30 Σεπ 2015

Pass2Day | Το ροκ άλμπουμ του Πάπα | #135



Pass2Day. O Διονύσης Κούτρας επιμελείται τη μουσική στήλη του vakxikon.blogspot.gr. Kάθε Τετάρτη στο blog γράφει για μουσική. Και κάθε Δευτέρα βράδυ στο Vakxikon Radio, 10-12, παίζει μουσική και μιλάει γι' αυτήν. 
 
Eπιμέλεια: Διονύσης Κούτρας


Ο Φραγκίσκος, ο σημερινός ποντίφικας είναι ο μοναδικός Πάπας στην ιστορία που ροκάρει πραγματικά βγάζοντας και δίσκο, και όχι αυτήν την φορά της εκκλησίας... Ο δίσκος θα ονομάζεται   "Wake Up!" και ο Πάπας Φραγκίσκος θα τραγουδάει. Στα έντεκα τραγούδια του δίσκου θα ακούσουμε τον Πάπα να μιλάει στα Πορτογαλικά, στα Ιταλικά, στα Αγγλικά και στα Ισπανικά. Το περιοδικό Rolling Stone έδωσε στη δημοσιότητα και το πρώτο τραγούδι με τον τίτλο  "Wake Up! Go! Go! Forward!"

Τον δίσκο υπογράφει με τις μουσικές του ο Tony Pagliuca, ο ιδρυτής της θρυλικής ροκ μπάντας που μεσουράνησε την δεκαετία του '70 τους  Le Orme.

Παρακάτω είναι τα τραγούδια του δίσκου:

1. "Annuntio Vobis Gadium Mangum"
2. "Salve Regina"
3. "Laudato Sie…"
4. "Poe Que' Sufren Los Ninos"
5. "Non Lasciatevi Rubare La Speranza!"
6. "La Iglesia No Puede Ser Una Ong!"
7. "Wake Up! Go! Go! Forward!"
8. "La Fa Es Entera, No Se Licua!"
9. "Pace! Fratelli!"
10. "Per La Famiglia"
11. "Fazei O Que Ele Vos Disser"


To Loudwire ανακοίνωσε τους 50 κορυφαίους μπασίστες της hard rock και heavy metal μουσικής. Χωρίς μπάσο δεν θα υπήρχε μουσική, επομένως χωρίς μπασίστες δεν θα υπήρχαν τα καλύτερα συγκροτήματα στον κόσμο. Οι μπασίστες βάζουν πάντα τη μπάντα πάνω από όλα, δεν χωράει εγωισμός. Είναι οι κρυφές δυνάμεις, πίσω από τα φώτα, χωρίς αυτό να σημαίνει πως δεν υπάρχουν και μπασίστες που είναι το Α και το Ω στις μπάντες τους, Αν δούμε μάλιστα και το ποιος βρίσεται στην πρώτη θέση θα καταλάβετε. To Loudwire ξεχώρισε τους καλύτερους μπασίστες με βάση τη δημοτικότητά τους, την τεχνική τους και και την πρωτοπορία στον ήχο τους.

50. Gene Simmons (KISS)
49. Jeff Ament (Pearl Jam)
48. Dan Briggs (Between the Buried and Me)
47. Glenn Hughes
46. Dan Lilker (Nuclear Assault)
45. dUg Pinnick (King's X)
44. Krist Novoselic (Nirvana)
43. Michael Anthony (Van Halen)
42. Paul Gray (Slipknot)
41. Cronos (Venom)
40. Martin Mendez (Opeth)
39. Cliff Williams (AC/DC)
38. Markus Grosskopf (Helloween)
37. Duff McKagan (Guns N' Roses)
36. Shane Embury (Napalm Death)
35. Greg Christian (Testament)
34. Shavo Odadjian (System of a Down)
33. Frank Bello (Anthrax)
32. Liam Wilson (The Dillinger Escape Plan)
31. Fieldy (Korn)
30. Nikki Sixx (Motley Crue)
29. Philip Lynott (Thin Lizzy)
28. Joe Lester (Intronaut)
27. Joey Demaio (Manowar)
26. Roger Patterson (Athiest)
25. Eric Avery (Jane's Addiction)
24. Ryan Martinie (Mudvayne)
23. Dee Dee Ramone (Ramones)
22. Peter Steele (Type O Negative)
21. Jason Newsted (Metallica)
20. Tim Commerford (Rage Against the Machine)
19. Rex Brown (Pantera)
18. Jack Bruce (Cream)
17. Steve DiGiorgio (Sadus, Death, Autopsy, Obscura, Obituary, Iced Earth, Dragonlord, Vintersong, Testament)
16. John Paul Jones (Led Zeppelin)
15. Justin Chancellor (Tool)
14. Alex Webster (Cannibal Corpse)
13. Tom Araya (Slayer)
12. Robert Trujillo (Metallica)
11. David Ellefson (Megadeth)
10. Les Claypool (Primus)
9. Lemmy (Motorhead)
8. John Myung (Dream Theater)
7. Flea (Red Hot Chili Peppers)
6. Billy Sheehan (Buffalo, David Lee Roth, Mr. Big, he Winery Dog)
5. John Entwistle (The Who)
4. Cliff Burton (Metallica)
3. Geddy Lee (Rush)
2. Geezer Butler (Black Sabbath)
1. Steve Harris (Iron Maiden)

29 Σεπ 2015

Κριτική κινηματογράφου 26/9/2015

Του Νέστορα Πουλάκου

1 

Sicario: Ο εκτελεστής

Η.Π.Α. – 2015. Σκηνοθεσία: Ντενί Βιλνέβ. Σενάριο: Τέιλορ Σέρινταν. Παίζουν οι: Έμιλι Μπλαντ, Μπενίσιο Ντελ Τόρο, Τζος Μπρολίν. Διάρκεια: 121΄. Διανομή: Seven Films/Spentzos Film.

Περιπέτεια-θρίλερ με άρωμα Χόλιγουντ σε σκηνοθεσία του Καναδού auteur Ντενί Βιλνέβ (π.χ. «Prisoners» και «Μέσα από τις φλόγες»). Στη συνοριακή γραμμή ΗΠΑ-Μεξικού ο νόμος δεν έχει ιδιαίτερη θέση. Εκεί θα βρεθεί η ιδεαλίστρια πράκτορας του FBI Κέιτ Μέισι, ανάμεσα σε μέλη διεθνούς σπείρας διακίνησης ναρκωτικών. Με τη βοήθεια δύο μισθοφόρων της ΣΙΑ, έχει ως απώτερο σκοπό την εξόντωση ενός Μεξικανού βαρόνου καρτέλ, χωρίς να γνωρίζει πως τα ήθη και οι αξίες της θα τραβηχτούν στα άκρα. Με πρωταγωνιστές τους: Τζος Μπρολίν, Έμιλι Μπλαντ, Μπενίσιο Ντελ Τόρο.

MAZE RUNNER: THE SCORCH TRIALS 

Ο λαβύρινθος: Πύρινες δοκιμασίες

Η.Π.Α. – 2015. Σκηνοθεσία: Γουες Μπολ. Σενάριο: Τ.Σ. Νόουλιν. Παίζουν οι: Ντίλαν ‘Ο Μπράιαν, Κάγια Σκουντελάριο. Διάρκεια: 131΄. Διανομή: Odeon.

Νεανική περιπέτεια φαντασίας, το δεύτερο μέρος της οποίας βλέπουμε αυτή την εβδομάδα. Ο Τόμας και οι σύντροφοί του βρίσκονται αντιμέτωποι με την οργάνωση WCKD. Όσο φιλόξενοι κι αν είναι οι άνδρες, που τους περισυνέλεξαν μετά την απόδρασή τους, ο Τόμας δεν μπορεί να αφήσει στην άκρη τις αμφιβολίες του σχετικά με τα αληθινά τους κίνητρα. Σιγά σιγά εκείνος και οι φίλοι του συνειδητοποιούν ότι ο έξω κόσμος κρέμεται από μια κλωστή και ότι μια μοίρα χειρότερη από τον θάνατο περιμένει όλους όσοι μείνουν πίσω στην απέραντη ερημωμένη περιοχή της Πύρινης Γης.

3 

H θέση

Ιταλία – 1961. Σκηνοθεσία: Ερμάνο Όλμι. Σενάριο: Ερμάνο Όλμι, Ετόρε Λομπάρντο. Παίζουν οι: Λορεντάνα Ντέτο, Σάντρο Πανσέρι. Διάρκεια: 93΄. Διανομή: New Star Films.

Ιταλικό κοινωνικό δράμα του 1961. Ένας 19χρονος ονειροπόλος νεαρός μπαίνει στον απρόσωπο κόσμο μιας μεγάλης εταιρίας. Μια αποτύπωση των κοινωνικών αλλαγών στην Ιταλία του 1961, όπου το μικροαστικό όνειρο της σίγουρης θέσης έχει το τίμημά του. Μια ταινία του νεορεαλιστικού ρεύματος που σατιρίζει με οξυδέρκεια αλλά και λεπτή ευαισθησία το «οικονομικό θαύμα» της Ιταλίας που ακολούθησε τη μεταπολεμική ανάκαμψη. Ο Ιταλός σκηνοθέτης Ερμάνο Όλμι σε μια από τις καλύτερες στιγμές της καριέρας του. Τρία βραβεία στο Φεστιβάλ της Βενετίας το 1961.

*Η στήλη δημοσιεύτηκε στην εβδομαδιαία εφημερίδα ΣΤΟ ΚΑΡΦΙ (25/9/15).

28 Σεπ 2015

Μονόλογοι συγγραφέων (εκδόσεις Vakxikon.gr 2015)


Γράφει η Ασημίνα Ξηρογιάννη

«Μονόλογοι συγγραφέων» Ανθολόγηση: Ασημίνα Ξηρογιάννη

Κείμενα: Έρικα Αθανασίου, Τζούλια Γκανάσου, Νατάσα Ζαχαροπούλου, Σοφία Κολοτούρου, Ασημίνα Ξηρογιάννη, Δανάη Παπουτσή, Έλενα Πολυγένη, Μαρία Σούμπερτ, Ελένη Τζασιμάκη, Ελένη Φουρνάρου, Γιώρηος Γιώτης, Γιώργος Δουατζής, Νίκος Ερηνάκης, Διονύσης Μαρίνος, Γιώργος Μπλάνας, Κωνσταντίνος Μπούρας, Τόλης Νικηφόρου, Γιάννης Παπαγιάννης. επιμέλεια σειράς: Νέστορας Πουλάκος Εκδ. Vakxikon.gr, 2015 118 σελ. 

Δέκα γυναίκες συγγραφείς. Δέκα άντρες συγγραφείς. Άνθρωποι που ζουν και δημιουργούν στο σήμερα. Το παρασκήνιο της γραφής τους. Οι σκέψεις, οι μνήμες, οι ιδέες, οι προσδοκίες τους, οι επιρροές ,οι καταβολές τους ,το συγγραφικό Εγώ τους. Με τον δικό τους τρόπο ο καθένας, ρεαλιστικό ή σουρεαλιστικό μάς ξεναγούν στο προσωπικό τους εργαστήριο κατά έναν τρόπο. Μας προτείνουν το βλέμμα τους για τα πράγματα. Προσπαθούν ή δεν προσπαθούν να ανιχνεύσουν ίσως γιατί γράφουν. Σίγουρα ο καθένας γράφει για τους δικούς του λόγους, αφού η συγγραφή, και η τέχνη γενικότερα, είναι αυστηρά προσωπική υπόθεση. Και έχει πραγματικά ενδιαφέρον να δούμε τις διαφορετικές οπτικές. Άλλωστε, είναι μαγικά τα πράγματα όταν έχουμε συνεχώς στο μυαλό μας ότι η αλήθεια είναι πολλαπλή. Aναπόφευκτα η ζωή επηρεάζει την τέχνη και η τέχνη φιλτράρει -ή σε κάποιες περιπτώσεις αντανακλά- τη ζωή. Μπορεί εν τέλει και να αλληλοσυμπληρώνονται.

Ως ανθολόγος αυτού του βιβλίου έχω διαρκώς την αίσθηση ότι πετάω. Ότι τραγουδώ ένα μεγάλο νοσταλγικό τραγούδι. Είναι διάχυτες οι αισθήσεις, ποικίλα τα συναισθήματα. Όλοι ανταποκρίθηκαν με χαρά. Μονολογούμε, αλλά ταυτόχρονα συνδιαλεγόμαστε μεταξύ μας κατά κάποιο τρόπο. Ταξιδεύουμε με το ίδιο πλοίο. Ο ποιητής και μεταφραστής Γιώργος Μπλάνας αντί μονολόγου μού έδωσε ένα ποίημα που ξεκινάει ως εξής: «Tι μού ζητάς να σου πω, στην άκρη αυτού του αναποφάσιστου γκρεμού;» Σύμφωνα με τον ποιητή Γιώργο Γώτη ο δημιουργός ξεκινά από το ατομικό για να περάσει στο καθολικό : «Ξεκινάμε από το »προσωπικό »και πάντα αναρωτιόμαστε αν είναι και πανανθρώπινο. Αν μια σκέψη κοινή σε πολλούς μπορεί να ειπωθεί με έναν ιδιαίτερο προσωπικό τρόπο που συνιστά το ύφος του δημιουργού, κατά τις επιταγές της εποχής του. Ποιούς μπορεί να αφορά αυτή η σκέψη ώστε να εκφραστεί εκ νέου και να γίνει κτήμα πολλών;

Ο ποιητής Γιώργος Δουατζής «είναι ένα μοναχικό εργαστήριο/ψυχή στροβιλιζόμενη στο άπειρο». Ξεκινά με ποίημα για να καταλήξει να μας εξιστορεί πώς ξεκίνησαν όλα με τη γραφή σε ό,τι τον αφορά, καθώς και ποιοί αποτέλεσαν τα λογοτεχνικά του πρότυπα. Ο νεαρός ποιητής Νίκος Ερηνάκης «παραμένει αβέβαιος, τον σώζει η γοητεία της αμφιβολίας». Επίσης, «επιχειρεί να εφεύρει τρόπους να μετεωρίζεται το ποίημα», ενώ συγκινείται πάντα από μια αυθεντική ποίηση, ακριβώς επειδή έχει τη δύναμη να πανικοβάλει, σημαίνει πως λειτουργεί. Ο Γιώργος Κατσέλης είναι συγγραφέας παιδικών βιβλίων ,που γράφει όχι μόνο για παιδιά, αλλά και για όσους νιώθουν παιδιά. Γράφει για έναν καλύτερο κόσμο και ο κήπος του είναι φορτωμένος με λέξεις που αγαπάει και φροντίζει. Ο ποιητής και πεζογράφος Γιώργος Λίλλης διαρκώς αναρωτιέται τί είναι η πραγματικότητα και τί η φαντασία και επιχειρεί να προσεγγίσει τον αβαθή χρόνο μέσω της λογοτεχνίας. O λογοτέχνης Διονύσης Μαρίνος καταθέτει το δικό του συγγραφικό credo επισημαίνοντας πως «γράφει για να επινοεί ό,τι κρύφτηκε από τα μάτια». Ο πολυγραφότατος Κωνσταντίνος Μπούρας κυριολεκτεί όταν λέει πως η γραφή είναι για κείνον οξυγόνο και ανάγκη επιβίωσης. «Ζει έντονα μέσα από τη γραφή» και δοκιμάζεται σε διάφορα είδη λόγου.

Ακολουθεί ο επίσης πολυγραφότατος Τόλης Νικηφόρου από τη Θεσσαλονίκη. «Γράφω , λοιπόν, για να τηρήσω μια εσωτερική εντολή και ελάχιστα αντιλαμβάνομαι το τί, το πώς και το γιατί. Πολλές φορές έχω την αίσθηση “ότι απλώς καταχωρώ όσα μού υπαγορεύει ένας αόρατος υποβολέας. Γράφω για να απλώσω ένα χέρι, να ανάψω ένα φως. Ακόμα μέσα από την ποίηση νιώθει ότι «νικάει προσωρινά το θάνατο.» Το μέρος των αντρικών μονολόγων κλείνει με τον πεζογράφο Γιάννη Παπαγιάννη που βρίσκει τη ζωή άδεια και χωρίς ενδιαφέρον χωρίς τη λογοτεχνία. «Γεννήθηκα στη μοναξιά και τα παραμύθια κι αυτά μου έμειναν σε όλη τη ζωή. Ποτέ δεν μπόρεσα να απαλλαγώ από το ένα ή από το άλλο, όσο κι αν προσπάθησα». Για την Έρικα Αθανασίου, συγγραφέα παιδικών βιβλίων κυρίως, η συγγραφή είναι ένα ταξίδι ,το οποίο πρέπει πρώτα ο ίδιος ο συγγραφέας να απολαμβάνει, ώστε να τον απολαύσουν κατόπιν και οι αναγνώστες. Η πεζογράφος Τζούλια Γκανάσου, μεταξύ άλλων, αναφέρεται στους ποιητές που την «ξεγέλασαν», όπως γράφει χαρακτηριστικά: «Είναι οι πρώτοι ποιητές που με ξεγέλασαν: Μου έταξαν τις χίμαιρες και έθρεψαν κυκλώνες. Ο Καβάφης, ο Πόε, ο Σεφέρης, ο Εμπειρίκος μίλησαν για ό,τι έπρεπε αφειδώς να ειπωθεί :για την εγγενή αδυναμία που κάνει λάβαρο τη δύναμη, για το ένστικτο που κυβερνά ως την αυγή, για το όνειρο που ζώνει με όπλα τους ευφάνταστους, για τη θέληση ,την πίστη στη ζωή.»

Η προσέγγιση της συγγραφέως Νατάσας Ζαχαροπούλου με οδηγεί να σκεφτώ ότι η ακινησία είναι ο εχθρός της τέχνης. Γράφει «Σκέφτομαι: Ως συγγραφέας μοιάζεις με ποτάμι. Φιλοξενείς μέσα, γύρω σου ζωή, φιλοξενείσαι. Είσαι επιρρεπής στις διαθέσεις του καιρού, τις αλλαγές, τη φύση σου. Το σώμα σου είναι λέξεις. Ρέουσες. Για την ηθοποιό και πεζογράφο Δανάη Παπουτσή η ζωή είναι μια ατέρμονη αφήγηση που δεν γερνάει ποτέ. Πιστεύει ότι πάντα ο ήρωες προυπάρχουν και υποδεικνύουν πράγματα στον συγγραφέα. Και μια και μιλάμε για ήρωες «Οι ήρωες των βιβλίων τα λένε όλα πολύ καλύτερα από μένα», θα σημειώσει η θεατρολόγος και συγγραφέας Μαρία Σούμπερτ. Θα μείνω και σε κάτι άλλο που αποτελεί θέμα και του μονολόγου της γράφουσας τούτο το κείμενο. «Έχω παρατηρήσει πώς η στιγμή που γράφω δεν διαφέρει από τη στιγμή που διαβάζω», γράφει η Σούμπερτ. Βρίσκομαι και ‘γω στην ίδια συχνότητα μαζί της. Είναι οι λέξεις των άλλων που συχνά με ερεθίζουν και μιλάνε μέσα μου δημιουργώντας μου μια διάθεση που μπορεί να αποτελέσει οδηγό για τις δικές μου γραφές, βάζοντας με σε παιχνίδια διακειμενικότητας. Η συγγραφέας Σοφία Κολοτούρου είναι μια ιδιότυπη περίπτωση δημιουργού. Γράφει: «Κι όπως λέω σε κάποιο ποίημά μου όπου περιέγραφα τη ζωή μου στο Κυτταρολογικό Τμήμα (μικροσκόπιο): Mετά η ανάκριση εκ του μικροσκοπίου. Τον εξετάζουμε, στο φως το ηλεκτρικό. Στ’ άδυτα κατερχόμαστε του βίου, μα όλο ξεφεύγει της ζωής το μυστικό».

Η τραγουδίστρια και ποιήτρια Ελένη Τζατζιμάκη αναλογίζεται πάνω στη άγνοια και τη γνώση της. «Η άγνοια και η γνώση μου. Η εσκεμμένη μου αστοχία. Ο ματαιόδοξος, αυτόκλητος πόνος. Η εκκρεμής μου χαρά. Η κουρασμένη μου χαρά. Η ταλάντωση του μυαλού και η ορθάνοιχτη καρδιά στον ουρανό και στο όνειρο. Μέσα στο ορθό της απογείωσης καθορίζω το μοιραίο της πτώσης. Ρυθμίζω το ύψος του βλέμματος ανάλογο προς το βάθος της φωνής, προετοιμάζοντας την ευθυγράμμιση με τους ανθρώπους». H πεζογράφος Eλένη Φουρνάρου άρχισε να γράφει γιατί μπορούσε. Συνέχισε γιατί της άρεσε. Σημειώνει: «H μαγεία που λέγαμε. Η οφθαλμαπάτη. Η απατεωνιά. Συνέχισα γιατί αγαπώ το ψέμα, την εκδοχή της ιστορίας που θα μπορούσε να έχει συμβεί αν ή αν δεν. Tην εκδοχή που εγώ διαλέγω σαν παντοδύναμος θεός και σερβίρω στο ανύποπτο πλήθος που με κοιτάζει έκθαμβο, χωρίς να μπορεί να δει τα μαγικά μου κόλπα στα παρασκήνια [...]

Η ηθοποιός και ποιήτρια “Ελενα Πολυγένη μόνο «όταν γράφει νιώθει ότι κλονίζεται για λίγο αυτό το ανούσιο oικοδόμημα της ευπρέπειας». Να αναφέρουμε ότι στο τέλος του βιβλίου (που κυκλοφορεί και σε e-book) υπάρχει σύντομο βιογραφικό σημείωμα των συγγραφέων. Επικεντρωνόμαστε στην καταγραφή της εργογραφίας τους. Κλείνω τούτο το κείμενο με ένα απόσπασμα από την εισαγωγή που έχω κάνει για το βιβλίο: «Αναπόφευκτα μού έρχονται στο μυαλό όσα γράφει ο Ελύτης στα «Ανοιχτά Χαρτιά». Και είναι σαν να μονολογεί: Nα, γιατί γράφω. Γιατί η Ποίηση αρχίζει από κει που την τελευταία λέξη την έχει ο Θάνατος. Είναι η λήξη μιας ζωής και η έναρξη μιας άλλης, που είναι η ίδια με την πρώτη αλλά που πάει πολύ βαθιά, ως το ακρότατο σημείο που μπόρεσε να ανιχνεύσει η ψυχή, στα σύνορα των αντιθέτων, εκεί που ο ήλιος και ο Άδης αγγίζονται.»

*To κείμενο δημοσιεύτηκε στο site fractal.gr (23/9/2015).

25 Σεπ 2015

O ζωντανός νεκρός - Ουίλκυ Κόλλινς (εκδόσεις Vakxikon.gr 2015)

 
Όταν ο επιστάτης Ιάγο εξαφανίζεται μυστηριωδώς και ταυτόχρονα εντοπίζεται ένας σωρός από καμένα κόκαλα, οι αρχές αναζητούν τον ένοχο στις σκοτεινές σχέσεις και τα κρυφά πάθη της οικογένειας Μίντοουκροφτ. Βασισμένη στα αληθινά γεγονότα της υπόθεσης των αδερφών Μπερν στις αρχές του 19ου αιώνα στις ΗΠΑ, η ιστορία έχει χτιστεί πάνω στο αιώνιο ζήτημα της τυφλής δικαιοσύνης.

*Το κείμενο δημοσιεύτηκε στο περιοδικό Elle (Ιούλιος 2015).

O ζωντανός νεκρός - Ουίλκυ Κόλλινς (εκδόσεις Vakxikon.gr 2015)


Του Γιώργου Βαϊλάκη

Tα έργα του είναι γεμάτα με εγκλήματα, απάτες, μυστήριο, έρωτες, προδοσίες, οικογενειακές συνωμοσίες και ψυχολογικές εντάσεις. Και, βέβαια, είναι ο δεξιοτέχνης της πλοκής των ανατροπών, του σασπένς, των αναπάντεχων λύσεων, ενώ διαθέτει σε περίσσεια την ικανότητα να κινεί τους χαρακτήρες του -με εξαιρετική μαεστρία- ανάμεσα σε εκπληκτικά γεγονότα και απρόβλεπτες εξελίξεις.

Μάλιστα, αυτό ακριβώς είναι που δίνει στους ήρωές του τη ζωντάνια που έχουν οι ανομολόγητες σκέψεις, τα εξεγερμένα πάθη και τα καλά κρυμμένα μυστικά. Ο λόγος για τον Ουίλκυ Κόλλινς (1824- 1889), τον «πατέρα του αγγλικού μυθιστορήματος μυστηρίου», αλλά και τον σπουδαίο εικονογράφο του ανθρώπινου ασυνειδήτου, που θα δημιουργούσε μερικά κλασικά αριστουργήματα. Κατασκοπία, μυστικές οργανώσεις, θρίλερ, ίντριγκες, συγκίνηση και ερωτικά πάθη, με φόντο τη βικτωριανή εποχή συναποτελούν και την πρώτη ύλη της εμβληματικής «Γυναίκας με τα άσπρα» (1860), με τον συγγραφέα να συνθέτει ένα παζλ γεγονότων που προκαλούν κλιμακούμενη αγωνία -από κεφάλαιο σε κεφάλαιο- για το τι θα γίνει παρακάτω. Η γυναίκα του τίτλου είναι η Ανν Κάθερικ, μια αινιγματική φιγούρα ντυμένη πάντα στα άσπρα η οποία είναι κλεισμένη στο ψυχιατρείο από έναν λόρδο, τον Πέρσιβαλ Γκλάϊντ, εξαιτίας ενός μυστικού που γνωρίζει και μπορεί να του καταστρέψει τη ζωή. Η γυναίκα με τα άσπρα, όμως, παρότι καθορίζει την πορεία του μυθιστορήματος απέχει από το να είναι και η πρωταγωνίστρια της ιστορίας: Η καταιγιστική πλοκή φέρνει τον αναγνώστη από έκπληξη σε έκπληξη, με τον κάθε πρωταγωνιστή να ακολουθήσει τη δική του μοιραία διαδρομή. Αναμφίβολα, ένα πρωτοποριακό μυθιστόρημα που ανήκει στη «συγκινησιακή λογοτεχνία», η οποία συνδύαζε τις συγκινήσεις της μεσαιωνικής μυθοπλασίας με τον ψυχολογικό ρεαλισμό της σύγχρονης θεματογραφίας. Κάπως έτσι, ο Κόλινς και οι μιμητές του κατόρθωσαν να εκσυγχρονίσουν τη φρίκη του μεσαιωνικού μυθιστορήματος. Οπως χαρακτηριστικά σχολίασε αργότερα ο Χένρυ Τζέημς: «Στον Κόλλινς πρέπει να πιστωθεί η εισαγωγή στη μυθιστοριογραφία των πλέον απίστευτων μυστηρίων, αυτών που καραδοκούν έξω από τις πόρτες μας». Και, πράγματι, ο Ουίλκυ Κόλλινς κατάφερνε -με απαράμιλλη αφηγηματική δεινότητα- να καθιστά αληθοφανές και πειστικό το πιο παράξενο, ανοίκειο και -κάποιες φορές- εξωφρενικό.

Οπως, για παράδειγμα, συνέβη με τη «Φεγγαρόπετρα» (1868), η οποία έχει αναγνωριστεί ως ένα από τα ευφυέστερα αστυνομικά μυθιστορήματα όλων των εποχών. Δεν είναι μόνο επιδέξια γραμμένη: Ο Κόλλινς υφαίνει τον ιστό της ίντριγκας με μια τεχνική αξεπέραστη. Και όλα αυτά, αφήνοντας τους χαρακτήρες του να αφηγούνται τα διαδοχικά επεισόδια της πλοκής: Η μέθοδος αυτή, που επιτρέπει τη δραματική και συχνά σατιρική αντιπαράθεση διαφόρων απόψεων, είναι εμπνευσμένη από τα επιστολικά μυθιστορήματα του 18ου αιώνα, με την ίδια ιστορία να μην ποικίλει ως προς τα γεγονότα, αλλά ως προς την ερμηνεία τους. Η υπόθεση της «Φεγγαρόπετρας» αφορά στην κλοπή ενός ανεκτίμητης αξίας διαμαντιού, το οποίο αρχικά ήταν το κόσμημα μιας ινδουιστικής θεότητας και μέσα από μία σειρά από λεηλασίες θα επανεμφανιστεί στο 19ο αιώνα ως γαμήλιο δώρο, το οποίο και πάλι θα κλαπεί.

Η ιστορία της καταραμένης φεγγαρόπετρας, που καταστρέφει μυστηριωδώς όποιον την υφαρπάζει, έμελε να αποτελέσει όχι μόνο ένα συναρπαστικό αστυνομικό μυθιστόρημα, αλλά και ένα έργο αναφοράς για την περίτεχνη πεζογραφία της μυθοπλαστικής παράδοσης της Δύσης. Αυτό ισχύει και με ένα ακόμα μνημειώδες έργο του συγγραφέα, το «Αρμαντέιλ», ένα κολοσσιαίων διαστάσεων μυθιστόρημα, ένα παράξενο έπος του σκότους που συνδυάζει υποδειγματικά την εντυπωσιακή περιπλοκότητα με μια θαυμαστή διαύγεια: Ολέθριοι έρωτες, δίψα για πλούτο, άνθρωποι σε κρίση ταυτότητας, εκρηκτικές αντιπαλότητες, οικογενειακά μυστικά και -πάνω απ’ όλα- η δολοφονική φαντασία μιας πανούργας γυναίκας συνθέτουν το παζλ αυτού του αριστοτεχνικά σκηνοθετημένου μυθιστορήματος που σκανδάλισε τα ήθη της εποχής του. Εδώ ο Κόλλινς σκιαγραφεί λεπτομερώς το πορτρέτο μιας γυναίκας πιο σύγχρονης, η οποία όχι μόνο απέχει από τον ρόλο της μαριονέτας-έρμαιο της ηθικής και κοινωνικής της θέσης, αλλά -αντιθέτως- διαθέτει μία πολύπλευρη και εν πολλοίς αχαρτογράφητη προσωπικότητα που είναι ικανή για όλα: και για το καλό και για το κακό. Αλλωστε, αυτή είναι και η μέγιστη συνεισφορά του συγκεκριμένου μυθιστορήματος: Ο Ουίλκυ Κόλλινς, τέσσερις δεκαετίες πριν από τη διατύπωση της θεωρίας του ασυνειδήτου από τον Φρόιντ, κινούσε τους ήρωές του σαν να διέθεταν δύο πτυχές: μία φανερή και μία κρυφή.

Οσο για το «Ο ζωντανός νεκρός» (εκδ. Vakxikon.gr) είναι η ιστορία που ανέδειξε τον Ουίλκυ Κόλλινς ως τον «πατέρα του δικαστικού θρίλερ». Οταν ο επιστάτης Τζον Ιάγο εξαφανίζεται μυστηριωδώς από τη φάρμα στο Μόργουικ και στην ασβεστοκάμινο εντοπίζεται ένας σωρός από καμμένα κόκαλα, οι Αρχές θα αναζητήσουν τον δολοφόνο του στις σκοτεινές σχέσεις και τα κρυφά πάθη της οικογένειας Μήντοουκροφτ. Βασισμένη στα αληθινά γεγονότα της υπόθεσης των αδερφών Τζέσι και Στίβεν Μπερν, που καταδικάστηκαν για τη δολοφονία του Ράσελ Κόλβιν στις αρχές του 19ου αιώνα στις ΗΠΑ, η νουβέλα χτίζεται πάνω στην αιώνια φύση της τυφλής δικαιοσύνης. Πρόκειται για μια ιστορία εκδίκησης, προδοσίας, ψευδομαρτυριών, αλλά και αποδεικτικών στοιχείων που -σχεδόν πάντα- παραβλέπονται.

Η ικανότητα του Κόλλινς να ακροβατεί ανάμεσα στο πραγματικό και στο φαινομενικό είναι εκπληκτική: Ολα τα απίθανα γεγονότα που εκτυλίσσονται σε αυτή την ιστορία είναι άκρως αληθινά. Απ' την άλλη, ο,τιδήποτε μοιάζει αληθοφανές, αποτελεί -συνήθως- επινόηση του συγγραφέα...

*To κείμενο δημοσιεύτηκε στην εφ. Ημερησία (20/6/15).

24 Σεπ 2015

O ζωντανός νεκρός - Ουίλκυ Κόλλινς (εκδόσεις Vakxikon.gr 2015)

 
Γράφει η Κατερίνα Μαλακατέ
  
Με ολίγη ντροπή πρέπει να ομολογήσω το εξής: Ουίλκι Κόλλινς δεν έχω διαβάσει, δηλαδή δεν είχα. Αν και εδώ που τα λέμε, αν δεν διαβάσει κανείς το Αρμαντέιλ» δεν δικαιούται να λέει πως διάβασε. Ο Άγγλος μυθιστοριογράφος, που θεωρείται ο μπαμπάς του μυθιστορήματος μυστηρίου, κατατάσσεται ήδη ανάμεσα στους κλασικούς συγγραφείς που πρέπει κάθε βιβλιόφιλος που σέβεται τον εαυτό του να έχει προσεγγίσει. 
Στην μικρή νουβέλα που κυκλοφόρησε από τις εκδόσεις του Βακχικού παίρνει ο αναγνώστης μια γεύση από την δύναμη της γραφής του Κόλλινς. Πρόκειται για ένα δικαστικό δράμα βασισμένο σε αληθινή ιστορία που καθιέρωσε τον συγγραφέα της στην συνείδηση των αναγνωστών της εποχής ως σημαντικό. 
Ο αφηγητής μας φτάνει από την Αγγλία σε μια φάρμα συγγενών του στην Αμερική γιατί κινδύνεψε από την καρδιά του κι ο γιατρός τον συμβούλεψε να αναπαυθεί. Στο αγρόκτημα όμως επικρατεί μεγάλη ένταση. Ο οικοδεσπότης είναι γέρος και άρρωστος, τα δυο παιδιά του δεν έχουν καταφέρει να αναλάβουν σωστά τις δουλειές και έχουν πολύ μεγάλη αντιζηλία με τον επιστάτη που προσέλαβε κρυφά από αυτούς ο πατέρας τους. Ο Τζον Ιάγο είναι ένας άνθρωπος οξύθυμος, που έχει ήδη τραυματίσει το ένα από τα αδέλφια και είναι ερωτευμένος με την μικρή, ωραιότατη ξαδέλφη τους που είναι σχεδόν αρραβωνιασμένη με ένα από τα αδέλφια. Οι καυγάδες μεταξύ τους είναι συχνοί και δημόσιοι. Ώσπου ο Ιάγο εξαφανίζεται, τα αγόρια κατηγορούνται για τον φόνο του και καταδικάζονται σε θάνατο. 
Το σασπένς δεν λείπει από την ιστορία, ούτε ο έρωτας και το φλερτ, το βιβλιαράκι μπορεί κανείς να το διαβάσει με την μία, να ευχαριστηθεί μια καλή ιστορία. Έχει μια ύπουλη ιδιότητα ο συγγραφέας, ενώ ποτέ δεν μιλά πολύ για τους ήρωες του και προτιμά να προχωρά την πλοκή, κατορθώνει να τους ψυχογραφήσει ως την τελευταία λεπτομέρεια, να τους ξέρουμε σαν να είναι συγγενείς μας. Κι αυτό υποψιάζομαι πως είναι το μεγάλο του προσόν. Και για αυτό, αν και ο όγκος του με τρομάζει, θα διαβάσω και «Αρμαντέιλ» φέτος το καλοκαίρι. 

*To κείμενο δημοσιεύτηκε στο blog Διαβάζοντας (12/7/15).

Κριτική Κινηματογράφου 18/9/2015

Του Νέστορα Πουλάκου

peinasmenes-kardies 

Πεινασμένες καρδιές

Ιταλία – 2014. Σκηνοθεσία-Σενάριο: Σαβέριο Κοστάντσο. Παίζουν οι: Άνταμ Ντράιβερ, Άλμπα Ρορβάκερ. Διάρκεια: 109΄. Διανομή: Odeon.

Βραβείο ανδρικής και γυναικείας ερμηνείας στο περυσινό Φεστιβάλ Βενετίας γι’ αυτό το δυνατό αστυνομικό θρίλερ από τη γείτονα χώρα. Η Μίνα και ο Τζουντ θα γνωριστούν, ενώ είναι κολλημένοι στην τουαλέτα ενός ξενοδοχείου της Νέας Υόρκης. Αυτή είναι η αρχή μιας μεγάλης αγάπης, η οποία θα καταλήξει σε γάμο, αλλά και στην αναμονή του πρώτου τους παιδιού. Τότε, ένας πνευματιστής τούς λέει πως το παιδί που κουβαλάει μέσα της η Μίνα είναι ίντιγκο. Για να σεβαστεί τη φύση, το προστατεύει εμμονικά από τις «μολύνσεις» του έξω κόσμου και της δυτικής ιατρικής. Από αγάπη για την Μίνα, ο Τζουντ ακολουθεί τις οδηγίες της, αλλά κάποια στιγμή μία επίμονη μάχη υποψιών τους οδηγεί σε μία εκρηκτική σύγκρουση.


Βατικανό: Απόρρητοι φάκελοι

ΗΠΑ – 2015. Σκηνοθεσία: Μαρκ Νεβελντάιν. Σενάριο: Κρίστοφερ Μπορέλι, Κρις Μόργκαν, Μάικλ Μάρτιν. Παίζουν οι: Ολίβια Τέιλορ Ντάντλεϊ, Μίκαελ Πένα. Διάρκεια: 91΄. Διανομή: Tanwer.

Κλασικής κοπής χολιγουντιανή ταινία τρόμου που κόβει την ανάσα. Η Άντζελα Χολμς είναι μια 27χρονη συνηθισμένη κοπέλα, που ξάφνου αρχίζει να έχει καταστροφική επίδραση στους γύρω της, προκαλώντας τραυματισμούς, ως και θάνατο. Ο πατήρ Λοζάνο, ο τοπικός ιερέας, την εξετάζει και διαπιστώνει πως είναι δαιμονισμένη. Τότε καταφθάνουν ο εφημέριος Ιμάνι και ο καρδινάλιος Μπρουν από το Βατικανό, για να την εξορκίσουν. Όμως, όπως αποδεικνύεται, μέσα της υπάρχει ένα αρχαίο σατανικό δαιμόνιο, πιο ισχυρό από ό,τι φαντάζονταν.

misisipi 

H Σειρήνα του Μισισιπή

Γαλλία, Ιταλία – 1969. Σκηνοθεσία-Σενάριο: Φρανσουά Τρυφό. Παίζουν οι: Ζαν-Πολ Μπελμοντό, Κατρίν Ντενέβ. Διάρκεια: 123΄. Διανομή: AMA Films.

Το αθάνατο φιλμ νουάρ του Φρανσουά Τρυφό σε επανέκδοση με νέες κόπιες. ​Ο Λουί είναι ένας πλούσιος ιδιοκτήτης καπνοφυτειών στο τροπικό νησί Reunion. Αποφασίζει να παντρευτεί δι’ αλληλογραφίας τη Ζουλί. Η γυναίκα όμως που εμφανίζεται είναι διαφορετική από εκείνη της φωτογραφίας. Ο Λουί δεν πτοείται και τελικά την παντρεύεται. Σύντομα, η γυναίκα θα εξαφανιστεί παίρνοντας μαζί της και τα χρήματα του Λουί. Οι έρευνες των ιδιωτικών ντετέκτιβ δεν έχουν αποτέλεσμα κι έτσι ο Λουί αποφασίζει να την αναζητήσει ο ίδιος. Τότε, θα κλιμακωθούν οι εξελίξεις, τα αστυνομικά μυστήρια και η λύση θα δοθεί με το ταξίδι του στην Ευρώπη.

*H στήλη δημοσιεύτηκε στην εβδομαδιαία εφημερίδα ΣΤΟ ΚΑΡΦΙ (18/9/15).

23 Σεπ 2015

Pass2Day | Rolling Stones No 25; | #134

Pass2Day. O Διονύσης Κούτρας επιμελείται τη μουσική στήλη του vakxikon.blogspot.gr. Kάθε Τετάρτη στο blog γράφει για μουσική. Και κάθε Δευτέρα βράδυ στο Vakxikon Radio, 10-12, παίζει μουσική και μιλάει γι' αυτήν. 
 
Eπιμέλεια: Διονύσης Κούτρας
 
 
Φαίνεται πολύ πιθανό ότι οι Rolling Stones ετοιμάζονται να κυκλοφορήσουν νέο δίσκο. Μετά το "A Bigger Bang" του 2005 το θρυλικό συγκρότημα ετοιμάζει νεό άλμπουμ σύμφωνα με δηλώσεις του Keith Richards. Ο κιθαρίστας της μπάντας είχε αφήσει ανοιχτό το ενδεχόμενο για νέο δίσκο σε μια συνέντευξη που είχε δώσει στο περιοδικό Rolling Stones. Σε μια τελευταία του συνέντευξη που έδωσε στο iHeartRadio επιβεβαίωσε το ενδεχόμενο αυτό λέγοντας: «Όλως περιέργως, μόλις συναντήθηκα με τα αγόρια και θα υπάρξει ένα νέο άλμπουμ».
 
 
O Keith Richards προς το παρόν ασχολείται με το δικό του σόλο άλμπουμ το  "Crosseyed Heart". Το τρίτο σόλο άλμπουμ του, κυκλοφορεί μέσω της Republic Records και αποτελείται από 15 τραγούδια. Μετά το Talk Is Cheap" του 1988 κα το "Main Offender" του 1992, χρειάστηκαν πάνω από είκοσι χρόνια δουλειάς για το νέο άλμπουμ του Keith. Η reggae, το rock και τα blues κυριαρχούν στα 15 αυτά τραγούδια του "Crosseyed Heart".

Παράλληλα με το νέο άλμπουμ έκανε πρεμιέρα στις 18 του μήνα και το ντοκυμαντέρ με τη ζωή του, με τίτλο "Under The Influence". Ο Morgan Neville, σκηνοθέτης του ντοκυμαντέρ δηλώνει χαρακτηριστικά: «Ο Κeith αντιπροσωπεύει ακόμα και στα 71 του, την ψυχή του rock. Kάθε λάμψη και κάθε σκοτεινή γωνία. Αλλά, προς ανακούφισή μου, είναι ένας κανονικός άνθρωπος. Με χιούμορ και σοφία. Νομίζω πως το ντοκιμαντέρ θα το αποδείξει» .

22 Σεπ 2015

Οντισιόν - Ασημίνα Ξηρογιάννη (εκδόσεις Vakxikon.gr 2015)

 
Toυ Θεοχάρη Παπαδόπουλου

Την Ασημίνα Ξηρογιάννη την έχουμε γνωρίσει ως ποιήτρια με τρεις μέχρι σήμερα ποιητικές συλλογές. Την έχουμε γνωρίσει ως πεζογράφο με τη νουβέλα «Το σώμα του έγινε σκιά» και με την ποιητική νουβέλα «23 μέρες». 

Είναι καιρός, λοιπόν, να γνωρίσουμε την Ασημίνα Ξηρογιάννη και ως θεατρική συγγραφέα με το θεατρικό σπονδυλωτό μονόπρακτο: «Οντισιόν», που κυκλοφόρησε πρόσφατα από τις εκδόσεις: “Vakxikon.gr”. 

Οντισιόν είναι η δοκιμαστική ακρόαση ή παράσταση καλλιτέχνη με σκοπό την επαγγελματική συνεργασία. Η Ασημίνα Ξηρογιάννη, με το πρώτο της αυτό θεατρικό έργο περνάει από οντισιόν, όπου οι κριτές είναι το αναγνωστικό κοινό και μπορούμε να πούμε ότι θα έχει επιτυχία ως ένα πρωτότυπο θεατρικό για το θέατρο. 

Θα μπορούσε να πει κανείς, ότι εκτός από όσους έχουν συνδέσει τη ζωή τους με το σανίδι, ποιον θα μπορούσε να ενδιαφέρει ένα θεατρικό για το θέατρο; Όμως, το θέατρο είχε, έχει και θα έχει κοινωνικές προεκτάσεις, γιατί είναι βγαλμένο μέσα από τη ζωή και αντικατοπτρίζει το κοινωνικό περιβάλλον. Πόσο μάλλον, που το θεατρικό της Ασημίνας Ξηρογιάννη έχει κοινωνικές προεκτάσεις. Είναι η κατάντια του σύγχρονου θεάτρου, που στη βάση ενός κακώς εννοούμενου νεωτερισμού, φτάνουμε στο σημείο να βλέπουμε τον ηθοποιό να αφοδεύει πάνω στη σκηνή. Η συγγραφέας στηλιτεύει τέτοιου είδους καταστάσεις χωρίς να κάνει κήρυγμα. Σε άλλο σημείο βλέπουμε ότι ο ηθοποιός με το πλούσιο βιογραφικό δεν μπορεί να κάνει καριέρα γιατί οι σκηνοθέτες ζητούν ανθρώπους, που δεν έχουν ιδέα από θέατρο, ενώ αλλού, ένας ηθοποιός είναι ταυτόχρονα και σκηνοθέτης και σεναριογράφος και αναλαμβάνει να παρουσιάσει ένα έργο εντελώς μόνος του. 

Που καταλήγουν οι ήρωες του θεατρικού; Σε δυο σκηνές η λήξη αναγγέλλεται τελετουργικά με τη δήλωση: «Θέατρο τέλος» και στην τελευταία σκηνή η ηρωίδα λέει ότι τελείωσε με το θέατρο. Τελειώνει, όμως, ποτέ η σχέση ενός ηθοποιού με το θέατρο; Αν πρόκειται για ταλαντούχο ηθοποιό η σχέση με το θέατρο δεν τελειώνει ποτέ. Εκείνος, που κόβει τη σχέση του με το θέατρο, είναι ο θεατής. Ο κουρασμένος και παθητικός θεατής. Ο θεατής, που βαρέθηκε να βλέπει προϊόντα υποκουλτούρας πασπαλισμένα με χρυσόσκονη χαρακτηρισμών, όπως έντεχνο, μοντέρνο, πρωτοποριακό και ανεξάρτητο. 

Αξίζει να αναφέρουμε ότι το θεατρικό μονόπρακτο της Ασημίνας Ξηρογιάννη «Οντισιόν» έχει διακριθεί με έπαινο από την Πανελλήνια Ένωση Λογοτεχνών. 

Κλείνοντας αυτή τη σύντομη παρουσίαση, θα θέλαμε να συγχαρούμε τη συγγραφέα και ελπίζουμε σύντομα να δούμε την «Οντισιόν» και επί σκηνής. 

*To κείμενο δημοσιεύτηκε στο site tokoskino.gr (13/9/15).

Oντισιόν - Ασημίνα Ξηρογιάννη (εκδόσεις Vakxikon.gr 2015)

 
Toυ  Δήμου Χλωπτσιούδη

Ένα ιδιαίτερο πρόβλημα που συχνά εντοπίζεται στα θεατρικά κείμενα, είναι ότι σπάνια δύνανται να διαβαστούν εκτός σκηνής (ως βιβλία). Η κειμενική αφαιρετικότητα, που επιβάλλεται συγγραφικά ώστε να επιτρέπεται στο σκηνοθέτη και το σκηνογράφο να κινούνται ελεύθερα, καθίσταται συχνά ανυπέρβλητο εμπόδιο για τον αναγνώστη λογοτεχνικών έργων, που έχει συνηθίσει σε λεπτομερείς περιγραφές και αφηγήσεις (αναδρομικές ή εγκιβωτισμένες). Αντίθετα, το θεατρικό κείμενο απαιτεί την άμεση παρέμβαση του αναγνώστη ώστε εκείνος να συμπληρώσει το περιβάλλον πλαίσιο και να φανταστεί τα σκηνικά. Έτσι, όμως το θεατρικό λειτουργεί με την ενεργητική συμμετοχή του αναγνώστη.

Σε μια εποχή μάλιστα που τα κύρια θεατρικά κείμενα κινούνται μεταξύ ηθογραφίας και κωμωδίας (επιθεωρησιακού ύφους), η Ασημίνα Ξηρογιάννη με το σπονδυλωτό μονόπρακτο "οντισιόν" (vakxikon.gr, 2015) επιλέγει τη μέση οδό. Τολμά να μιλήσει για τις παθογένειες του σύγχρονου θεάτρου, της κριτικής και των ανθρώπων του. Με δηκτικό ύφος (που γεννά χαμόγελα στον αναγνώστη/θεατή) καυτηριάζει τα κακώς κείμενα μέσα από μία εποικοδομητική κριτική.

Στο επίκεντρο του θεατρικού κειμένου, που απλά διασπάται σε διακριτά μονόπρακτα, τίθεται το ίδιο το θέατρο και η ηθοποιία. Μονόλογοι ή διάλογοι γύρω από την ουσία του θεάτρου, τους συντελεστές του, τους ανθρώπους του. Αυτό, άλλωστε, και είναι και το κοινό μεταξύ ενός τραπεζικού υπαλλήλου, μιας ψυχολογικής εκτόνωσης σε ακρόαση, της συζύγου ενός ηθοποιού, ενός ημίτρελου επίδοξου θεατρικού συγγραφέα και μιας διαμαρτυρόμενης ηθοποιού-χορεύτριας.

Στη δική της "οντιστιόν" προς το αναγνωστικό και θεατρικό κοινό, η Ξηρογιάννη εμφανίζεται με θέμα τα πάθη του θεάτρου και τους ανθρώπους του. Το "ψώνισμα" και η δηθενιά είναι αυτά που καυτηριάζει περισσότερο. Η φυγή μερικές φορές είναι πραγματική λύτρωση από την τρέλα της αναγνώρισης (σταρ κατά λάθος) και της εκμετάλλευσης (στο φουαγιέ, οντισιόν).

Θίγει το δηθενισμό στις θεατρικές διαδρομές (στο παγκάκι) στον οποίο επενδύουν ορισμένοι (κριτικοί, υποκριτές, σκηνοθέτες) προκειμένου να γίνουν γνωστοί. Δραματικές προσεγγίσεις δίχως καλλιτεχνική αξία με μόνο στόχο την πρόκληση -ως αυτοσκοπό συχνά- που ερμηνεύεται ως καινοτομία. Χαμένα όνειρα σε σχολές (στο φουαγιέ) εκτίθενται και σεμινάρια -ως νέος τρόπος αποκόμισης οικονομικού κέρδους.

Οι διάλογοι της Ξηρογιάννη διαβάζονται "μονορούφι". Είναι εύπεπτοι και άμεσοι. Η συγγραφέας αξιοποιεί στο έπακρο τη θεατρική ζωντάνια σε μία λιτή, μίνιμαλ, σκηνή φέρνοντας στο προσκήνιο τους ανθρώπους είτε στην προσωπική τους ζωή είτε στην ανάγκη να πρωτοτυπήσουν και ακόμα και με αφόδευση επί σκηνής.

Μιλώντας για το θέατρο -χωρίς να ξεπερνά η άποψή μας εκείνη του οποιουδήποτε θεατή- παρατηρούμε ότι αντί να προάγει τον καλλιτεχνικό ριζοσπαστισμό και να γίνεται κριτικό κι επιδραστικό (κι αλληλεπιδραστικό) με το κοινό του, τούτο τυποποιείται και ομογενοποιείται.


Στο όνομα του πειραματισμού πέρα από ακατανόητες παρεμβάσεις (που υποστηρίζονται από δημοσιογράφους και κριτικούς), εντύπωση προκαλεί το γυμνό. Αν κάποτε όμως το γυμνό και η πρόκληση στα συντηρητικά ήθη, ενείχε κάποιο ριζοσπαστισμό (και συνείσφερε στην ηθική νομιμοποίησή του στη λαϊκή συνείδηση), σήμερα που το γυμνό κυριαρχεί παντού (βιτρίνες καταστημάτων, διαδίκτυο, τηλεόραση, καθημερινή ζωή), η παρουσία του στο θέατρο περισσότερο στοχεύει στη δημοσιότητα παρά στην υποστήριξη της τέχνης.

Το θέατρο πια -σε συνθήκες κρίσης- υπακούει στον κανόνα του εύληπτου και της εμπορευματοποίησης, καθώς το άγχος της επιβίωσης υπερτερεί συχνά της καλλιτεχνικής αγωνίας. Στους ίδιους νόμους υπακούν -ως παράλληλη οικονομική δράση- και οι δεκάδες σχολές και σεμιναριακοί κύκλοι. Ακόμη και το πρωτοποριακό κομμάτι του υποκύπτει σε “ακίνδυνους πειραματισμούς” που δε θα απειλήσουν με απώλεια πελατείας. Υπόσχεται στο κοινό ένα θέατρο ελπίδας, ανάτασης και πλησμονής. Έτσι το θέατρο συντηρητικοποιείται, γίνεται εμπορικό με λίγες ακίνδυνους πειραματισμούς.

*To κείμενο δημοσιεύτηκε στο site tovivlio.net (4/9/15).

21 Σεπ 2015

Κριτική Κινηματογράφου 1/8/2015

Του Νέστορα Πουλάκου

 

Η μαφία σκοτώνει μόνο το καλοκαίρι

Ιταλία – 2013. Σκηνοθεσία: Πιφ. Σενάριο: Πιφ, Μικέλε Αστόρι, Μάρκο Μαρτάνι. Παίζουν οι: Πιφ, Κριστιάνα Καποτόντι, Κλαούντιο Τζιόε, Αντονίνο Μπρουσκέτα. Διάρκεια: 90΄. Διανομή: Danaos Films.

Θεότρελη ιταλική μαύρη κωμωδία, που φέρνει στον νου τις αθάνατες ταινίες του είδους από τις δεκαετίες του 1960 και του 1970 διά χειρός Μονιτσέλι, Ρίζι, Σκόλα κ.ά.

Στην ταινία παρακολουθούμε την ιστορία του Αρτούρο, ενός παιδιού που μεγαλώνει στο Παλέρμο, μια πόλη κυριαρχημένη από τη μαφία, τη δεκαετία του 1970. Θα ερωτευτεί την κολλητή του, Φλόρα, με την οποία είναι μαζί από το νηπιαγωγείο, και θα κάνει τα πάντα για να τη γοητεύσει. Η ιστορία φτάνει ως και τη δεκαετία του 1990, διαμέσου ερώτων και μαφιόζικων ενεργειών.

oikogeneiakes-anisorropies 

Οικογενειακές ανισορροπίες

ΗΠΑ – 2014. Σκηνοθεσία-Σενάριο: Μάγια Φορμπς. Παίζουν οι: Μαρκ Ράφαλο, Ζόε Σαλντάνα. Διάρκεια: 90΄. Διανομή: Tanweer.

Δραμεντί χαρακτήρων του γνήσιου ανεξάρτητου αμερικανικού σινεμά. Είμαστε στο 1978 και η οικογένεια των Στιούαρτ παλεύει για να κρατήσει τη συνοχή της. Ο πατέρας, ο Κάμερον, έπαθε νευρικό κλονισμό, κάτι που του στοίχισε τη δουλειά του. Η μητέρα, η Μάγκι, δεν μπορεί να τα φέρει βόλτα. Παρά, λοιπόν, την αριστοκρατική καταγωγή του Κάμερον και την υψηλή μόρφωση και των δύο, η οικογένεια έχει βαρέσει πτώχευση. Η Μάγκι, τότε, δέχεται μια υποτροφία σε πανεπιστήμιο για μεταπτυχιακό στη Νέα Υόρκη και πρέπει να αφήσει τις δύο κόρες της, Φέιθ και Αμέλια, μόνες στη Βοστόνη με τον πατέρα τους, ο οποίος δείχνει σημεία ανάρρωσης. Έτσι, ακολουθεί μια 18μηνη οδύσσεια, στην οποία ο Κάμερον είναι ο μόνος υπεύθυνος για τα δύο ευαίσθητα κοριτσάκια του.

broadway 

Μπερδέματα στο Μπρόντγουεϊ

ΗΠΑ, Γερμανία – 2014. Σκηνοθεσία: Πίτερ Μπογκντάνοβιτς. Σενάριο: Πίτερ Μπογκντάνοβιτς, Λουίζ Στράτεν. Παίζουν οι: Όουεν Ουίλσον, Ράις Άιφανς, Ίμοτζεν Πουτς. Διάρκεια: 93΄. Διανομή: Seven Films/Spentzos Film.

Μια ταινία-κλειδαρότρυπα για τον κόσμο του θεάματος, στην καρδιά του αμερικανικού καλλιτεχνικού ονείρου. Ο έμπειρος σκηνοθέτης Πίτερ Μπογκτάνοβιτς επιστρέφει έπειτα από 12 χρόνια κινηματογραφικής απουσίας. Ένας σκηνοθέτης του Μπρόντγουεϊ, ο Άρνολντ Άλμπερτσον, πληρώνει για τις υπηρεσίες μιας νεαρής πόρνης, της Ίζι, παρότι είναι παντρεμένος με τη σταρ του νέου του έργου. Όμως και ο σεναριογράφος, ο Τζόσουα Φλιτ, την ερωτεύεται, παρά το γεγονός ότ βγαίνει με την ψυχολόγο της, της οποίας η αλκοολική μητέρα βρίσκεται σε στάδιο αποτοξίνωσης…

*H στήλη δημοσιεύτηκε στην εβδομαδιαία εφημερίδα ΣΤΟ ΚΑΡΦΙ (1/8/2015).

Tι να διαβάσουμε στις διακοπές μας;

 
Toυ Κώστα Μαρδά

Αστυνομικά θρίλερ, βιβλία μυστηρίου ή σκοτεινά μυθιστορήματα; Τα βιβλία που κυκλοφόρησαν πρόσφατα και υπόσχονται να μας κρατήσουν με κομμένη την ανάσα φέτος το καλοκαίρι!

Οι αναγνώστες του καλοκαιριού, που θέλουν να ξεφύγουν λίγο από το άγχος των ημερών, μπορούν να κάνουν μία εξόρμηση στην πιο κοντινή παραλία, παρέα με ένα βιβλίο ξένης αστυνομικής λογοτεχνίας ή ελληνικής! Ιδού λοιπόν βιβλιο-προτάσεις μυστηρίου, ερευνητικής περιπέτειας,απολαυστικής αγωνίας και απρόβλεπτης εξέλιξης, όπως παρουσιάζονται από τους εκδοτικούς οίκους:

Σκοτεινός τόπος
Τζιλιαν Φλιν (εκδ.Μεταίχμιο)
Η Λίμπι Ντέι ήταν επτά ετών όταν η μητέρα και οι δύο αδελφές της δολοφονήθηκαν στην αποκαλούμενη Σατανιστική Σφαγή του Κίνακι των ΗΠΑ . Εκείνη κατάφερε να διαφύγει και να αναγνωρίσει στο πρόσωπο του δεκαπεντάχρονου αδελφού της τον δολοφόνο. Είκοσι τέσσερα χρόνια αργότερα η δυσλειτουργική Λίμπι, προκειμένου να επιβιώσει, πουλά την ιστορία της. Έτσι αναγκάζεται να ανατρέξει στο παρελθόν, να ξαναζήσει τα γεγονότα από την αρχή, βήμα προς βήμα, μόνο και μόνο για να ανακαλύψει πως τελικά η σωτηρία της απέχει πολύ ακόμη. Το βιβλίο μεταφέρθηκε στον κινηματογράφο με πρωταγωνίστρια τη βραβευμένη με Όσκαρ Σαρλίζ Θερόν. Η ταινία κάνει πρεμιέρα στις αίθουσες από τις 9 Ιουλίου 2015 από την Οντεόν.

Ακτίνα φωτός
Αντρέα Καμιλέρι ( εκδ.Πατάκης)
Ο Ιταλός αστυνόμος Μονταλμπάνο νιώθει έναν ακαθόριστο φόβο. Η ανάμνηση ενός ονείρου τού προκαλεί δυσφορία, προλήψεις, σκοτεινά προαισθήματα. Μια παράπλευρη σκέψη προσπαθεί ν' αποκτήσει ξεκάθαρη μορφή και συνεχίζει να υφίσταται στην πραγματικότητα ως ύποπτη συνενοχή· κι έχει ως αφετηρία τις συμπτώσεις με το άθλιο όνειρο που μετέτρεψε ένα κομμάτι άγονης κι έρημης γης σε ανοικτό νεκροτομείο με κλειστό φέρετρο και πτώμα που περιμένει ν' αναγνωριστεί, κάτω από ένα κίτρινο φως και ψυχοσωματικές επιδράσεις. Ακόμη και οι συνηθισμένες ασυναρτησίες του Καταρέλλα εκφράζονται στο όνειρο μέσα από φράσεις στα λατινικά. Στην πορεία της η έρευνα, προκειμένου να διαλευκάνει υποθέσεις ένοπλης επίθεσης και βιασμού, λαθρεμπορίου όπλων και απατεώνων που εξάγουν κλεμμένα έργα τέχνης, συναντάει και μπλέκεται με γυναίκες που έχουν φλογερό ταμπεραμέντο, ενώ ο αστυνόμος, εκτεθειμένος στη σκοτεινή πλευρά των πραγμάτων και των παράνομων παιχνιδιών του μυαλού, βρίσκεται σε στάση αναμονής.

Tο κορίτσι της πτήσης 5403
Μισέλ Μπισί (εκδ. Κέδρος)
22 Δεκεμβρίου 1980. Το αεροπλάνο που εκτελεί την πτήση 5403 πέφτει στα γαλλοελβετικά σύνορα και τυλίγεται στις φλόγες. 168 από τους 169 επιβάτες σκοτώνονται ακαριαία. Σώζεται μόνο ένα κοριτσάκι τριών μηνών.Δύο οικογένειες το διεκδικούν, και δεν υπάρχει τρόπος να διαπιστωθεί η ταυτότητά του. Έτσι ξεκινάει μια διαμάχη που θα διαρκέσει σχεδόν δύο δεκαετίες. Δεκαοχτώ χρόνια αργότερα, ο ιδιωτικός ντετέκτιβ που έχει αναλάβει την υπόθεση η οποία έχει κυριολεκτικά στοιχειώσει τη ζωή του αποφασίζει να αυτοκτονήσει. Πρώτα όμως καταγράφει όλη του την έρευνα, ώστε να την παραδώσει στην άμεσα ενδιαφερόμενη: τη Λιζ-Ροζ ή την Εμιλί, αυτή την κοπέλα που κανένας δεν γνωρίζει ποια είναι και που όλοι αποκαλούν Λιβελούλα. Καθώς κάθεται στο γραφείο του και ετοιμάζεται να τραβήξει τη σκανδάλη, ανακαλύπτει ένα στοιχείο που ανατρέπει τα πάντα. Δολοφονείται όμως πριν προλάβει να αποκαλύψει την πολυπόθητη αλήθεια...

Τελευταία ευχή
Τζέιμς Πάτερσον και Λίζα Μάρκλουντ (εκδ.Μεταίχμιο)
Ο αστυνομικός ερευνητής Τζέικομπ Κάνον περιοδεύει στις πιο υπέροχες πόλεις της Ευρώπης. Όμως σκοπός του ταξιδιού του δεν είναι τα αξιοθέατα. Ο Κάνον βλέπει τα μουσεία, τους ναούς και τα μπιστρό μέσα από τα μάτια του φονιά της κόρης του. Η Κίμι, η κόρη του νεοϋορκέζου αστυνομικού, δολοφονήθηκε μαζί με τον φίλο της, όσο έκαναν διακοπές στη Ρώμη. Από τότε, μια σειρά από δολοφονίες ζευγαριών σημειώνονται στο Παρίσι, την Κοπεγχάγη, τη Φρανκφούρτη, τη Στοκχόλμη. Το μόνο που συνδέει αυτούς τους φόνους είναι μια καρτ ποστάλ που αποστέλλεται σε κάποια τοπική εφημερίδα λίγες μέρες πριν βρεθούν νεκρά τα επόμενα θύματα. Ο Κάνον θα ενώσει τις δυνάμεις του με την Ντέσι Λάρσον, τη σουηδή ρεπόρτερ που έλαβε την τελευταία καρτ ποστάλ, και μαζί θα επιδοθούν στο κυνήγι των δολοφόνων.

Η κυρία Θάνατος
Μπέρνχαρντ Αϊχνερ (εκδ.Κλειδάριθμος)
Η Μπλουμ είναι εργολάβος κηδειών , από μικρό κορίτσι, από τότε που βοηθούσε τον πατέρα της στο γραφείο τελετών που πλέον έχει κληρονομήσει. Αλλά είναι και μια στοργική μητέρα που λατρεύει τα δύο παιδιά της, μια γυναίκα γοητευτική, πονόψυχη, δυναμική. Οδηγεί μοτοσικλέτα, απολαμβάνει το καλό κρασί, είναι μια ευτυχισμένη σύζυγος που λατρεύει τον άντρα της. Τα πάντα ανατρέπονται όταν ο άντρας της σκοτώνεται σε τροχαίο ατύχημα. Μπροστά στα μάτια της, ένα αυτοκίνητο χτυπάει τον Μαρκ και εξαφανίζεται. Ο κόσμος της καταρρέει. Η Μπλουμ πενθεί ό,τι πολυτιμότερο είχε στη ζωή της, το στήριγμά της. Και, μετά, εντελώς τυχαία, ανακαλύπτει ότι το τροχαίο του άντρα της δεν ήταν ατύχημα, ότι πέντε ισχυροί άνθρωποι τον ήθελαν νεκρό. Και τώρα διψάει για εκδίκηση. Αλλά, κυρίως, θέλει να μάθει: τι συνέβη πραγματικά, γιατί έπρεπε να πεθάνει ο Μαρκ; Η Μπλουμ θα βρει τις απαντήσεις και θ' αρχίσει να χτυπάει χωρίς έλεος. Πώς είναι δυνατό να είναι τόσο αδίστακτη; Η απάντηση βρίσκεται καλά κρυμμένη στο παρελθόν.

Tο παραθυράκι του Ιούδα
Τζον Ντίξον Καρ (εκδ.Τόπος)
Ο σερ Χένρι Μεριβέιλ, δικηγόρος και ερασιτέχνης ντετέκτιβ, αναλαμβάνει την υπεράσπιση του νεαρού Τζέιμς Κάπλον 'Ανσγουελ, που κατηγορείται για τον φόνο του μέλλοντα πεθερού του Έιβορι Χιουμ. Ο Χιουμ βρέθηκε νεκρός από βέλος, σε κλειδαμπαρωμένο δωμάτιο. Μοναδικός μάρτυρας ο 'Ανσγουελ, που δεν θυμόταν τίποτα γιατί είχε λιποθυμήσει πιθανόν από ναρκωτικό που περιείχε το ουίσκι του, ενώ στο βέλος βρέθηκαν αργότερα δικά του αποτυπώματα. Ο Μεριβέιλ εξιχνιάζει το έγκλημα στη διάρκεια της δίκης, χρησιμοποιώντας με μαεστρία πλήθος αναοθόδοξων τεχνικών. «Τείνω να πιστέψω», του λένε στο δικαστήριο «πως με τις πράξεις σου ντροπιάζεις όλες τις ένδοξες παραδόσεις του ακριβοδίκαιου αγγλικού νόμου». «Υποθέτω πως έχεις δίκιο», συμφωνεί ο Μεριβέιλ με αυταρέσκεια. Στην αργκό των φυλακισμένων «παραθυράκι του Ιούδα» αποκαλείται το παράθυρο στην πόρτα του κελιού απ' όπου μπορεί ο φρουρός να παρακολουθεί αθέατος τους φυλακισμένους. Όμως, ο σερ Χένρι Μεριβέιλ επισημαίνει ένα διαφορετικό «παραθυράκι του Ιούδα» που βρίσκεται σε κάθε δωμάτιο, αλλά κανείς δεν το παρατηρεί ποτέ.

Α μπε μπα μπλομ
Μ.J Arlidge (εκδ.Διόπτρα)
Το κορίτσι βγήκε μέσα από το δάσος μισοπεθαμένο. Η ιστορία που διηγήθηκε ήταν απίστευτη, αλλά αληθινή. Κάθε λέξη φρικιαστική. Μέρες αργότερα, βρίσκεται άλλος ένας απελπισμένος δραπέτης - κι αρχίζει να διαφαίνεται ένα συγκεκριμένο εγκληματικό μοτίβο. Δυάδες θυμάτων απάγονται, φυλακίζονται και στη συνέχεια έρχονται αντιμέτωπες με ένα φρικτό δίλημμα: να σκοτώσουν ή να σκοτωθούν. Η επιθεωρήτρια Έλεν Γκρέις έχει καταφέρει να δαμάσει τους δικούς της δαίμονες κατά την άνοδό της στην κορυφή. Ενώ ηγείται της έρευνας για τον εντοπισμό αυτού του αθέατου κτήνους, ανακαλύπτει ότι ίσως οι επιζώντες -η ζωντανή απόδειξη της υπογραφής του δράστη- να είναι αυτοί που κρατούν στα χέρια τους το κλειδί για τη λύση της υπόθεσης.

Ο Ζωντανός Νεκρός
Ουίλκυ Κολλινς (εκδ.Βακχικόν)
Όταν ο επιστάτης Τζον Ιάγο εξαφανιστεί μυστηριωδώς από τη φάρμα στο Μόργουικ και στην ασβεστοκάμινο εντοπιστεί ένας σωρός από καμμένα κόκαλα, οι αρχές θα αναζητήσουν τον δολοφόνο του στις σκοτεινές σχέσεις και τα κρυφά πάθη της οικογένειας Μήντοουκροφτ. Ο «ζωντανός νεκρός» είναι μια ιστορία εκδίκησης, ψευδομαρτυριών, προδοσίας και αποδεικτικών στοιχείων που παραβλέπονται. Βασισμένη σε αληθινά γεγονότα της υπόθεσης των αδελφών Τζέσι και Στίβεν Μπερν, που καταδικάστηκαν για τη δολοφονία του Ράσελ Κόλβιν στις αρχές του 19ου αιώνα στις ΗΠΑ, η νουβέλα του Ουίλκυ Κόλλινς χτίζεται πάνω στην αιώνια φύση της τυφλής δικαιοσύνης. Μα, πάνω από όλα, είναι η ιστορία που ανέδειξε τον συγγραφέα της «Φεγγαρόπορτας» και της «Γυναίκας με τα άσπρα» ως τον πατέρα του δικαστικού θρίλερ. Η δημοφιλής αυτή νουβέλα στο λονδρέζικο περιοδικό Home Journal σε συνέχειες, από τα τέλη του 1873 έως το Φεβρουάριο του 1874.

Ο προσκυνητής
Τerry Hayes (εκδ.Διόπτρα)
«Προσκυνητής» είναι το κωδικό όνομα ενός άντρα του οποίου την αληθινή ταυτότητα γνωρίζει μόνο ο ίδιος. Ένας άντρας που δεν υπάρχει σε καμία βάση δεδομένων - ένα φάντασμα. Υιοθετημένος γιος ενός Αμερικανού εκατομμυριούχου, είχε μια επιτυχημένη καριέρα ως επικεφαλής ενός σημαντικού κατασκοπικού τμήματος των ΗΠΑ, μέχρι την «συνταξιοδότησή» του. Κρυμμένος πίσω από μια νέα ταυτότητα συγγράφει ένα βιβλίο για την ιατροδικαστική και αστυνομική έρευνα και απολαμβάνει μια ήρεμη ζωή στο Παρίσι, μέχρι τη στιγμή που το καθήκον τον καλεί να δραστηριοποιηθεί ξανά. Ένας από τους λίγους ανθρώπους που έσπασε τον κλοιό της απομόνωσής του, ο ντετέκτιβ Μπεν Μπράντλεϊ, τον καλεί να του δώσει την γνώμη του για ένα έγκλημα που δείχνει ότι έχει εκτελεστεί από έναν ευφυέστατο εγκέφαλο και το οποίο περιλαμβάνει πολλά σοκαριστικά στοιχεία: το θύμα πλέει σε μια μπανιέρα από οξύ, αφαιρώντας κάθε στοιχείο αναγνώρισης, χαρακτηριστικά προσώπου και δακτυλικά αποτυπώματα. Το πιο ανησυχητικό στοιχείο για τον Προσκυνητή είναι το γεγονός ότι η γυναίκα -όπως όλα δείχνουν- εγκληματίας έχει εμπνευστεί από το βιβλίο του.

Ερωτικά εγκλήματα
συλλογικό έργο(εκδ.Πατάκης)
Οκτώ συγγραφείς αφηγούνται εγκλήµατα πάθους και εξιχνιάζουν ιστορίες ερωτικής απόγνωσης. Ο Γιάννης Ατζακάς, η Ελένη Γιαννακάκη, ο Κώστας Καβανόζης, ο Χρίστος Κυθρεώτης, η Μαρία Μήτσορα, ο Τεύκρος Μιχαηλίδης, ο Χρήστος Οικονόµου και η Σώτη Τριανταφύλλου γράφουν από ένα διήγηµα, όπου η ερωτογραφία διασταυρώνεται µε τη noir γραφή, κλίνοντας άλλοτε προς τον σκληρό ρεαλισµό ή την παραµυθητική αφήγηση, άλλοτε προς τη σκοτεινή παρωδία ή την αλλόκοτη περιπέτεια κι άλλοτε προς την υπερβατική πρόζα ή την κοινωνική σάτιρα. Όταν η ερωτική παραφορά οδηγεί τους ήρωες στη ρίζα του κακού, στη ρίζα της ύπαρξης...

*Το κείμενο δημοσιεύτηκε στο protothema.gr - αναδημοσίευση από το Α.Π.Ε. (16/7/2015).