς περί ενεργών ή μη ενεργών επαγγελματιών. Σε αυτή τη χώρα καταπώς φαίνεται η μέση λύση δεν υπάρχει, η επιλογή μιας ενωτικής πρακτικής και χάραξης πολιτικής δεν έχει θέση σε περιόδους «στρατοπέδων» και «τσιφλικιών». Όλα αυτά θεωρώ ότι εξακολουθούν να αντικατοπτρίζουν τις παθογένειες της κοινωνίας μας. Είναι ο μικρός καθρέφτης ενός ολόκληρου συστήματος που δύσκολα θα αλλάξει. Για την ιστορία, το νέο Δ.Σ. του Ελληνικού Κέντρου Κινηματογράφου είναι: Αλέξης Γρίβας (πρόεδρος), Εύα Στεφανή (αντιπρόεδρος), Όλια Λαζαρίδου, Γιάννης Δασκαλοθανάσης, Κώστας Λιβιεράτος, Γιώργος Μαυροψαρίδης, Κώστας Τερζής (μέλη). 

6 Μαρ 2015

Συνέντευξη του Γιώργου Γαλίτη


Στον Νέστορα Πουλάκο

Όπως αναφέρει χαρακτηριστικά ο δημοφιλής κωμικός Γιώργος Γαλίτης: «Θρήνος, κλαυθμός και οδυρμός και στεναγμός και λύπη εις τα βιβλιοπωλεία ολοκλήρου της επικρατείας! Vanitas vanitatum et omnia vanitas ή αλλιώς Ματαιότης ματαιοτήτων, τα πάντα ματαιότης, ή ο Χάρος βγήκε παγανιά, ή τούτη η γη που την πατούμε όλοι μέσα θε να μπούμε! Μετά αφάτου θλίψεως και οδύνης, ενημερώνουμε όλους εσάς, τους φίλους, τεθλιμμένους και βαρυπενθούντες αναγνώστες, πως μετά από 4 χρόνια επιτυχίας (ή επι-κηδείας) σε σκηνές, παλκοσένικα, πυλωτές, μπαλκόνια, πέργκολες και γυψοσανίδες, το θεατρικό έργο του Γιώργου Γαλίτη Τα Ραδίκια Ανάποδα/Τα (ανάποδα) ραδίκια ανάποδα κυκλοφορεί και σε βιβλίο από τις εκδόσεις Vakxikon.gr, σε έντυπη, ηλεκτρονική, αδιάβροχη, υποβρύχια, αέρος - αέρος, και εδάφους - εδάφους έκδοση.   

Μιλήστε μας για το τελευταίο σας βιβλίο.
Το τελευταίο μου βιβλίο Τα Ραδίκια Ανάποδα είναι όντως το τελευταίο μου, καθότι πλέον αείμνηστος, ανεξύπνητος και αξιομακάριστος τα βλέπω τα ραδίκια ανάποδα. Τα βλέπω και τα καμαρώνω (ή τα κακαρώνω) σε όλα τα καλά βιβλιοπωλεία και στα ενημερωμένα νεκροταφεία, χώρους δεξιώσεων μνημόσυνων και κηδειών-πάρτι. Είναι ένας μαύρος κι άραχλος θεατρικός μονόλογος με δεκατρείς ρόλους. Δεκατρείς επικήδειους που και νεκρούς ανασταίνουν. Δυστυχώς όμως, τους φίλους αναγνώστες, τους περιμένει και μία ακόμα πιο δυσάρεστη έκπληξη: Τα Ραδίκια Ανάποδα κυκλοφορούν διπλά. Δεκατρία συν δεκατρία! Ω, ναι! Σε τούτο δω το μαύρο κι άραχλο βιβλίο υπάρχουν μαζί (κι ανάποδα) τα… Ανάποδα Ραδίκια Ανάποδα. Πρόκειται για ένα ανάποδο βιβλίο μπόνους (ή πόνους) με συν δεκατρείς επικήδειους που δεν είδαν το σκοτάδι της δημοσιότητας. Κυκλοφορούν από τις εκδόσεις Vakxikon.gr, σε έντυπη, ηλεκτρονική, αδιάβροχη, υποβρύχια, αέρος-αέρος, και εδάφους-εδάφους έκδοση.
 
Πως αναζητάτε την έμπνευση μες στα χρόνια της κρίσης;
Η έμπνευση έρχεται δύσκολα στα χρόνια της κρίσης. Εγώ προσπαθώ να εμπνευστώ από απλά καθημερινά πράγματα: κάνοντας μία βόλτα στη θάλασσα και πετώντας βοτσαλάκια στο νησί μου στα Κανάρια, ή πίνοντας ένα κοκτέιλ στην πισίνα μου στις Κάννες, ή κάνοντας τζακούζι στο σαλέ μου στις Ελβετικές Άλπεις, ή χαζεύοντας την Πέμπτη Λεωφόρο από το πατρικό μου σπίτι στη Νέα Υόρκη, ή πίνοντας αίμα στον πύργο μου στα Καρπάθια.  

Ποια είναι η σχέση σας με τη λογοτεχνία;
Έχω συγγράψει 423 έργα, από τα οποία στις μέρες μας σώζονται τα 765 (78 τραγωδίες, 4 σατυρικά δράματα, 40 κωμωδίες, 58 θρίλερ, 27 μιούζικαλ και ένας μεγάλος αριθμός αποσπασμάτων από λίστες σούπερ μάρκετ). Ένα τιτάνιο πνευματικό έργο που με τοποθετεί στην κορυφή του παγκόσμιου λογοτεχνικού και ποιητικού οικοδομήματος, με πολλούς από κάτω να μου φωνάζουν: «Πέσεεεεε, πέσεεεε!».

Οι τραγωδίες που συνέγραψα χαρακτηρίστηκαν από τους κριτικούς του καιρού μου ως σκωπτικά δράματα, τα σατιρικά μου αφηγήματα ως οπερέτες επιστημονικής φαντασίας, οι κωμωδίες μου ως θρησκευτικά θρίλερ, τα ρεαλιστικά μου διηγήματα ως υπερρεαλιστικά σονέτα και οι μαύρες κωμωδίες μου ως ρομαντικές τραγωδίες.

Αλίμονο, έπρεπε να περάσουν εξακόσια ολόκληρα χρόνια για να ανακαλυφθεί και να επανεκτιμηθεί εκ νέου το σύνολο του έργου μου και να χαρακτηριστούν, επιτέλους, οι τραγωδίες μου ως θρησκευτικά παντομιμικά σονέτα παρωδίας, οι κωμωδίες μου ως οπερέτες επιστημονικής φαντασίας, τα ρεαλιστικά μυθιστορήματά μου ως ρομαντικά μελοδράματα, τα σατυρικά μου δράματα ως φαρσικά υπερρεαλιστικά θρίλερ και οι μαύρες κωμωδίες μου ως σκωπτικά αφηγήματα.

Μπορεί ένα καλό βιβλίο να «σώσει» την ψυχή μας;
Βεβαίως! Και θα μπορούσα να πω, με πολύ  απλά λόγια, πως ταυτοχρόνως αποτελεί φαινοδόμενο συνσκλιτικό αποτέλεσμα ιδεολογικής αποτελμάτωσης που ως λεθικό σκοπό έχει την υψεγμάδιαστη βαναυσότητα της υπερδέζουσας πραγματικότητος καθώς και του ατέρμονου πνευματικού γονυπετισμού που ορθώς εξυφαίνεται και κακώς αργάζει τας άρσεις και τας θέσεις του Εγώ εν λόγω, καθώς και του Υπερεγώ εν τη πράξη, του έλλογου μιθριδατισμού, σημαινόμενος, μαινόμενος και αποκαθηλωμένος, θύμα σοφιστικού υπεξαιρουμένου υπαπάντιου ευνουχισμού.

Τα επόμενα σχέδιά σας;
Να παίρνω τα φάρμακά μου.
 
*Η συνέντευξη δημοσιεύτηκε στο ειδησεογραφικό portal www.tvxs.gr (2-3-15).

5 Μαρ 2015

«Τα ραδίκια ανάποδα»: Το θεατρικό έργο που έγινε βιβλίο


Toυ Κώστα Μαρδά

Mια μαύρη κωμωδία που ανέβηκε σε αθηναϊκό θέατρο κυκλοφορεί τώρα και σε βιβλίο. Είναι «Τα ραδίκια ανάποδα», του ηθοποιού και συγγραφέα Γιώργου Γαλίτη, που κυκλοφορεί από τις εκδόσεις Vakxikon.gr. 

Πρόκειται για 13 επικήδειους που έκαναν το κοινό «να πεθαίνειστα γέλια», αποδεικνύοντας ότι η δύναμη του διαβρωτικού χιούμορ περνάει εξίσου στο χαρτί, όπως και στη σκηνή.

Το έργο ξεκινά με τον αποχαιρετισμό ενός σύγχρονου δημοσίου υπαλλήλου: «Ηθικός, αξιοπρεπής, τυπικός, εργατικός και νομοταγής. Αυτός ήσουν Χαρίλαε! Άδειο το γραφείο σου, η καρέκλα σου κενή, κλειστός ο υπολογιστής σου, οι σφραγίδες βουβές, τα συρτάρια κλειδωμένα και βαριά, ο χαρτοκόπτης σου άναυδος, σοκαρισμένο το συρραπτικό, το περφορατέρ ένα ράκος, τα ντοσιέ περίλυπα και οι φάκελοι ενεοί, στέκουν εκεί και σε περιμένουν ,ματαίως. Ήταν ένα μελαγχολικό πρωινό πριν δώδεκα μήνες όταν ήρθε ο Χάροντας ο δρεπανηφόρος να σε πάρει».

Και ακολουθεί η αφήγηση της φοβερής ταλαιπωρίας στην οποία υπέβαλε ο κρατικός υπάλληλος τον Θάνατο μέχρι να του προσκομίσει ΑΦΜ, χαρτόσημα, φορολογική ενημερότητα, αριθμό πρωτοκόλλου και όλα αυτά τα χαρτιά που σε κάνουν να λες «γιατί Θεέ μου;». Το κείμενο τελειώνει με ένα αλληγορικό αιφνιδιασμό. Ο Χάρος, αφού κατόρθωσε επί ένα χρόνο να μαζέψει όλα τα απαιτούμενα δικαιολογητικά, υποχρέωσε τον γραφειοκράτη υπάλληλο να του βάλει- με βαριά καρδιά- τη σφραγίδα και την υπογραφή . Δεν πήρε μόνο τη ψυχή του, αλλά και τη θέση του! Έκανε τα χαρτιά του και διορίσθηκε- λόγω υψηλών γνωριμιών- στο δημόσιο… «Είναι και αυτός τώρα πια όπως όλοι μας! Ένας δημόσιος υπάλληλος . Ένας υπάλληλος αργός. Ένας Θάνατος αργός…».

Ακολουθούν οι επικήδειοι για έναν Ρωμαίο συγκλητικό με το όνομα… Καίσαρας Ιούλιος Τιβέριος Πιλάτος Μαικήνας Οκτώβριος Σεπτέμβριος Δεκαπενταύγουστος Απρίλιος Αυρήλιος Καλιγούλας Αναγούλας. Για ένα διχασμένο ψυχίατρο, έναν τηλεοπτικό δημοσιογράφο με συνεχείς διακοπές την ώρα της κηδείας « για να συνδεθούμε με την αίθουσα σύνταξης», ένα «σιγανοπαπαδίτσα δικαστικό», έναν chef, ένα κομματόσκυλο και διάφορους άλλους χαρακτήρες που βλέπουμε ολοζώντανους μπροστά μας κάθε μέρα…
 
*Η κριτική δημοσιεύτηκε στο ΑΠΕ (20-2-15).

4 Μαρ 2015

Pass2Day | Hard Rock Cafe στο κέντρο της Αθήνας | #120



Pass2Day. O Διονύσης Κούτρας επιμελείται τη μουσική στήλη του vakxikon.blogspot.gr. Kάθε Τετάρτη στο blog γράφει για μουσική. Και το ίδιο βράδυ στο Vakxikon Radio, 10-12, παίζει μουσική και μιλάει γι' αυτήν. 
Eπιμέλεια: Διονύσης Κούτρας 
 
 

Την 1η Απριλίου διάλεξε η Hard Rock International για να ξεκινήσει να λειτουργεί το Hard Rock Cafe, μετά από ένα μικρό διάστημα απουσίας. Η εταιρεία η οποία διοικεί όλα τα Hard Rock Cafe σε όλον τον κόσμο ανοίγει στο κέντρο της Αθήνας και συγκεκριμένα επί της οδού Αδριανού 52 για αρχή το κατάστημα με τα αξεσουάρ. Το καλοκαίρι θα λειτουργήσει το μπαρ ενώ τον Μοέμβριο όπου και θα γίνουν και τα επίσημα εγκαίνια θα ανοίξει και το εστιατόριο.
Η εταιρεία δείχνει να πιστεύει πολύ στον τουρισμό που μαζεύει η Αθήνα, άλλωστε το Hard Rock Cafe θα στεγάζεται σε ένα εκπληκτικό κτίριο ακριβώς κάτω από τον βράχο της Ακρόπολης, αλλά και στο ντόπιο κόσμο. Σκοπός της εταιρείας είναι να μπορέσει να μαζέψει όσο το δυνατόν περισσότερα αναμνηστικά από την ελληνική σκηνή, που θα διακοσμουν το καφέ.
Χαρακτηριστικά το δελτίο τύπου αναφέρει: «Το 900 τετραγωνικών μέτρων-διώροφο καφέ, με την εμβληματική διακόσμηση προσαρμόζει το ύφος του στην τοπική κληρονομιά και κουλτούρα. Το νέο Hard Rock Cafe μπορεί να φιλοξενήσει στο εσωτερικό του χώρο περισσότερα από 200 άτομα, ενώ ακόμη διαθέτει ένα ξεχωριστό μπαρ γεμάτο ζωή, μια μοναδική εσωτερική αυλή και ταράτσα, καθώς και το κατάστημα λιανικής πώλησης αξεσουάρ Rock shop –που είναι προγραμματισμένο να λειτουργήσει τον Απρίλιο».

2 Μαρ 2015

Παγκόσμια ιστορία της τρομοκρατίας


Του Νέστορα Πουλάκου

Δεν πρόκειται για εγκυκλοπαίδεια αλλά για ένα μικρό βιβλίο δοκιμίων (περίπου 100 σελίδων) που πιάνει το νήμα της Ιστορίας και της επικαιρότητας και ασχολείται με τη βία στον άνθρωπο όπως και την ροπή του κάθε ανθρώπου σε αυτήν. Η Παγκόσμια ιστορία της τρομοκρατίας δεν αποτελείται από επιστημονικά τεκμηριωμένα κείμενα αλλά από ιστορικά καταρτισμένα –εκείνο όμως το σημείο που είναι ισχυρότερο όλων είναι η γνώμη του συγγραφέα της ως βαθύ μελετητή της εν γένει και διαχρονικής ανθρώπινης «τρομοκρατίας», από την αρχαιότητα έως το σύγχρονο κράτος του ISIS και την τρομοκρατία του Τζιχάντ. Όπως αναφέρει χαρακτηριστικά ο Γιώργος Μπλάνας: «Το μικρό αυτό βιβλίο δεν έχει καμία σχέση ούτε με την επιστήμη ούτε με την επιστημονική μελέτη της τρομοκρατίας. Ο συγγραφέας ισχυρίζεται πως: Τρομοκρατία είναι αυτό που κάνουν οι άνθρωποι στους ανθρώπους επειδή είναι άνθρωποι. Δηλαδή, επιμένει να μην τρομοκρατείται από τη λογική της λογικής και συγκροτημένης ανάλυσης του ζητήματος, πιστεύοντας ακράδαντα πως μόνον έτσι μπορεί να έχει κάποια ελπίδα να ζήσει τη ζωή του (όσο τον αφήσουν οι τρομοκράτες αντιτρομοκράτες)  σαν δική του ζωή. Διαβάζει, λοιπόν, ορισμένες σημαντικές σελίδες του Best Sheller που ονομάζουμε τρομοκρατία και αφηγείται τι δεν είδε ρητά διατυπωμένο. Δεν ξέρει τι άλλο μπορεί να κάνει ως συγγραφέας για επισημάνει στους συνανθρώπους του πως ο μόνος πραγματικός τρομοκράτης είναι ίσα-ίσα αυτός που τρέχει πάνω-κάτω φωνάζοντας πως  κινδυνεύει από τρομοκράτες. Το βέβαιο είναι πως διαβάζοντας τους τρόμους του ξεχνάει τους τρόμους του κανείς.» Ο Γιώργος Μπλάνας είναι ένας από τους σημαντικότερους ανθρώπους των γραμμάτων στη χώρα μας, ικανός και πλουραλιστικός μεταφραστής σπουδαίων αγγλικών βιβλίων στη γλώσσα μας (από τη δεκαετία του 1980), με δεκάδες ποιητικά βιβλία στην εργογραφία του –μάλιστα το 2012 έλαβε το Βραβείο Ποίησης του περιοδικού Διαβάζω για το τελευταίο βιβλίο του Στασιωτικό 1-50. Κατόπιν συνεννόησης με το λογοτεχνικό περιοδικό γραμμάτων και τεχνών Vakxikon.gr έγραψε από το 2008 έως το 2012 αυτά τα κείμενα περί Τρομοκρατίας, τα οποία στο τέλος συγκεντρώθηκαν και κυκλοφορούν σε μια αυτοτελή έκδοση από τις ομώνυμες εκδόσεις του περιοδικού. Η τιμή του βιβλίου είναι στα 10,65 ευρώ. Διατίθεται από το Βιβλιοπωλείο του Βακχικόν (Ασκληπιού 17 Αθήνα) και σε όλα τα ενημερωμένα βιβλιοπωλεία της χώρας.

*Η στήλη ΣΤΟΠ ΚΑΡΕ δημοσιεύτηκε στην εβδομαδιαία εφημερίδα ΤΟ ΧΩΝΙ (1-3-15).